दिसंबर 25, 2024

writingDetail.created_by
By: जतिंदर पंनूं

भारत दे लीहों लहिंदे भविख्ख अग्गे सुपरीम कोरट दा इक्क होर सपीड बरेकर

इस विच्च कोई शक्क नहीं कि साडे विच्चों हर किसे दी खबरां दी रुची बारे वख्खो-वख्ख पहिल हो सकदी है, अते हो सकदी नहीं, आम ही होइआ करदी है। खबरां दी चरचा करन वाला जिहड़ा कोई वी होवे, उह जदों इस कंम लई बैठदा है तां आपणे हिसाब नाल सोचदा है कि आह गल्लां इस वेले इस देश अंदर जां बाहर विदेशां विच्च बैठे होए इस देश नाल कुझ मोह दी तंद रख्खदे लोकां दे भले दीआं हो सकदीआं हन जां उस दे हिसाब नाल होणीआं चाहीदीआं हन। कई वारी इस सोच विच्च चरचा करन वाले ते खबरां पहड़न जां सुणन वाले दी सोच दा पाड़ा वी हुंदा है, पर इक्क गल्ल बारे कोई पाड़ा नहीं होणा चाहीदा कि भारत होवे जां कोई वी होर देश, बेशक जिंना वी देश-प्रेम साडे मनां विच्च होवे, देश नालों उस देश विच्च रहिंदे लोकां दा वध्ध महत्तव गिणिआ जाणा चाहीदा है। लोक हन तां देश है, बिनां लोकां तों खाली वसदे टापू बथेरे हो सकदे हन, उह देश दा दरजा नहीं रख्ख सकदे, इस लई महत्तव देश तों वध्ध लोकां दा हुंदा है। भारत दे भविख्ख बारे सोचण वेले वी इसे लई साडे मनां उत्ते भारत नालों वध्ध भारती लोकां दा भविख्ख भारू है।

जिस पंजाब विच्च बैठ के इह सतरां लिखीआं जा रहीआं हन, उस विच्च इस वेले किसानां दे संघरश दा मुद्दा बड़ा अहिम है अते उह पंजाब अते हरिआणे विचालड़ी हद्द उत्ते आए दिन हरिआणा पुलिस कोलों कुट्ट खांदे अते अत्थरू गैस दे गोलिआं नाल अख्खां खराब करवाउंदे हन। अंम्रितसर विच्च स्री अकाल तखत दे आदेश उत्ते अकाली आगूआं नें लग्गी होई तनखाह रूपी सेवा पूरी कर लैण दा दाअवा कर दित्ता है, पंजाब दे आम लोक वी ते खास तौर उत्ते आम सिख्ख वी उनहां दे इस दाअवे दी हामी नहीं भरदे। अकाली आगूआं दा मकसद कीते होए गुनाहां दे बोझ तों आपणी ज़मीर मुकत करन तों वध्ध ढाई साल होर लंघा के आउण वालीआं पंजाब विधान सभा चोणां विच्च सीटां वधाउणा अते जे दाअ लगदा है तां राज-भाग दे गलिआरिआं तक पहुंच दा जुगाड़ करना सी। जिनहां नें राजसी लाभां खातर पहिलां धारमिक खेतर दी सभ तों वड्डी संसथा दा माण सतिकार दाअ उत्ते लाउण तों गुरेज़ नहीं कीता, वादड़ीआं-सजादड़ीआं सिरां नाल निभण दे मुहावरे वांग उह भविख्ख विच्च वी इद्दां दीआं चुसतीआं करनों हटण नहीं लग्गे। इनहां गल्लां दी चरचा नूं पहिल देण दा समां जदों आवेगा तां उह करांगे, इह वकत पंजाब समेत समुच्चे भारत दे भविख्ख नूं घेरन वाले खतरे बारे सुचेत होण दा है, जिसदे लई सुपरीम कोरट नें इक्क सपीड बरेकर हाल दी घड़ी ला दित्ता है।

इस देश दी युग्गां पुराणी सभ्भिअता ते पुराणीआं सभ्भिअतावां दे कई थांईं खिल्लर जाण दे बाअद वी इस देश दे लगभग जुड़े रहिण दे इतिहास दी सांझी तंद आम लोकां दी ‘एकता विच्च अनेकता’ अते अगले कदम वजों ‘अनेकता दे आसरे एकता’ नाल बझ्झे रहिणा है। अज्ज दे समें विच्च उह तंद ते उस तंद नूं जोड़ी रख्खण वाली मानसिकता नूं राजनीती दीआं कुंडीआं पा के हिलाइआ जा रिहा है। राजनीती दे धनंतर थोहड़-चिरे लाभां पिछ्छे फिरकू मुद्दिआं नूं सिरफ उभारदे नहीं, दब्बे मुरदे पुट्टण दा कंम वी लगातार करदे अते कराउंदे फिरदे हन। मसजिदां अते मंदरां बारे अज्जकल्ल्ह उठ्ठदे विवाद इसे खेड दा हिस्सा हन।

भारत सुखी वसदा सी, जदों अचानक राजनीतक लाभां लई केंदरी राजनीती दीआं दो धिरां कांगरस ते भाजपा विच्च देश दी बहु-गिणती वाले भाईचारे लई वड्डे हितैशी बण के विखाउण दी दौड़ अचानक लग्ग गई ते फिर उह अज्ज तक साडे गलों नहीं लत्थ सकी। जनता पारटी दे दो वड्डे आगूआं मोरारजी डिसाई ते चौधरी चरन सिंघ दी लड़ाई जदों भारत दी पहिली गैर-कांगरसी सरकार दा खातमा करन तक लै गई तां राज करदी उस पारटी दे कई टोटे हो गए। इनहां विच्चों इक्क हिस्सा पुराणे जन संघीए अते आर ऐस्स ऐस्स वरगी इक्क धरम दे राज दी धारना नूं समरपित धिर नूं माई-बाप मंनदे लोकां नें हिंदूतव दी सरदारी दी सोच नाल इक्क नवीं राजसी धिर, भारती जनता परटी बणा लई। उस दे मुकाबले दी कोई सारथिक पहुंच अपणाउण ते देश दे लोकां नूं धरम-निरपख्खता दी राखी करन लई जागरत करन दी बजाए उस वकत दे कांगरस दे लीडरां नें इनहां तों वध्ध हिंदू हितैशी बणन लई चिरां तों बंद रख्खे ‘बाबरी मसजिद बनाम राम जनम भूमी मंदर’ वाले सथान दा ताला खोल्ह के पूजा कीती तां भाजपा आगूआं नूं इह कहिण लई मौका मिल गिआ कि जदों कांगरसी वी विवादत सथान नूं भगवान राम दा जनम सथान मंन के पूजा करन जा पुज्जे हन तां बाबरी मसजिद ढाह के मंदर बणा देणा चाहीदा है। देश दी पारलीमैंट विच्च सिरफ दो सीटां तक सुंगड़ चुक्की इस पारटी दे मुखी लाल क्रिशन अडवानी नें जदों रत्थ यातरा शुरू कीती तां थां-थां दंगे होण लग्ग पए ते भारती लोकां दा इक्क जां दूसरे धरम दे झंडे हेठ धरुवीकरन दा दौर नवें रूप विच्च चल्ल पिआ। कांगरसी आगू लांभे हट गए अते पुराणे कांगरसीआं दी अगवाई हेठ जनता दल सरकार आ गई, फिर नरसिमहा राउ दी अगवाई हेठ खब्बे पख्खीआं दी मदद नाल चलदी कांगरस सरकार वी आ गई, पर जिहड़ी फिरकू लहिर उठाण फड़ चुक्की सी, उह फिर कदे नहीं रुकी। अंत नूं इक्क दिन बाबरी मसजिद दा ढांचा ढाह दित्ता गिआ अते पुलां हेठों लंघिआ पाणी उस तों बाअद फिर कदे पिछ्छे नहीं मुड़िआ।

मेरी पीहड़ी दे आम लोकां नूं वी याद होवेगा अते साडे वरगे पत्तरकारां नूं उह दिन भुल्ल नहीं सकणे, जदों बाबरी मसजिद ढाहुण दीआं घटनावां वापरीआं सन। उह मसजिद ढाहे जाण दे दिन असीं टैलीवीज़न सैट्टां साहमणे घंटिआं बध्धी बैठे रहे अते केंदर दी सरकार दे इह ऐलान सुणदे रहे कि मसजिद दे ढांचे दा नुकसान कदे कोई नहीं होण दित्ता जावेगा, किउंकि सुरख्खिआ बहुत मज़बूत है। फिर सरकार दे आपणे टैलीवीज़न चैनल दूरदरशन, उदों दूसरे चैनल हुंदे ही नहीं सन, नें नालो-नाल सभ कुझ विखा छड्डिआ कि भीड़ किवें राजसी लीडरां दे भाशणां नाल भड़की अते मसजिद दे गुंबदां उत्ते जा चहड़ी अते फिर कुझ पलां दी देर सी, उह गुंबद डेगण दा कंम वी सिरे चाहड़ दित्ता गिआ। इह सारा कुझ देश दी कमान संभाल रही कांगरस पारटी दी उदों दी लीडरशिप्प अते भाजपा आगूआं दीआं मीटिंगां दे मुताबक होइआ सी।

जदों इस मकसद लई भीड़ां नूं भड़काइआ जा रिहा सी, उदों पहिला नाअरा इह सी कि ‘कसम राम की खाते हैं, मंदर वहीं बनाएंगे’, दूसरा नाअरा इह लाइआ गिआ कि ‘बच्चा-बच्चा राम का, जनम भूमी के काम का’ अते फिर गल्ल अग्गे चली गई। अयुध्धिआ विच्च वधदी भीड़ विच्च अगला नाअरा इह सी: ‘रामा क्रिशना विशवनाथ, तीनों लेंगे एक साथ’, भाव कि बाबरी मसजिद इकल्ली ढाहुण तक नहीं रुकणा, इसदे नाल भगवान क्रिशन दा मंदर बणाउण लई मथरा दी ईदगाह मसजिद ते भगवान शिव दा मंदर बणाउण लई वाराणसी दी गिआनवापी मसजिद वी छुडा के रहिणा है। जिस दिन भड़काई गई भीड़ बाबरी मसजिद नूं ढाहुण वल्ल वधदी जा रही सी, नवां नाअरा ‘तीन नहीं, अब तीस हज़ार, नहीं बचेगा कोई मज़ार’ वाला वी सुणन लग्ग पिआ। मसजिद ढाहे जाण दे वकत जिहड़े द्रिश सरकारी कंटरोल वाले दूरदरशन तों विखाए गए अते जिहड़े नाअरे सुणे जा रहे सन, उनहां विच्च इह नवां नाअरा उस दिन पैरो-पैर भारा हुंदा जांदा सी ते अगले बत्ती सालां विच्च इह इस देश विच्च नाअरा नहीं रिहा, बलकि इक्क मुहिंम बण चुक्का है।

पिछले सालां विच्च वाराणसी दी गिआनवापी मसजिद दे सरेवखण करवा के इसदे हेठां कोई मंदर दब्बिआ होइआ लभ्भण दा केस अदालतां तक गिआ अते फिर मथरा दी ईदगाह मसजिद दा केस वी उस दी पाई लीह उत्ते चल्ल पिआ। बाअद विच्च इहो जिहे कई केस उठ्ठ पए। पिछले महीने उत्तर प्रदेश दे शहिर संभल विच्च जामा मसजिद दे हेठ स्री हरीहर मंदर होण दी अरज़ी अदालत विच्च पहुंच गई। इसदे बाअद उसे राज दे शहिर बदायूं दी इक्क मसजिद बारे इक्क अरज़ी वी आ गई। कुझ दिन होर लंघे तां राजसथान दे अजमेर शहिर विच्च संसार प्रसिध्ध इसलामक असथान दे खिलाफ इह ही मुद्दा इसे ढंग नाल चुक्क दित्ता गिआ अते फिर ‘तीन नहीं, अब तीस हज़ार’ वरगी इक्क बाकाइदा मुहिंम चल्ल पई। अदालती कारवाई दौरान इक्क मुद्दा दूजी धिर वार-वार उठा रही सी कि नरसिमहा राओ राज दौरान ‘पलेसिज़ आफ वरशिप्प ऐकट’ बणाइआ गिआ सी, जिहड़ा इह गरंटी करदा है कि भारत-पाकि वंड दे वकत जिस थां जिस धरम दा कोई असथान है, उही रहेगा, इस विच्च किसे तरहां दी तबदीली नहीं होवेगी। नवीं मुहिंम दे मोहरीआं जां उनहां नूं उकसाउण वालिआं नें ‘नां रहेगा बांस, नां वज्जेगी बंसुरी’ दी सोच अधीन भारत दी सभ तों वड्डी अदालत सुपरीम कोरट विच्च इह अरज़ी दे दित्ती कि इह कानूंन फालतू है ते इह खतम कर देणा चाहीदा है। इस वकत इह केस सुपरीम कोरट विच्च है, जिसदा फैसला कदों आवेगा, बेशक कोई नहीं जाणदा, पर इस नाल इक्क गल्ल वकती तौर उत्ते हो गई कि सुपरीम कोरट नें हुकम दे दित्ता कि जदों तक उत्थों कोई फैसला नहीं कर दित्ता जांदा, सारे देश विच्च किसे वी अदालत विच्च मंदर-मसजिद दे केसां वाली कोई होर अरज़ी पेश नहीं होवेगी ते कोई अदालत इस बारे हुकम वी नहीं देवेगी। सुपरीम कोरट दा आदेश भविख्ख नूं लीहों लाहुण दी मुहिंम अग्गे इक्क सपीड बरेकर है, पर इह वकती है, जदों इसदा अंतम हुकम कीता जावेगा, पता नहीं किहो जिहे जज्ज होणगे अते किद्दां दा हुकम जारी कर देणगे।

इस दौरान होर माड़ी गल्ल इह होई कि बंगला देश विच्च प्रधान मंतरी शेख हुसीन वाजिद दा तखता पलटण पिछ्छों जिनहां दे हत्थ विच्च उस देश दी कमांड आई है, उनहां विच्च मुसलिम कट्टड़पंथी चोखे हन अते उनहां दी अख्ख दे इशारे नाल उस देश विच्च हिंदू विरोध दी मुहिंम चल्ल पई है। हिंदूतव दे नाअरे लाउण वाले गरुप्पां अते संसथावां नें इस मौके नूं बोचिआ अते बंगला देश दे कट्टड़पंथीआं विरुध्ध जलसे-जलूस वरगे प्रोगराम करने शुरू कर दित्ते हन। जज़बाती होए आम लोक इनहां विच्च शामल हुंदे हन अते उनहां नूं गलत नहीं किहा जा सकदा, पर इनहां दी अगवाई जिनहां दे हत्थ है, उह इस सरगरमी विच्च आपणी इक्क खास राजनीती दा अगला पड़ाअ वेख सकदे हन। बंगला देश होवे जां पाकिसतान, गवांढ दे किसे देश विच्च जदों हिंदू धरम दे विरोध ते उत्थे वसदे हिंदूआं उत्ते हमले करन दी मुहिंम तेज़ हुंदी है, आम लोकां विच्च इस बारे सुभाविक असर अंत नूं भारत दे कट्टड़पंथीआं दी हिमाइत दा वाधा करन दा कंम करदा है। उनहां देशां विच्च कुझ हुंदा कोई रोक नहीं सकदा अते उस दा प्रभाव भारत विच्च वी पैणा ही पैणा है।

इह हन भारत दे उह हालात, जिनहां विच्च वख्ख-वख्ख राजां अते शहिरां विच्च मसजिदां दे सरवेखण दी मंग तेज़ होण लग्ग पई। मसला धरम असथानां दे भारत-पाकि वंड दे वकत दी सथिती काइम रख्खे जाण दी गरंटी देण दे कानूंन दा भोग पाउण तक पहुंच गिआ। सुपरीम कोरट नें वकत दी ठीक रंगत नूं समझिआ अते हाल दी घड़ी रोक ला दित्ती है। भारत दा भविख्ख अग्गों की होवेगा, कहि सकणा औखा है।