मेरी इस फेरी दा सबब्ब ऐडमिंटन कबड्डी कप्प कराउण वाले सज्जणां मित्तरां नें बणाइआ सी। उथे इंदरजीत सिंघ मुल्लांपुर ‘देश विदेश टाईमज़’ नां दा मैगज़ीन कढ्ढदा है। उह बड़ा हिंमती ते मिलापड़ा नौजुआन है जिस नूं कबड्डी ते गाइकी दे बड़े वड्डे मेले कराउण दा तजरबा है। कबड्डी नूं ऐडमिंटन दीआं वरलड मासटर खेडां विच्च दरशनी खेड वजों शामल करवाउण दा सिहरा उहदे ते ऐडमिंटन दे कबड्डी प्रेमीआं सिर है। अगले साल उह आपणे शहिर विच्च कबड्डी दा ‘वरलड कप्प’ कराउण दा निशचा करी बैठे हन। उनहां नें मैनूं ते कबड्डी दे प्रसिध्ध खिडारी देवी दिआल नूं सद्दा दित्ता कि असीं ऐडमिंटन कबड्डी मेले दे महिमान बणीए। मैनूं खेड मेलिआं दे सद्दे इस लई वी मिल जांदे हन कि मैं मेला वेख के फिर लिखत राहीं उह मेला पाठकां नूं वी विखा दिंदा हां। खेड मेले नूं अख्खीं वेखण वाले कुझ्झ हज़ार हुंदे हन जद कि पहड़न वाले बेशुमार हुंदे हन।
इंदरजीत ते गुरचरन धालीवाल होरां नूं मशहूरी करनी कराउणी आउंदी है। उनहां दे नाल पत्तरकार हरप्रीत सिंघ है। उह सुरमा पाउंदे वी हन ते सुरमा मटकाउणा वी जाणदे हन। ऐडमिंटन कबड्डी कप्प नूं समूह ऐडमिंटन निवासीआं दा सांझा खेड मेला कहि के एना परचारिआ गिआ कि अलबरटा दे समूह पंजाबी उस नूं पब्बां भार हो के उडीकदे रहे। अजोके ज़माने विच्च परचार दा बड़ा रोल है। किला राइपुर दीआं खेल्हां परचार दे सिर `ते पेंडू ओलंपिक खेडां कहीआं जांदीआं हन। सानूं इह वेख के बड़ी ख़ुशी होई कि ऐडमिंटन दा कबड्डी कप्प कीती गई मशहूरी उते खरा उतरिआ। उथे कबड्डी दे मैच वी बड़े तकड़े होए, तीआं वी वधीआ लग्गीआं ते दरशक वी बड़ी वड्डी गिणती विच्च ढुक्के। पीण खाण वाले वी ज़ाबते विच्च रहे। मौसम साफ ते खेड मैदान नरम घाह वाला होण कारन किसे खिडारी दे कोई सट्ट फेट नहीं लग्गी। अजिहा खेड मेला वेख के होरनां शहिरां दे खेड प्रेमीआं दा वी खेड मेला मनाउण नूं दिल कर आउंदै।
टोरांटो तों असीं सवख्खते ई कैलगरी नूं हवाई जहाज़ चहड़ना सी। उस वेले कंमां कारां `ते जाण वालीआं सवारीआं दीआं कतारां बझ्झीआं खहड़ीआं सन। फरक एना ही सी कि लुधिआणे दे रेलवे सटेशन वांग धक्का नहीं पै रिहा। लुधिआणे बारे ता मख्खण सिंघ वी कुमैंटरी करदिआ कहिंदा है-बुहड़ा बुहड़ी नूं घड़ीसी जावे लधिआणे टेसण `ते। असीं मशीन दे बटन दब्ब के आपणे बोरडिंग कारड कढ्ढे। हर कोई काहला पिआ लग्गदा सी। हवाई जहाज़ पछ्छमी मुलकां विच्च असमानी टैकसीआं बणे पए हन। मैं इंदरजीत होरां नूं दस्स दित्ता सी कि तीह जून नूं लिखारी सभा कैलगरी दा सालाना समागम वेखणा है, इक्क जुलाई नूं कैलगरी दे कबड्डी टूरनामैंट विच्च हाज़री लुआउणी है ते दो जुलाई नूं ऐडमिंटन दा कबड्डी मेला वेखांगे। उनहां नें मेरी ते देवी दिआल दी टिकट वाइआ कैलगरी बणवा दित्ती सी।
टोरांटो दे हवाई उते साडे वाली उडाण विच्च कैलगरी जा रही कहाणीकारा बलबीर कौर संघेड़ा मिल पई जिस नें सिर दे वालां दा सटाईल मुंडिआं वरगा बणा लिआ होइआ सी। उह ‘कलमां दे काफ़ले’ दी सरगरम मैंबर है ते टी.वी.`ते आउंदी रहिंदी है। गुत्त दी थां उहदे पटे शोभ रहे सन। सिर दे वालां तों उह त्रेहट सालां दी थां तरताली सालां दी दिसण लग्गी सी। उस नूं लिखारी सभा कैलगरी वल्लों इकबाल अरपन पुरसकार नाल सनमानित कीता जा रिहा सी। उह दुआबे दे पिंड मुकंदपुर दी जंमी जाई है जिथों दे अमरदीप सिंघ शेरगिल्ल मैमोरीअल कालज विच्च मैं प्रिंसीपल रिहा सां। उहदे नाल मुकंदपुर दीआं गल्लां हुंदीआं गईआं ते मुकंदपुर दीआं बीहीआं ते खेत मुड़-मुड़ अख्खां अग्गे आउंदे गए।
हवाई सफ़र दौरान मैं सवारीआं दे चिहरे मोहरे निहारदा रहिंदा हां। उनहां दी चुप्प, उदासी ते तक्कणी तों सोचीदै पई उह की सोचदीआं होणगीआं? इंज खेड पए रहीदा जिस नाल सफर दा पता नहीं लग्गदा। कई सवारीआं पहड़न विच्च मगन हुंदीआं नें ते कई टी.वी.वेखण जां संगीत सुणन विच्च रुझ्झीआं हुंदीआं नें। मैं वेखिआ इक्क मेम देवी दिआल दे गुंदे होए डौले निहार रही सी। देवी दिआल वीह वरहे कबड्डी खेडिआ पर उस नें आपणे पिंडे नूं मिट्टी नहीं सी लग्गण दित्ती। उह सहे वांग छालां मारदा ते सकिंटां `च अहु जांदा। आपणे समें दा उह दरशनी खिडारी सी ते हुण सठ्ठ साल दी उमर विच्च वी एना कु बणदा फब्बदा है कि मेम मुड़-मुड़ उहदे वल्ल वेख रही सी। इह उहदीआं खाधीआं देसी खुराकां, मारीआं मिहनतां ते खेडीआं कबड्डीआं दा फल है कि उह अजे वी पूरा फिट्ट है। उह हुण वी डंड बैठकां कढ्ढदा ते जिम जांदा है। पर अज्ज कल्ल्ह दे कई कबड्डी खिडारी कैपसूलां ते टीकिआं नाल मस्सल बणाउण लग्ग पए हन जिनहां दी फूक बड़ी छेती निकल जाणी है। सठ्ठ साल दे हो के तां शाइद उह उठ्ठण बैठण जोगे ही नां रहिण। असीं कबड्डी दीआं गल्लां करदे कैलगरी अप्पड़े जिथे देवी दे पिंड कुब्बिआं दा जस्सी सानूं पहिलां ही लैण आइआ खहड़ा सी।
अगले दिन असीं वाईटहारन दे कमिऊनिटी हाल विच्च गए जिथे लिखारी सभा कैलगरी आपणा सालाना समागम कर रही सी। मैं देश दीआं अनेकां साहित सभावां दे समागम वेखे हन। कई समागमां दी रौणक वधाउण लई सानूं विदिआरथी वी लिजाणे पैंदे सन। पंजाब दे साहित समागमां विच्च हुण पहिलां जिंना `कठ्ठ नहीं हुंदा। कई वार लुधिआणे दे पंजाबी भवन दा सैमीनार हाल अध्धा वी नहीं भरदा। पर कैलगरी विच्च डेढ दो सौ साहित प्रेमी जुड़े बैठे सन। उथों दी लिखारी सभा मरहूम इकबाल अरपन दे उद्दम नाल होंद विच्च आई सी। उस दी याद विच्च ही बलबीर कौर नूं अवारड दित्ता जा रिहा सी। मेरी बोलण दी वारी आई तां मैं अवारड दी वधाई देण दे नाल लिखारी सभा दी यथायोग परसंसा कीती। आखिआ कि इह सभा होरनां साहित सभावां लई माडल हो सकदी है।
समागम विच्च जो कवितावां, गीत, चुटकले ते विचार पेश कीते गए उह उच्च मिआर दे सन। रात दे खाणे समें जिहड़ा कवी दरबार होइआ उह वी कमाल दा सी। अग्गे किहा जांदा सी कि परवासी लेखकां दीआं सभावां नूं पंजाब दीआं लेखक सभावां तों सेध लैणी चाहीदी है पर कैलगरी दी सभा वेख के किहा जा सकदै कि हुण पंजाब दीआं साहित सभावां नूं परवासीआं दीआं साहित सभावां तों सबक सिख्खण दी लोड़ है। हुण विदेशां विच्च वी चंगा पंजाबी साहित रचिआ जा रिहै। उथे चेतना प्रकाशन वाला सतीश गुलाटी वी आपणीआं प्रकाशनां लै के हाज़र सी जिस दीआं काफी किताबां मौके उते ही विक गईआं।
इक जुलाई दा दिन निख्खरी धुप्प वाला चहड़िआ जिहड़ा कि कैनेडा दिवस वी सी। कंमां दे भंने लोक छुट्टी दा जशन मना रहे सन। छुट्टी दी कदर उसे नूं हुंदी है जिस नूं कंमां कारां `चों मसां विहल मिले। पछ्छमी मुलकां विच्च तदे तां सुआणीआं कहिंदीआं हन-ऐतवारा आईं वे सानूं साह दुआईं वे। साह तां ख़ैर ऐतवार वी नहीं लैण दिंदा किउंकि सारे हफ़ते दा घरेलू कंम उसे दिन करना हुंदै। पंजाब विच्च छुट्टी दा उह अहिसास नहीं जो पछ्छमी मुलकां विच्च है। उथे तां सदा ही छुट्टीआं हन ते डेरिआं दी बहार वी सदाबहार छुट्टीआं करके ही है। पंजाब एना विहला नां होवे तां नौं हज़ार डेरिआं ते छत्ती हज़ार गुरदुआरिआं नूं संगत किथों मिले? तीरथां दी यातरा ते लख्खां लोकां दीआं रैलीआं किवें होण?
पंजाब दा कलिआण आख़रकार विहलड़ां नूं कंम लाउण नाल ई होणै नां कि मुफ़त दीआं सहूलतां देण नाल। हुण तां हालत इह है कि कंम भई्ईए करदे हन ते साडे बेली नशे करदे ते चौंकीआं भरदे हन। जिंना ते जिहो जिहा कंम पंजाबी बाहर जा के करदे हन जेकर उना पंजाब विच्च करन लग्ग पैण तां किसे गल्ल दा घाटा नां रहे। आह जिहड़े डेरिआं, गुरदुआरिआं, मंदरां ते मसीतां दे नां `ते बेलोड़े बखेड़े पैंदे हन उहनां तों वी मुकती मिले। फिर चुरासी वी आपणे आप ही कट्टी जावे। इह वाधू दी विहल ही है जिहड़ी इनसानां नूं शैतान दे चरखे बणाई फिरदी है।
गुरदवारा दसमेश कलचरल सैंटर कैलगरी दे नाल लग्गवें गराऊंड उते अंबी हठूर दी याद विच्च कबड्डी टूरनामैंट हो रिहा सी। अमरजीत अंबी कैनेडा विच्च कबड्डी खेडदिआं परलोक सिधार गिआ सी। उह बड़ा दरशनी जुआन सी ते कबड्डी जगत नूं उहदे `ते बड़ीआं आसां सन। पहिलां हरजीत, तलवार ते केवल होरीं हादसे `च मारे गए, फिर मोहणा सुत्ते दा सुत्ता रहि गिआ, फिर जैला जांदा रिहा ते मगरे अंबी तुर गिआ। मौत कबड्डी खिडारीआं पिछ्छे हत्थ धो के पई जापदी है। कोई वडेरी उमर `च मरे तां उना कशट नहीं हुंदा पर जुआन जहान खिडारीआं दी मौत भुल्लण वाली नहीं। इह वी सोचणा चाहीदै कि कबड्डी खिडारी जुआन उमरे किउं मर रहे नें?
असीं कबड्डी दे दाइरे `च गए तां माईक तों साडा सवागत कीता गिआ। मख्खण सिंघ ते मख्खण अली कुमैंटरी कर रहे सन। कबड्डी दीआं दस टीमां टूरनामैंट विच्च भाग लै रहीआं सन जिनहां दे नां यंग कलब्ब, शाने पंजाब, राजू, आज़ाद, फरेज़र वैल्ली, हरजीत, रिचमंड, प्रिंस जारज, ऐबसफोरड ते कैलगरी कलब्ब सन। इनहां विच्च सठ्ठ पैहंट खिडारी पंजाब तों आए होए सन। पिछले साल सौ आ गए सन पर कुझ्झ खिडारीआं दे कबूतर बण जाण कारन ऐतकी वीज़े बड़े औखे मिले। पहिला सैमी फाईनल मैच प्रिंस जारज ते रिचमंड दीआं कलब्बां विचकार खेडिआ गिआ जो रिचमंड नें 44-40 अंकां नाल जित्तिआ। दूजा सैमी फाईनल हरजीत ते यंग कलब्ब दरमिआन होइआ जो हरजीत कलब्ब नें जित्त के फाईनल मैच वी जित्त लिआ। किंदे बिहारीपुरीए नूं सरवोतम धावी ऐलानिआ गिआ ते चंगे चोखे डालरां नाल सनमानिआ गिआ। किंदा बरैंपटन विच्च मेरे गुआंढ ही रहिंदा है। पिछले दसां सालां तों उहदा कित्ता कबड्डी खेडणा ही है। ऐतकीं दा सीज़न उहदा पिछले सालां नालों चंगा लग्ग रिहै ते बल्ले बल्ले वी वध्ध हो रही है।
टूरनामैंट दा प्रबंध करन वाले मेजर सिंघ बराड़, गैरी गिल्ल, बब्बी मद्दोके, निरमल घोलीआ, करमपाल सिध्धू, राम सिंघ सोही ते पंमी सिध्धू समेत बहुत सारे साथी सन। उनहां नें मोगे दे नाल लग्गवें पिंड लंढेके विच्च वी वधीआ टूरनामैंट करवाइआ सी जिथे खिडारीआं नूं मोटर साईकलां ते सोन-मैडलां नाल सनमानिआं गिआ सी। के.ऐस्स.बी.ट्रक्किंग वाले कबड्डी दे शौकीन करम सिध्धू नें खिडारीआं दी खेड उते डालरां दा मींह वरहाइआ ते ऐलान कीता कि उह अगले साल कबड्डी दे सटार खिडारी लख्खे दी माता दा इकवंजा सौ डालर नाल सनमान करेगा। सानूं उस नें अगाऊं सद्दा दित्ता कि उस दे पिंड सिध्धवां बेट दे कबड्डी टूरनामैंट `ते ज़रूर पुज्जीए। सिआल `च वेखांगे उह किहो जिहा खेड मेला कराउंदै?
मुल्लांपुर दा इंदरजीत ते रणसींह दा गुरचरन धालीवाल सानूं ऐडमिंटन लिजाण लई कैलगरी पहुंच गए सन। कैलगरी विच्च रिशतेदार, ढुड्डीकिआं वाले ते मेरे पुराणे विदिआरथी चाहुंदे सन कि असीं इक्क रात होर उनहां पास रहीए पर साडा ऐडमिंटन जाणा बणदा सी। कार राहीं ढाई तिंन घंटे लग्गणे सन। सूरज अजे खहड़ा सी ते साडी वैन मिरज़े दी बक्की बणी जा रही सी। देवी दिआल ते मैं कबड्डी दीआं नवीआं ते पुराणीआं गल्लां दोसतां नूं दस्स रहे सां। विचे फिड्डू होरां दीआं चुगलीआं हो रहीआं सन ते विचे उनहां खिडारीआं दीआं जिहड़े मस्सल बणाउण लई घोड़िआं नूं लग्गण वाले टीके लुआ रहे हन। नवें मुंडे कहिंदे सुणे हन, “टीके लुआ के `केरां बहिजा बहिजा होजे फेर भावें जान ई निकलजे!”
कैलगरी तों ऐडमिंटन तक आले दुआले पध्धरे विशाल खेत विछे पए सन। नीले आकाश हेठां दूर दिसहद्दिआं तक हरिआवल पसरी होई सी ते रुख्ख झूंम रहे सन। छिपदे सूरज दीआं सुनहिरी किरनां नें धरती नूं रूप चाहड़ रख्खिआ सी। वैन विच्च मां बोली दे मधुर गीत गूंज रहे सन। मैं अग्गे वी इक्क वार कार राहीं कैलगरी तों ऐडमिंटन गिआ सां पर उदों रात दे हनहेरे कारन प्रकिरती दे नज़ारे नहीं सां माण सकिआ। कुदरत अंतां दी सुनख्खी है पर कईआं कोल वेखण वाली अख्ख नहीं। खिड़े होए फुल्ल मनां दीआं उदासीआं दूर कर सकदे हन ते हमेशां खिड़े रहिणा सिखा सकदे हन। कई दुख्खां दा ही रोणा रोंदे रहिंदे हन पर कई बू दुहाईआं पाउण दी थां खिड़े मत्थे जीवन गुज़ार जांदे हन। उह माड़ीआं मोटीआं आफ़तां नूं ‘कोई आख़र नहीं आ चल्ली’ कहि के चहड़दी कला विच्च विचरदे हन ते ख़ुशीआं वंडदे तुरे जांदे हन।
दिन छिप गिआ सी जदों असीं ऐडमिंटन दीआं बरूहां विच्च पहुंचे। बत्तीआं जग पईआं सन जिनहां दे चानण विच्च सड़कां ते इमारतां लिशकां मार रहीआं सन। पहिलां असीं दाअवत रैसटोरैंट विच्च प्रबंधकां कोल हाज़री लुआई जिथों फिर आपणे विदिआरथी जगजीत मद्दोके दे नवें घर दी चठ्ठ `ते जाणा सी। उथे ढुड्डीके कालज दे मेरे साथी भिंदर सिंघ सोही ते होर कई परिवार साडी उडीक कर रहे सन। ढुड्डीके ते समराले कालज दीआं गल्लां करदिआं सूई कबड्डी विच्च डरग्ग दी वरतों उते आ रुकी ते पता ही नां लग्गा कदों रात बीत गई।
ऐडमिंटन विच्च पंजाबीआं दी वसों वीह कु हज़ार दे करीब है। दो जुलाई नूं इंज लग्गदा सी जिवें उनहां `चों अध्धे टी.डी.बेकर सकूल दीआं गराऊंडां विच्च आ गए होण। किधरे कबड्डी हो रही सी, किधरे साकर ते वालीबाल खेडी जा रही सी। किधरे बच्चिआं ते बज़ुरगां दीआं दौड़ां लग्ग रहीआं सन ते किधरे पंजाबणां तीआं मना रहीआं सन। उथे मिंनी पंजाब वसिआ पिआ सी ते लग्गदा ही नहीं सी कि परदेस विच्च होईए। असीं मेले विच्च अप्पड़े तां सटेज लागे फुल्लां नाल सजे होए दुआर उते साडा सवागत कीता गिआ। मख्खण सिंघ ते मख्खण अली मेरी वडेरी उमर करके मैनूं उसताद जी कहिण दा माण बखश रहे सन। उनहां नें कबड्डी दी कुमैंटरी विच्च नवें रंग भरे हन जिस नाल कबड्डी मैचां दा दूणा सुआद आउंदा है। उनहां नें उह गल्ल कीती है पई गुरू जिनहां दे टप्पणे चेले जाण छड़प्प।
असीं सटेज `ते बहि के चार चुफेरा निहारिआ तां विशाल हरा भरा मैदान नज़रीं पिआ। विचे घाह वालीआं टिब्बीआं सन। इक्क पासे सकूल दी गेरू रंगी इमारत सी ते दूजे पासे सीमैंट रंगे मकान सन। परले बंने संघणे रुख्खां दी रख्ख सी। सज्जे बंने सिख्ख हैरीटेज दी संसथा वल्लों लंगर चल्ल रिहा सी ते फरलांग कु दी वित्थ उते बीबीआं तीआं मना रहीआं सन। उनहां दीआं चुंनीआं दे पल्ले उड रहे सन ते गोटा किनारीआं चमक रहीआं सन। धुप्प तों बचण लई चिट्टे तंबूआं दा पंडाल लाइआ होइआ सी ते बच्चिआं नूं परचाई रख्खण लई झूले सन। सानूं दस्सिआ गिआ कि मलका, जोती, हरमनदीप, सुख्खी बराड़, अतरो, काजल ते होर हरमन पिआरीआं गाइकां उनहां दा मनोरंजन कर रहीआं हन। अजिहा दिन तां कंमां कारां दीआं भंनीआं होईआं पंजाबणां नूं रब्ब देवे! इहो जिहे दिन ई तां उह कढाई वाले सूट ते गहिणे गट्टे पा सकदीआं सन। इह कमाल दा मेल सी कि इक्क बंने गभरूआं दी कौडी बाडी हो रही सी ते दूजे बंने मुटिआरां दा गिध्धा पै रिहा सी।
कबड्डी दे दाइरे दुआले वडेरी उमर दे दरशकां लई कुरसीआं डाहीआं होईआं सन जिनहां उते झूलदीआं दाहड़ीआं वाले बाबे बिराजमान सन। कईआं कोल खूंडीआं फड़ीआं होईआं सन। उनहां नूं जुआनां दीआं कबड्डीआं वेख के आपणी जुआनी दे दिन याद आ रहे सन। दाइरे दुआले रस्सा वलिआ होइआ सी जिस नूं रंग बरंगीआं झंडीआं नाल शिंगारिआ गिआ सी। कबड्डी सटार लख्खा गाज़ीपुरीआ छोहले कदमां नाल कौडी पा रिहा सी ते उहदे विच्च अजे वी कशिश सी। संदीप लल्लीआं वाला ज़ख़मी होण कारन खेड नहीं सी रिहा पर पाणी दी बोतल लई खहड़ा सी।
किंदा बिहारीपुरीआ पैहंट लैंदा तां खब्बी बांह खहड़ी कर के दरशकां तों ताड़ीआं वजवाउंदा। दुल्ले सुरखपुरीए बारे किहा जा रिहा सी-तखत लाहौर नूं जिहड़ा वंगारदा, सूरमा जुआन सी उह दुल्ला बार दा …। बीरहा सिध्धवां वाला धावी नूं हंधिआ नेड़े लै आउंदा सी ते फिर झकानी नहीं सी देण दिंदा। गालिब वाला मंदर रैफरी बणिआ होइआ सी। बी.सी.दी कबड्डी ऐसोसीएशन वाले राज बध्धनी, संतोख ढेसी ते सन्नी सहोते होरीं पहिरेदार बणे खहड़े सन। पंजाब तों आए नवें मुंडिआं दी खेड वेखण वाली सी। उनहां दे जुस्से भरे होए सन पर डर इको गल्ल दा सी कि कोई खिडारी डरग्ग दी वरतों नां करदा होवे।
कबड्डी टूरनामैंट विच्च दस कलब्बां नें भाग लिआ। इह उही खिडारी सन जिनहां नें इक्क दिन पहिलां कैलगरी दा कबड्डी टूरनामैंट नेपरे चाहड़िआ सी। पछ्छमी मुलकां विच्च कबड्डी खिडारीआं नूं आम कर के हफ़ते दा इक्क टूरनामैंट मिलदा है पर जे दो मिल जाण तां उह वधेरे ख़ुश हुंदे हन जिवें देसी कामे ओवर टाईम मिल जाण `ते बागो बाग हो जांदे हन। खिडारी तां चाहुंदे हन कि उनहां नूं पंजाब वांग हर रोज़ कबड्डी दे टूरनामैंट मिलण तां कि उनहां दा इनाम वधेरे बण सके पर पछ्छमी मुलकां दी मजबूरी है कि उथे खेडां दे टूरनामैंट ते होर मेले वीक ऐंड `ते ही हो सकदे हन। मींह पै जावे तां टूरनामैंट सोमवार दे दिन `ते नहीं पाइआ जा सकदा ते सारी कीती कतरी उते पाणी फिर जांदै।
साडे साहमणे ही मेज़ उते इक्क सुनहिरी, इक्क चांदी रंगा ते दो छोटे कप्प लिशकां मार रहे सन जो जेतू टीमां अते वधीआ जाफी ते धावी नूं दित्ते जाणे सन। टूरनामैंट कमेटी दा प्रधान हरजिंदर सिंघ ढेसी ते सैकटरी लखविंदर सिंघ अटवाल सटेज दी कारवाई चला रहे सन। अवतार सिंघ मोही, परमजीत सिंघ उभ्भी, तलविंदर सिंघ पनेसर ते निरभै सिंघ गरेवाल आपो आपणीआं डिऊटीआं विच्च मसरूफ़ सन। मेले दी माइक मदद करन वाले सज्जणां नूं पलेकां नाल सनमानिआ जा रिहा सी। परमजीत संधू हर इक्क नूं जी आइआं कहि रिहा सी। कबड्डी दा पहिला इनाम सवैग दिओल वल्लों सी, दूजा जग गरेवाल ते तीजा डरीम इलैकट्रीकल वालिआं वल्लों सी। प्रबंधकां नें मेले दा हरेक खरचा किसे नां किसे बिज़निस अदारे तों सपांसर करवा लिआ सी। इंदरजीत होरां दा कहिणा है कि अगले मेले उते खेड साहित वी किसे कोलों सपांसर करवाइआ जावेगा। सपांसरां दी मशहूरी बैनर ते इशतिहार ला के कीती गई सी। कबड्डी दे मेले हुण सपांसरां दे सिर `ते ही चलदे हन।
कैनेडा `च कबड्डी मेले दा खरचा हुण इक्क लख्ख डालर तों तिंन लख्ख डालर तक चलिआ जांदै। गुरचरन धालीवाल नें दस्सिआ कि सठ्ठ हज़ार डालर दे करीब तां उनहां नूं कबड्डी खिडारीआं ते अधिकारीआं दीआं हवाई टिकटां दे ही देणे पए। होटल, खाण पीण, इनाम, गराऊंड, सकिउरिटी, टैंट, ऐड ते होर वीह तरहां दे खरचे हन। कैनेडा `च कबड्डी दा टूरनामैंट कराउणा सुखाला नहीं। प्रबंधकां दी चाल निकल जांदी है जद कि वेखण वाले मुफ़त `च वेख जांदे हन। कई खिडारी निक्की जिही गल्ल `ते रुस्स बहिंदे हन ते उह इह नहीं समझदे कि प्रबंधक उनहां लई किंना जफ्फर जाल रहे हन। कई तां खेडण लई टीके वी कलब्बां कोलों भालदे हन। कहिंदे हन, “कनेडा `च टीके ते कैपसूल तां महिंगे ई बहुत हन! अध्धा इनाम तां ओधर ई निकल जांदै! !” इह तां उह गल्ल है जिवें कोई पाठ दी रौल लाउण वाला पाठी फीम दे मावे दी मंग करे। आखे अध्धी भेटा तां फीम दे लेखे ई लग्ग जांदी है!
जिनहां खिडारीआं नें ऐडमिंटन दे कबड्डी कप्प विच्च वधीआ खेड दा मुजाहरा कीता उनहां `चों कुझ्झ तरदे तरदे नां चेते आ रहे हन। वैल्ली, उपकार, कीपा, सोनी सुनेत, जगतार ते मीक रिचमंड कलब्ब वल्लों खेड रहे सन। संदीप, कमलजीत, काला ते सुख्खा प्रिंस जारज दी टीम विच्च सन। राजू कलब्ब `च इंदरजीत, जोधा, बलजीत ते शुरहली सी। शुरहली अजे बच्चा है वड्डा हो के संभव है बंब बण जावे। अज़ाद कलब्ब `च संदीप लल्लीआं, गोविंदा, सुख्खी, पंमा ते गोगो खेड रहे सन। ओधर कुमैंटरी करन वाले कही जा रहे सन-रहिण खेडदे कबड्डी सदा गभरू, लग्गे नां तत्ती वा मित्तरो। कबड्डी दा इक्क गीत बड़ा चल्लिऐ-चुंघदे नें बूरीआं ते खेडदे कबड्डीआं …। काश साडे कबड्डी दे जोधे बूरीआं ही चुंघण ते बूरीआं दा दुध्ध लाहुण वाले टीकिआं तों बचण! नहीं तां इह कथित ‘ताकत वधाऊ’ टीके उनहां नूं लै बहिणगे।
कबड्डी ते पंजाबणां दे मेले दे खिच्चपाऊ द्रिशां नूं वतनों दूर वाला सुख्खी कैमरे `च बंद कर रिहा सी जो उस नें वीक ऐंड `ते विखाउणे सन। माईक तों सूचना दित्ती जा रही सी कि रोटी दा लंगर तिंन वजे बंद हो जावेगा पर चाह, जलेबीआं ते पकौड़े अख़ीर तक वरतदे रहिणगे। सिख्खां दी लंगर लाउण दी ख़ूबी कमाल दी है। धारमिक समागमां `च तां लंगर लग्गदे ही हन उह खेड मेलिआं विच्च वी लंगर लाउंदे हन ते लाउंदे वी लड्डू जलेबीआं ते पकौड़िआं तक दे हन। परहां अतरो हासे खेड़े दा लंगर लाई जांदी सी ते सुख्खी बराड़ साफ सुथरी गाइकी दा सुनेहा दे रही सी।
कबड्डी दे अखाड़े विच्च भंगड़ा वी पिआ ते रस्सा वी खिच्चिआ गिआ। लख्खे ते दुल्ले दा उचेचा माण सनमान होइआ। विचे कालीआं वरदीआं वाले सकिउरिटी गारड गेड़े कढ्ढदे रहे ते विचे यार बेली कारां दीआं डिक्कीआं वल्ल गेड़े मारदे रहे। सुर संगम रेडीओ वाले गुरशरन बुट्टर नें सरवोतम खिडारीआं नूं सोने दीआं चेनीआं भेट कीतीआं। वेखण नूं गुरशरन सिंघ वी आपणे सवा कुइंटल दे जुस्से नाल कबड्डी दा खिडारी ही लग्गदा है। उथे वालीबाल दी प्रसिध्ध खिडारन इंदरा सरोइआ नें वी खेड मेले दी रौणक वधाई।
कबड्डी दा पहिलां सैमी फाईनल मैच हरजीत कलब्ब ते अंबी हठूर कलब्ब कैलगरी विचकार होइआ। कैलगरी कलब्ब वल्लों सुख्खी ते रणजीत होरीं कबड्डीआं पा रहे सन ते गीचे गज्जणवालीए वरगे जफ्फे ला रहे सन। तखतूपुरे वाला शेर सिंघ धालीवाल डालरां दी वरखा कर रिहा सी। उस नें मैनूं तखतूपुरे दा मेला याद करा दित्ता सी जिहड़ा मैं बचपन `च वेखिआ करदा सी। उस मेले दीआं अनेकां यादां मेरे चेते `च सज्जरीआं हन। शेर सिंघ दा सद्दा सी कि सिआलां विच्च असीं तखतूपुरे दे मेले `ते ज़रूर पुज्जीए। उस मेले `च पंजाह साल पहिलां खेडण वाले बलदेव पत्तो, जगराज माछीके ते अड़िक्का मधेअ वाला मैनूं याद आ गए। कदे उह साडे हीरो हुंदे सन। पहिला सैमी फाईनल कैलगरी दी कलब्ब नें हरजीत कलब्ब नूं 43-40 अंकां उते हरा कु जित्तिआ ते दूजे सैमी फाईनल विच्च यंग कलब्ब नें रिचमंड नूं हरा दित्ता।
फाईनल मैच कैलगरी ते यंग कलब्ब दरमिआन होइआ। इक्क इक कबड्डी उते बुरदां लग्गीआं होईआं सन। यंग दा लख्खा, दुल्ला ते विक्का रेडां दे ते बिट्टू दुगाल, तीरथ, तुंना ते भलवान जफ्फिआं दे पैंटह बटोर रहे सन। गीचे नें इक्क वार लख्खे नूं डक्क के बहिजा बहिजा करवा दित्ती। धूड़कोटीए गोपी दे कई जफ्फे कामयाब रहे ते उस नें वी लख्खे दी गोडी लवा दित्ती। आख़र उह मैच यंग कलब्ब नें 43-33 अंकां नाल जित्त लिआ। बैस्सट धावी दा ख़िताब कालू रसूलपुरीए नूं ते अव्वल जाफी दा अवारड बिट्टू दुगाल नूं मिलिआ। ऐडमिंटनीआं दा अनुसाशन एना चंगा सी कि इक्क वी अजिही घटना नहीं वापरी जिस नाल कोई बेसुआदी होई होवे। तीआं तों बाअद कई बीबीआं नें वी कबड्डी दा फाईनल मैच वेखिआ।
अगले दिन असीं वापस मुड़ना सी। सानूं दस्सिआ गिआ कि ऐडमिंटन विच्च पंजाबी बज़ुरगां नें आपणे बहिण उठ्ठण लई कमिउनिटी सैंटर बणाइआ होइआ है। असीं सीनीअर शहिरीआं दे दरशन करन वी गए। उह ऐडमिंटन विच्च आपणी सोहणी सत्थ बणाई बैठे सन ते बड़ा सोहणा समां ग़ुज़ार रहे सन। उनहां नें आपणी लाइब्रेरी वी बणाई होई सी ते जिम विच्च वी कसरती मशीनां रख्खीआं होईआं सन। पचवंजा साल तों वडेरा बंदा ही उनहां दा मैंबर सी जिनहां दी गिणती तिंन सौ तों वध्ध सी। जहाज़ फड़न दी काहल नां हुंदी तां असीं उस रौणक मेले `चों कद निकलणा सी? हवाई अड्डे `ते पुज्जे तां सकिउरिटी दी डिऊटी दे रहे इक्क सरदार नें आवाज़ मारी, “प्रिंसीपल साहिब ऐधर दी लंघो।” इह आवाज़ अएं आई सी जिवें मैं जगरावां दे अड्डे `ते होवां। सच्ची गल्ल है कैनेडा हुण मोगा जगरावां ही तां बणिआ पिआ है।

