फ़रवरी 15, 2026

writingDetail.created_by
By: प्रिं. विजै कुमार

शरधा, निमरता अते योगता दा सुमेल मनुख्ख नूं सनमान योग बणाउंदा है

शरधा नाल गिआन, निमरता नाल माण अते योगता नाल सथान प्रापत हुंदा है पर जेकर कोई विअकती इह तिंनो सरवोतम गुण हासल कर लवे तां उस नूं हर सथान ते सनमान दी प्रापती हुंदी है। पर गिआन, माण अते सथान हासल करन लई मनुख्ख नूं आपणे अंदर दी हउमै खतम करनी पैंदी है, आपणे अंदर अधीनगी पैदा करनी पैंदी है। साडे धारमिक ग्रंथां विच्च गुरू बिनां गिआन नहीं जां गत नहीं, गुरू, उसताद अते अधिआपक दा सथान उच्चा होण अते उनहां प्रती शरधा होण दा संकेत है। जेकर सिखिआरथी आपणे मन विच्च इह भावना रख्खदा है कि उस नूं पहिलां ही बहुत कुझ आउंदा है तां उस नूं कदे वी गिआन दी प्रापती नहीं हो सकदी। गुरू, उसताद अते अधिआपक प्रती शरधा होण दा अरथ उनहां अग्गे सिर झुकाउणा जां उनहां नूं कुझ भेंट करना नहीं सगों उनहां प्रती मन विच्च अथाह विशवास, प्रेम अते सनमान दा होणा हुंदा है। गुरू, उसताद अते अधिआपक दे निरदेशां नूं मंनणा, उसदे गुस्से नूं बरदाशत करना अते उसदी अधीनगी विच्च रहिणा वी शरधा दे प्रतीक ही हुंदे हन। गुरू दरोणाचारीआ दे तिंन तरहां दे सिखिआरथी सन। कौरव उत्तम दरजे दे सिखिआरथी इस लई नहीं हो सके किउंकि उनहां विच्च सत्ता दा घमंड सी। पांडवां दा संबंध वी राज घराणे नाल सी पर उह गुरू दरोणाचारीआ दे इस लई हरमन पिआरे सन किउंकि उनहां दे मनां विच्च गुरू दरोणाचारीआ प्रती सच्ची शरधा सी। इकलविआ नूं गुरू दरोणाचारीआ वल्लों तीर अंदाज़ी दा गिआन देण तों नांह करन ’ते वी उह तीर अंदाज़ी विच्च निपुंन हो गिआ किउंकि उसदे मन विच्च गुरू दरोणाचारीआ प्रती अथाह शरधा सी।

केवल सिखिआरथी विच्च ही नहीं सगों गुरू, उसताद अते अधिआपक दे मन विच्च वी आपणे सिखिआरथीआं प्रती शरधा भावना होणी चाहीदी है। लालची, घमंडी अते आपणे सिखिआरथीआं प्रती भेद भाव रख्खण वाला गुर, उसताद अते अधिआपक कदे वी सनमान दा हक्कदार नहीं हो सकदा। आपणे सिखिआरथीआं नूं बिनां किसे सवारथ, लालच अते घमंड तों वध्ध तों वध्ध गिआन प्रदान करन वाला गुरू, उसताद ते अधिआपक सदा ही सतिकारिआ अते पूजिआ जांदा है। अजोके युग विच्च अधिआपक दा पहिलां वरगा माण सनमान इस लई नहीं रिहा किउंकि हुण गिआन टिऊशनां अते कोचिंग सैंटरां ’ते बिकण लग्ग पिआ है। हुण अधिआपक, विदिआरथी, दोवें सहाइक पुसतकां उत्ते निरभर हो गए हन। निमरता वी मनुख्खी ज़िंदगी दा विलख्खण गुण है। निमरता वी मनुख्ख नूं मान सनमान दा पातर बणाउंदी है। झुके होए रुख्खां नूं वध्ध फल लग्गदे हन, कहावत निमर होण दा सुनेहा दिंदी है। उच्चे अहुदिआं वाले अधिकारीआं, गिआन दे भंडार वाले विदवानां, धनाढ अते सत्ताधारी लोकां विच्च हंकार दी बजाए निमरता होवे तां उनहां प्रती लोकां दे मनां विच्च माण सनमान होर वी वध्ध हुंदा है। लोक उनहां दे अहुदिआं, धन अते सत्ता दी ताकत दा माण सनमान नहीं करदे सगों उनहां दी निमरता भरी शखसीअत दा सनमान करदे हन। अहुदे, धन अते सत्ता तां आउंदे जांदे रहिंदे हन पर निमरता कारन मनुख्ख दा सनमान सदा ही बरकरार रहिंदा है।

इक्क बहुत ही उच्चे अहुदे तों सेवा मुकत होए अधिकारी दे दाह संसकार उत्ते लोकां दे अथाह इकठ्ठ दे मूंहों निकल रहे इह शबद कि उसने कदे वी आपणे ऐने उच्चे अहुदे दा घमंड नहीं कीता सी, उह तां धरती नाल जुड़िआ होइआ दानिशमंद इनसान सी, उसदी निमरता नूं दरसाउंदे सन। योगता तों वी माण सनमान हासल हुंदा है। योगता ही तरक्की, खुशहाली अते रोज़गार दे राह तिआर करदी है। पर योगता हासल करन लई मिहनत करनी पैंदी है ते अभिआस दे राह उत्ते चल्लणा पैंदा है। योगता दा वी इक्क पध्धर अते मिआर हुंदा है। हर विअकती आपणे आप नूं आपणी पहड़ाई, बुध्धी ते काबलीअत अनुसार किसे वी नौकरी, कित्ते अते रोज़गार दे मुताबिक योग ही समझदा है पर कोई वी नौकरी, कित्ता अते रोज़गार उसे विअकती नूं हासल हुंदा है जहड़ा आपणे मुकाबले विच्च आए विअकतीआं विच्चों सभ तों वध्ध मैरिट वाला हुंदा है, जिहड़ा उस नौकरी, कित्ते अते रोज़गार लई होण वाले टैसटां विच्चों सभ तों वध्ध अंक हासल करदा है। योग विदिआरथीआं नूं चंगे पैकेज वालीआं नौकरीआं मिलदीआं हन। जिनहां अदारिआं विच्च जिंने वध्ध योग विअकती हुंदे हन, उह उन्नी ही वध्ध तरक्की करदे हन। योग विदिआरथीआं नूं कंपनीआं वाले उनहां दे कालजां विच्चों ही लै जांदे हन। योगता रख्खण वाले विअकतीआं नूं नौकरीआं लैण लई नां तां सिफ़ारशां पुआउणीआं पैंदीआं हन अते नां ही किसे नूं पैसे देणे पैंदे हन। लोक योग विअकतीआं तों ही सलाहां लैंदे हन। सारे पासे योग विअकतीआं दी पुछ्छ हुंदी है। हर विअकती नूं योग, गिआनवान अते निमर सुभाअ वाले लोकां तों सबक लैके ज़िंदगी जिउणी चाहीदी है।

* * * * *