پُشپِںدّر نُۄں بہُتا کُجھ کرن دی لۄڑ نہِیں سی پَے رہی۔ سوی تے نِکّۄ آپݨے آپ ہی تِیار ہۄئی جا رہے سن۔ سۄ نِکّۄ دے والھ سُیار کے اُہ بَیڈّ-رُۄم 'چ کھِلّرِییاں چِیذاں سامبھݨ لگّ پئی۔

"دیکھِیا٬ مَیں ای کِہا سی ڈَیڈ نُۄں ...۔" نَۄیاں سالاں دا سوی ہُبّ-ہُبّ کے نِکّۄ نُۄں دسّݨ لگّ پِیا کِہ اُسدی پھرمائِش 'تے ہی اُنہاں دا ڈَیڈ اُنہاں نُۄں نِیاگرا پھالذ گھُمائُݨ لِجا رِہا سی۔

"اےَ ہَے ہَیء٬ تُۄں ناں تُۄں٬" چھییاں سالاں دی نِکّۄ آپݨے بھرا دا مذاک جِہا اُڈائُںدِیاں بۄلی٬ "ڈَیڈ نیں کلّہ مَینُۄں پھۄن 'تے پُچِّیا تی۔ اَیںڈ آئی سَیڈّ یَیس٬ وی مسٹ۔"

"بٹ اِٹ واذ مائی آئیِڈِییا۔"

"دَینّ وہٹ ?"

تے پھِر اُہ وِںگّے-ٹیڈھے مُۄںہ بݨا-بݨا اِکّ دُۄجے نُۄں چِڑائُݨ لگّ پئے۔

"تِیار تاں ہۄ گئے آں٬ ہُݨ جاںدے کِئۄں نہِیں؟" لِوِںگّ-رُۄم ولّ نُۄں اکھّاں دا اِشارا کردِیاں پُشپِںدّر نیں کِہا۔ کِرائے 'تے لئے ہۄئے اِس بیسمَیںٹّ وِچّ بَیڈّ-رُۄم٬ لِوِںگّ-رُۄم تے رسۄئی نالھ-نالھ ہی پَیںدے سن۔

چامہلے ہۄئے نِیاݨے آپݨی ممّی دی اِہ گلّ سُݨ کے سںجِّیدا جِہے ہۄ گئے...پاشی پِچھلے کُجھ سمیں تۄں سوی تے نِکّۄ وِچّ اِکّ پرِورتن مہِسُۄس کر رہی سی۔ ہریک تِیجے وِیک-اَیںڈّ 'تے جدۄں بلراج اُنہاں نُۄں آپݨے کۄلھ لِجاݨ لئی پھۄن 'تے پُچھّدا تاں چاء جِہے وِچّ اُہ پْرۄگرام بݨا لَیںدے٬ کھُشی-کھُشی تِیار وی ہۄ جاںدے پر تُرن لگِّیاں اُنہاں بچِّیاں واںگ سںجِّیدا ہۄ جاںدے٬ جِنہاں نیں آپ تاں دَۄڑ کے٬ میلے نُۄں جا رہی بسّ پھڑ لئی ہۄوے پر اُنہاں دی تھکّی ہۄئی ماں کِدھرے پِچھاںہ ہی رہِ گئی ہۄوے۔

جدۄں نِیاݨے ناں ہی ہِلّے تاں پاشی آپ اُنہاں نُۄں لِوِںگّ-رُۄم 'چ لَے آئی۔ اُسنے دیکھِیا کِہ بلراج ٹی.وی. لائی بَیٹھا سی۔ پِچھلی وار وی اُسنے اِںج ہی کِیتا سی۔ پر اُس تۄں پہِلاں٬ اُہ آ کے چُپّ-چاپ سۄپھے 'تے بَیٹھ رہِںدّا۔ شُرُۄ-شُرُۄ وِچّ تاں اُہ سردل وی نہِیں سی ٹپّدا ہُںدّا۔ پھۄن کرکے اِس ہِساب نالھ پہُںچّدا کِہ دۄنۄ بچّے تِیار ہُںدّے تے نالھ لَے کے ٹُر جاںدا۔ تے جیکر کدی-کدائیِں اُہ تِیار ناں ہۄئے ہُںدّے تاں باہر ہی آپݨی کار 'چ بَیٹھ کے اِںتذار کر لَیںدا۔

"چلِیئے بئی۔" نِیاݨِیاں ولّ ویکھدِیاں بلراج نیں ٹی.وی. بںدّ کر دِتّا تے سۄپھے تۄں اُٹھّ کھلۄئِیا۔

پاشی تے بلراج آہمۄ-ساہمݨے کھڑھے سن٬ کۄلھ-کۄلھ کھلۄتے دۄ ٹاپُۄیاں واںگ۔ آپۄ آپݨی ہستی دے مالک۔ ...سمُںدّر 'چ گُیاچے ہۄئے ملاہ ورگا بلراج دا چِہرا ویکھدِیاں پاشی اںدّرۄں 'مَینُۄں کی' دی آواذ آئی سی جاں کُجھ ہۄر٬ اُہ سمجھ نہِیں سی سکی۔

"شام نُۄں مُڑدِیاں سانُۄں دیر ہۄ جاݨی آں۔ ایس کرکے پھۄن نہِیں کر ہۄݨا۔ اۄداں کلّہ نُۄں دس کُ وجے مَیں اِنہاں نُۄں چھڈّ جائۄُںگا۔" بلراج نُۄں آپݨی آواذ تھکّی-تھکّی جِہی مہِسُۄس ہۄئی سی۔

"ٹھِیک آ۔" پاشی دی آواذ اںسّرِںگّ-مشِین ورگی سی۔

نِیاݨِیاں دی نِگہا آپݨی ممّی ولّۄں ہُںدّی ہۄئی ڈَیڈ ولّ چلی گئی۔ اُنہاں "بائ مَۄم" کِہا تے ڈَیڈ نالھ درواذے ولّ نُۄں ہۄ تُرے۔

بھُکھّ مہِسُۄس کردِیاں پاشی ناشتا تِیار کرن لگّ پئی۔ اُسنے نِیاݨِیاں نُۄں تاں کھُیا دِتّا سی پر آپ اجے تکّ کھا نہِیں سی سکی...پتا نہِیں اِہ بیسمَیںٹّ وِچلی چُپّ سی جاں کۄئی ہۄر کارن کِہ اُسنُۄں اِںج مہِسُۄس ہۄئِیا جِویں اُسدے اںدّرلی کاہلھ نُۄں اُۄںگھ آ گئی ہۄوے...کاہلھ جۄ کنیڈا آ کے اُسدے سِر نُۄں اجِہی چڑھی کِہ پۄٹے-پۄٹے وِچّ اُتّر گئی سی۔ سۄپھے 'تے بَیٹھِیاں مٹراں والھے پرَۄںٹھے دا سُیاد ماݨدِیاں اُسنُۄں آپݨی اِس وکت دی اِکلّ شائِد چںگّی لگّ رہی سی۔ کِنّا تھکا دِںدّے سن نِیاݨے اُسنُۄں! پھِر جَۄب اتے گھر دے ہۄر جھںجّٹ۔ 'بںدّا 'کلّا ہی ہۄݨا چاہِیدَے۔ ناں بہُتا کھِلارا ناں بہُتی دَۄڑ-بھجّ۔' اُہ بُڑبُڑائی۔ 'پر 'کلّا تاں کہِںدّے آ پئی دْرکھت وی ناں ہۄوے۔' اُسنے آپݨے آپ 'تے کِںتُّۄ کِیتا۔ پرَۄںٹھے والھی کھالی پلیٹ پرے کردِیاں اُسنے چاہ دا کپّ چُکِّیا تے ٹی.وی. دا رِیمۄٹ نپّ دِتّا۔ پںجّابی پْرۄگرام وِچّ سُہاگ دا گِیت چلّ رِہا سی:

تیرے وِہڑے دے وِچّ-وِچّ وے٬ بابل چرکھا کَۄݨ کتّے؟

میرِییاں کتّݨ پۄتڑِییاں٬ دھِیئے گھر جاہ آپݨے۔

گھر وی مَیں ٹۄلھِیا٬ ور وی مَیں ٹۄلھِیا۔

اِکّ ناں ٹۄلھِیا٬ دھی دا لیکھ وے۔

چاہ دے گھُٹّ بھردِیاں٬ پاشی اُس ٹِکی ہۄئی رات وِچّ گُیاچ گئی...ڈھۄلکی دی تالھ..چںدّ دی مُلائِم چانݨی ہیٹھ سُتّا ہۄئِیا پِںڈّ...پاشی ہُراں دے وِہڑے وِچّ اُس دُیالھے اِکٹھِّییاں ہۄئیِیاں کُڑِییاں دِییاں سُرِیلِییاں آواذاں وِچّ سُہاگ دِییاں ہیکاں۔

سرکاری نَۄکری دے نالھ-نالھ کھیتی نُۄں وی ہتھّ-پلّا ماردے پْرِیتم سِںگھّ نیں دھی دے وِیاہ 'تے کھرچ کرن لگِّیاں سِیء نہِیں سی کِیتی۔ مُںڈّا آکھر کنیڈا تۄں آئِیا ہۄئِیا سی۔ پاشی دے ماپِیاں٬ بھرا٬ بھَیݨ تے رِشتیداراں نیں اُسنُۄں 'کرماں والھی' کِہا سی...کالج دِییاں سُہݨِییاں کُڑِییاں وِچّ گِݨی جاںدی٬ اَیم.اَیشسی. کر رہی پاشی کھُش سی۔ آم مُںڈّے-کُڑِییاں واںگ اُسدے من وِچّ وی کنیڈا امرِیکا ورگے مُلک وِچّ پہُںچّݨ دی اِچھّا سی۔ اُہ اِس گلّۄں وی کھُش سی کِہ 'باہرلے مُلک' دے لالچ وِچّ اُسنُۄں کِسے بُڈھّے-ٹھیرے٬ کاݨے٬ ٹِیرے جاں دُہاجُۄ نالھ نہِیں سی نرڑِیا گِیا۔

آپݨے سُپنِیاں دے دیش کنیڈا پہُںچّ کے پاشی نُۄں پْرسنّتا ہۄئی سی۔ ہر تھاں سپھائی سی۔ گھراں وِچّ گرم-ٹھںڈھّے پاݨی٬ بِجلی نالھ چلدے چُلّہے٬ مائیِکرۄویو٬ ٹی.وی., وی.سی.آر. تے ہۄر انیک ترہاں دِییاں سہُۄلتاں سن۔ پہِنݨ لئی چںگّا کپّڑا-لِیڑا٬ کھاݨ لئی چِکن٬ مِیٹ٬ پھرُۄٹ٬ سبذِییاں تے پِیݨ لئی دُدھّ٬ بھاںت-سُبھاںتے جُۄس اتے پَۄپ-ڈرِںکّس۔ پر اِہ سارا کُجھ اَیویں نہِیں سی پْراپت ہُںدّا۔ پلاسٹِک پھَیکٹری وِچّ اٹھّ گھںٹّے کھڑھی-لتّے کمّ کردِیاں پاشی ہمبھّ جاںدی۔ ڈالراں دی لۄڑ کرکے اۄورٹائیِم چھڈّ ناں ہُںدّا۔ پر سرِیر دی بسّ ہۄ جاںدی۔ رۄٹی-ٹُکّ دا کمّ تاں کِسے گِݨتی 'چ ہی نہِیں سی۔ اُپّرۄں بِگانی بھاشا تے بِگانی کلچر...کلچر وی کاہدی؟ کھپت دی اِس چُپّ-چُپِیتی مںڈّی وِچّ منُکھّ وی اِکّ کھپت-وستُۄ بݨ کے رہِ گِیا سی...تے دِن-بدِن کِردے جا رہے آپݨے اُتشاہ نُۄں بِیان کردِیاں جدۄں اُسنے گھردِیاں نُۄں چِٹھّی لِکھی کِہ کُجھ نہِیں سی رکھِّیا ہۄئِیا کنیڈا وِچّ٬ اُہ اِںڈِییا ہی رہی جاݨ تاں گھردِیاں نیں پاشی دِییاں گلّاں تے یکِین نہِیں سی کِیتا۔ اُنہاں نیں اُسنُۄں ذۄر پا کے لِکھِیا سی کِہ اُہ چھیتی تۄں چھیتی اُنہاں نُۄں سپَۄںسر کر دیوے۔ پاشی نیں پیپر بھر کے تۄر دِتّے سن۔

بلراج دا آپݨے گھر والھِیاں نُۄں سپَۄںسر کرن دا کۄئی بھاو نہِیں سی بݨدا۔ اُسدا بھرا وی تے بھَیݨ وی اُس تۄں وڈّے سن۔ بھَیݨ, جۄ کنیڈا وِیاہی ہۄئی سی٬ آپݨے ماں-پِئۄ دے نالھ بلراج نُۄں ہی کنیڈا سدّ سکی سی۔ وڈّا بھرا وِیاہِیا ہۄئِیا ہۄݨ کرکے آ نہِیں سی سکدا۔ دھی-جُیائی کۄلھ آ کے بلراج دے ماں-پِئۄ٬ آپݨی سِیاݨی اُمرے وَینکُۄور دے پھارماں وِچّ کُجھ سال تاں جان ہِیلدے رہے پر پھِر اُنہاں دا من اجِہا کھٹّا ہۄئِیا کِہ اُہ اِںڈِییا چلے گئے۔ تے مُڑ کنیڈا ولّ مُۄںہ ناں کِیتا۔ بلراج وَینکُۄور چھڈّ کے٬ کئی ہذار مِیل دُۄر٬ ٹراںٹۄ آ ٹِکِیا سی۔

ٹراںٹۄ 'چ بلراج نیں آپݨے کُجھ دۄست بݨا لئے ہۄئے سن۔ وِیک-اَیںڈّذ 'تے کدی اُہ پاشی نُۄں آپݨے اُنہاں دۄستاں جاں رِشتیداراں دے گھرِیں لَے جاںدا تے کدی اُہ اُنہاں دے گھر آ جاںدے۔ اِکٹھِّییاں ہۄئیِیاں اَۄرتاں کپّڑِیاں٬ گہِݨِیاں آدِ دے نویں پھَیشناں دِییاں گلّاں چھُہ بہِںدِّییاں تے مرد بِیئراں٬ وِسکِییاں 'چ ڈُبّے٬ پںجّاب تے کنیڈا دی سِیاست بارے ٹِپّݨِییاں کردے-کردے٬ جَۄباں تے مکاناں دی مںڈّی وِچّ چلّ رہے اُتراء-چڑھاء وِچّ وہِ تُردے۔

گھڑی 'تے نذر پَیںدِیاں ہی پاشی کاہلھی نالھ اُٹھّ کھلۄئی۔ دُپہِر ہۄ آئی سی۔ گھر دی سپھائی تے ہۄر کئی کمّ پئے سن کرن والھے...لِوِںگّ-رُۄم 'چ پِیا٬ ٹی.وی. تے وی.سی.آر. والھا٬ کَیبنِٹ ساپھ کردِیاں اُسنے کَیبنِٹ دے اُپّر پئی سوی دی پھۄٹۄ چُکّی تے کپّڑے نالھ جھاڑن لگّ پئی۔ سۄچاں جِہِییاں وِچّ اُسنُۄں اِںج لگّا جِویں اُہ نِکّے جِہے سوی نُۄں لۄرِییاں دے رہی ہۄوے تے پھِر جِویں بلراج٬ سوی نُۄں اُس کۄلھۄں پھڑ کے کھِڈائُݨ لگّ پِیا ہۄوے...سوی نیں ہی تاں اُنہاں دِییاں سۄچاں نُۄں بھوِکھّ ولّ نُۄں تۄرِیا سی۔ پاشی نیں پڑھائی کرن دی آپݨی اِچھّا - جِسنُۄں دسوِیں پاس بلراج ٹالھدا آ رِہا سی - مُڑ دُہرائی سی۔ بلراج دی سہِمتی لَیݨ لئی پاشی نیں پھِر دلِیلاں دِتِّییاں سن کِہ کنیڈِیئن پڑھائی کر کے اُہ چںگّی نَۄکری ہاسل کر سکدی سی٬ جِس نالھ کبِیلداری دے ودھ رہے کھرچِیاں نالھ سَۄکھِیاں بھِڑِیا جا سکدا سی۔ نالھے اُہ آپݨا اںگّْریذی بۄلݨ دا جھاکا کھۄلہݨا چاہُںدّی سی٬ جِہڑا کِہ اُسدے اِںڈِییا تۄں آئُںدِیاں ہی پھَیکٹری دی جَۄب وِچّ کھُبھّ جاݨ کارن اجے تکّ کھُلّہ نہِیں سی سکِیا...تے اُنہاں پھَیسلا کِیتا کِہ جے پڑھنا ہی سی تاں ڈھِلّ کاہدی؟ مَیٹرنِٹی لِیو 'تے ہۄݨ کارن پاشی وِہلی سی۔ سوی دۄ کُ مہِینے دا ہۄ چُکّا سی۔ سۄ پاشی نیں 'کمپِّئۄُٹر پْرۄگرَیمِںگّ' دے ڈِپلۄمے لئی داکھلا لَے لِیا۔

لِوِںگّ-رُۄم دی سپھائی مُکا کے پاشی بَیڈّ-رُۄم 'چ آ گئی۔ کۄنے 'چ پئے بُکّ-شَیلپھ دِییاں اُگھڑ-دُگھڑ ہۄئیِیاں کِتاباں نُۄں چِݨدِیاں٬ آپݨے کۄرس وِچّ پڑھِییاں ہۄئیِیاں کِتاباں اُسنُۄں اُسدے کالج دے کَیمپس وِچّ لَے گئیِیاں...کَیمپس٬ جِتھّے کنیڈِیئناں کھاس کرکے گۄرے کنیڈِیئناں دی ذِںدّگی دی چھبّ نُۄں اُسنے نیڑِئۄں دیکھِیا سی۔ آپݨی نِرکھ-پرکھ کردِیاں اُسنُۄں کنیڈِیئناں دی اِس چھبّ دِییاں جڑھاں اُنہاں دے وِئکتِیواد وِچّ نذر آئیِیاں سن۔ تے پاسکل٬ کۄبۄل٬ آر.پی.جی. آدِ کمپِّئۄُٹر-بھاشاواں دا گِیان پْراپت کردِیاں اُسنُۄں پتا ہی نہِیں سی لگّا کِہ اجِہی چھبّ دا پرچھاواں لُک-لُک کے اُسدِییاں پَیڑاں نالھ وی ٹُرن لگّ پِیا سی...دھُںدّلھے جِہے رُۄپ وِچّ اُسنے مہِسُۄس کِیتا سی جِویں کنیڈا آ کے اُسدی گُیاچ چُکّی ہۄںد٬ پڑھائی دے سِلسِلے راہِیں اُسنُۄں مُڑ لبھّ پئی ہۄوے...اِکّ نواں اُتشاہ اُگمِیاں سی اُس اںدّر۔ شائِد اِسے کرکے٬ آپݨی پڑھائی دے تِنّ سالاں دے اَۄکھے سمیں وِچِّیں گُذردِیاں اُسنے بہُتی چِڑ-چِڑ نہِیں سی کِیتی۔ سویرے کالج جاݨا٬ واپس مُڑ کے سوی نُۄں سامبھݨا٬ رسۄئی اتے گھر دے ہۄر نِکّے-مۄٹے کمّ کرنے اتے وِیک-اَیںڈّذ 'تے جَۄب کرنی - اِہ سارے کارج اُسدے مُۄہرے-مُۄہرے تُرے پھِردے سن۔ پر اِس سپھر وِچّ بلراج وی اُسدے نالھ سی۔ پھَیکٹری وِچّ شام دی شِپھٹ مُکا کے اُہ ادھّی رات تۄں بائد گھر پہُںچّدا تے سویر تۄں لَے کے پاشی دے کالجۄں مُڑن تکّ سوی نُۄں سامبھدا۔ سوی دی ہِپھاذت 'بیبی سِٹِںگّ کیںدر' 'چ وی ہۄ سکدی سی۔پر اُتھّے کھرچا وی تاں کاپھی آئُݨا سی۔ اُںج وی پُتّ نُۄں آپݨے ہتھِّیں پالݨا اُنہاں نُۄں ودھیرے چںگّا لگّا سی۔

...تے پھِر جدۄں ڈِپلۄما ہاسل کرن اُپرںتّ پاشی نُۄں کمپِّئۄُٹر دی ودھِییا جَۄب مِلھی تاں اُنہاں دا چھۄٹا جِہا اپارٹمَیںٹ جِویں کھِڑکھِڑا کے ہسِّیا سی۔ بَیڈّاں دِییاں چادراں بدلدِیاں پاشی نُۄں اُہ سماں اجّ وی یاد آ رِہا سی...اُسنُۄں باہاں 'چ چُکّدِیاں بلراج نیں ماݨ نالھ کِہا سی٬ "کمال کر دِتّی آ پاشِیئے! اجّ آپاں لۄکاں نالھۄں مُۄہرے نِکلھ گئے آں۔"

"راجے! تُہاڈا ساتھ چاہِیدَے٬ آپاں اَینا مُۄہرے نِکلھ جاواںگے کِہ لۄکِیں دیکھدے رہِ جاݨگے۔" بلراج دے گلھ دُیالھے باہاں ولھدِیاں پاشی دِییاں اکھّاں وِچّ کھُشی دے ہںجھُّۄ چھلک آئے سن۔

تے اِکّ دُۄجے دا ساتھ نِبھائُںدِیاں٬ جَۄباں اتے ہۄر کمّاں-کاجاں دی دَۄڑ وِچّ اُنہاں نیں بہُتا 'مر گئے' 'ٹُٹّ گئے' نہِیں سی کِیتا۔ اُںج کدی-کدی گِلے-شِکوے ہُںدّے رہے سن٬ جِنہاں راہِیں دِلاں دی بھڑاس نِکلھ جاںدی سی...اُہ ٹُردے رہے سن اِکّ دُۄجے دے پُۄرک ہۄ کے٬ مۄڈھے نالھ مۄڈھا ڈاہ کے۔ پر کدی-کدی اچیت ہی پاشی نُۄں آپݨا مۄڈھا اُچّا مہِسُۄس ہۄݨ لگّ پَیںدا۔ ...تے سال کُ بائد جدۄں اُنہاں نیں گھر کھرِیدِیا تاں رِشتیداراں اتے جاݨ-پچھاݨ والھِیاں نیں پاشی نُۄں 'ہُشِیار کُڑی' کہِںدِّیاں سلاہِیا سی۔ پر جدۄں کدی بلراج نُۄں اجِہا کۄئی سںکّیت مِلھدا تاں اُہ گلّ نُۄں اۄنا چِر ناں چھڈّدا٬ جِنّا چِر پاشی ہار کے کہِ ناں دیںدی٬ "ٹھِیک اےَ بابا! مَیں منّدی آں...تُسِیں میرے نالھۄں ودھّ کردے آں۔" پر اجّ ڈرَیسر دا شِیشا ساپھ کردِیاں اُہ مہِسُۄس کر رہی سی کِہ اُنہاں دِییاں اِکّ دُۄجے نالھ کِیتِییاں اجِہِییاں گلّاں اپݨتّ ولّۄں تِلک کے ہِسابی-کِتابی بݨ جائِیا کردِییاں سن...ساںجھی بِذنِس کردے دۄ ہِسّیداراں دِییاں گلّاں ورگِییاں۔ کھَیر سوی اِکّ اجِہا تٹ سی٬ جِتھّے آ کے اُہ اِںج مہِسُۄس کردے جِویں اُنہاں دی کِشتی دے چپُّۄ اِکسُرتا وِچّ چلدے آ رہے ہۄݨ...تے اُہ آپݨے کھالی-کھالی لگدے گھر نُۄں بھرن لئی لۄڑِیںدِییاں چِیذاں دِییاں لِسٹاں بݨائُݨ لگّ پَیںدے۔ پر اُنہاں دا بَیںک-بَیلَیںس اجِہِییاں لِسٹاں دے میچ ناں آئُںدا۔

دھۄݨ والھے کپّڑے لَۄںڈری-مشِین ولّ نُۄں چُکّی جاںدِیاں پاشی نُۄں یاد آ رِہا سی...کِرائے دے اپارٹمَیںٹ 'چۄں آپݨے گھر 'چ آ کے اُنہاں نیں جِنّا کُ سَۄکھ مہِسُۄس کِیتا سی٬ اۄنِییاں ہی اُنہاں دِییاں پریشانِییاں ودھ گئیِیاں سن۔ جۄڑی ہۄئی رکم 'ڈائۄُن پیمَیںٹ' 'چ چلی گئی سی۔ مَۄجُۄدا کمائی نُۄں مَۄرٹگیج دِییاں کِشتاں اتے ہۄر کھرچے نالھ دی نالھ چٹم کری جا رہے سن۔ ڈالراں دا اِہ پُۄر چلدا رکھّݨ لئی٬ اِکّ ناں مُکّݨ والھی دَۄڑ لگّ گئی سی اُنہاں دی۔ سویرے پاشی کمّ 'تے ہُںدّی تے شام نُۄں بلراج۔ اُنہاں نُۄں تاں چجّ نالھ اِکٹھّے بَیٹھݨ-اُٹھّݨ دا وی سماں ناں مِلھدا۔ وِیک-اَیںڈّذ 'تے بلراج تاں گلاس 'چ وِسکی پا کے تھکیواں لاہُݨ بہِ جاںدا پر پاشی دے دھںدّے مُکّݨ 'چ ناں آئُںدے۔ اکّ-تھکّ کے جیکر کدی اُہ "اَینا کںںّمّ٬ تۄبا-تۄبا" کہِ دیںدی تاں بلراج مُۄہرِئۄں اَۄکھا جِہا ہۄ کے آکھدا٬ "میری تاں آپݨی بسّ ہۄئی پئی آ۔ تُۄں تاں میرِییاں وی سڑھاں کڈھا تِییاں...مَیں تَینُۄں اُدۄں نہِیں سی کِہا پئی ہالے ٹھہِر جا۔ پر تُۄں کہِںدّی سی ابھی تے تبھی گھر لَیݨا آں۔" "تُہاڈے نالھ گلّ کرن دا تاں پچنّوِیاں دا گھاٹا۔ ہۄر مہِینے تائیِں باکی ٹبّر نیں آ جاݨَے...آپݨے گھر تۄں بِناں کِویں سردا؟"

پاشی نیں دھۄ ہۄ چُکّے کپّڑے مشِین وِچّۄں کڈھّ کے سُکائُݨ والھی مشِین 'چ پا دِتّے۔ نہا کے اُسنے رۄٹی کھادھی تے گرَۄسری لَیݨ تُر پئی۔ بیسمَیںٹّ تۄں باہر آ کے کھُلّہی ہوا 'چ ساہ لَیںدِیاں اُسنے تاذگی مہِسُۄس کِیتی۔ سُہݨے-سُنکھّے دْرکھتاں اتے رںگّ-برںگّے پھُلّاں وِچّۄں ڈُلّہ-ڈُلّہ پَیںدی تے دَۄڑے جا رہے کنیڈِیئناں نُۄں 'ذرا رُکݨ' لئی کہِںدّی٬ بھر-جۄبن بسںتّ اُسدِییاں اکھّاں نُۄں سُکھاوِیں-سُکھاوِیں لگّی۔ کاہلھ دے آدی ہۄ چُکّے آپݨے من وِچّ ٹِکاء جِہا مہِسُۄس کردِیاں٬ پتا نہِیں اجّ کِنّے ارسے بائد اُسنے٬ نِگھّی دھُپّ نالھ بگلگِیر ہۄئے نِیلے امبّر ولّ تکِّیا سی...اِہۄ جِہے ہی دِن سن مئی مہِینے دے٬ جدۄں پاشی دے بے جی٬ ڈَیڈی٬ بھرا بکھشِںدّر تے بھَیݨ منِںدّر اُنہاں کۄلھ پہُںچّے سن۔ ٹبّر اِکٹھّا ہۄݨ نالھ گھر دی رَۄݨک ودھی سی۔ کار چلائی جاںدی پاشی لۄکاں ولّ ویکھ رہی سی جۄ آپݨے رُجھیوِیاں وِچّ مگن کاراں٬ بسّاں٬ سائیِکلاں 'تے سوار تے جاں پھِر پَیدل ہی اِدھّر اُدھّر آ جا رہے سن۔ کنیڈا دے سِسٹم نیں جِویں ہر بںدّا آہرے لائِیا ہۄئِیا سی...اُنہاں دا ٹبّر وی تاں آئُںدا ہی رُجھّ گِیا سی۔ اُسدے ڈَیڈی نیں جَۄب کر لئی سی۔ بکھشِںدّر نیں پلمِّںگّ دا کۄرس شُرُۄ کر لِیا سی تے منِںدّر نیں بارہوِیں 'چ داکھلا لَے لِیا سی۔ سوی دی سمبھّال تے رۄٹی-پاݨی دا کمّ پاشی دی بے جی نیں سامبھ لِیا سی۔ پاشی تے بلراج نُۄں جَۄباں تۄں بِناں باکی جھمیلِیاں تۄں چھُٹکارا مِلھ گِیا سی۔

تے جدۄں کدی شام نُۄں بلراج تے پْرِیتم سِںگھّ اِکٹھّے بَیٹھ کے پَیگّ لائُںدے تاں پْرِیتم سِںگھّ کہِ اُٹھّدا٬ "بلراج! تُۄں ساڈا کِنّا کھِیال رکھّدَیں...شاباشے آ تیرے۔"

"سچّ کہِںدّے اۄ جی! آپݨے پْراہُݨے ورگا کِتے آم نیں ہۄ لَیݨَے۔" پتی دی گلّ دی پُشٹی کردِیاں گِیان کَۄر آکھدی۔

پر جدۄں کدی چار بںدِّیاں 'چ گلّ چلدی تاں اُہ آپݨی دھی دے پڑھائی کرن اتے چںگّی نَۄکری ہاسل کرن دے مذمُۄن نُۄں لَے کے اُسدِییاں سِپھتاں وِچّ اِس ترہاں گُیاچدے کِہ جُیائی دا ذِکر کرنا ہی بھُلّ جاںدے۔ تے جدۄں بلراج پاشی نُۄں گھر وِچّ مُہتبر بݨا رہے اِہ شبد٬ "پاشی بیٹے! اَیہ کِدّاں کرِیئے؟" "بھَیݨ جی! اَۄہ کِدّاں کرِیئے؟" سُݨدا تاں اُسنُۄں اِںج لگدا جِویں اِس پُچھّ-پْرتِیت نالھ پاشی دے پراں ہیٹھلی ہوا سںگھّݨی ہُںدّی جا رہی ہۄوے۔

کار نُۄں پارک کرکے پاشی اِکّ وڈّے سٹۄر ولّ نُۄں ودھی۔ آپݨے آپ ہی کھُلّہدے درواذے وِچِّیں ہۄ کے اُسنے ہتھّ-ریہڑی پھڑی تے انیک ترہاں دے سامان نالھ بھرے رَیکاں اُپّرۄں گرَۄسری دِییاں لۄڑِیںدِییاں وستاں اُٹھاݨ لگّ پئی۔ کۄلھڈ-سٹۄراں وِچّۄں لِیا کے ٹِکائے ہۄئے پھلھاں تے سبذِییاں نُۄں ویکھدِیاں اُسدے کنّاں وِچّ آپݨی بے جی دے شبد گُۄںج گئے٬ "بسّ لِشک-پُشک ای آ۔ ہَے سارا کُش بیہا۔ اِنہاں نُۄں کھا کے لۄکاں نُۄں بائے ناں ہۄئۄُ تاں ہۄر کی ہۄئۄُ۔"

...بے جی ہُراں دے آئُݨ نالھ اُنہاں دی گرَۄسری دے نالھ-نالھ ہۄر کھرچے وی ودھے سن۔ اِکّ کار ہۄر کھرِیدݨی پَے گئی سی...دۄ کاراں دی اِںشۄرَیںس٬ گَیس٬ ٹَیلِیپھۄن تے ہۄر بِلّاں دے کھرچے اتے اُپّرۄں ہریک مہِینے گھر دی کِشت اُہ نجِٹھّی تاں جا رہے سن پر مساں ہی۔ "مَیں تاں لیکھا دیݨ ڈِہَیں تیرے گھر دِیاں دا۔ پتا نہِیں کدۄں مُکّݨَے؟" کدی-کدی کھِجھ 'چ آئِیا بلراج آکھدا۔

جواب 'چ پاشی ڈَیڈی دی تنکھاہ٬ بے جی ولّۄں سوی تے گھر-بار نُۄں سمبھّالݨ, بھَیݨ-بھرا ولّۄں پارٹ-ٹائیِم جَۄباں کرکے آپݨا کھرچا چُکّݨ اتے ہۄر سارے ہِساب-کِتاب لا کے بلراج نُۄں دسّدی کِہ اُنہاں راہِیں آئُںدی کمائی٬ اُنہاں دے کھرچے نالھۄں ودھّ سی٬ گھٹّ نہِیں۔ پھِر بلراج اُنہاں دے وتِیرے 'تے ٹِیکا-ٹِپّݨی کرن لگّ پَیںدا٬ کھاس کرکے سالھے-سالھی 'تے٬ جۄ آپݨی پڑھائی دے گھُمںڈّ جِہے وِچّ اُسدی پْرواہ نہِیں سن کردے تے پاشی نُۄں "بھَیݨ جی٬ بھَیݨ جی" کردے ہر ویلے اکھّاں 'تے چُکّی پھِردے سن۔

"تُسِیں اَیویں ناں کھِجھی جائِیا کرۄ...گھر دا سارا چُکّݨ چُکِّیا ہۄئِئَے اِنہاں نیں رلھ-مِلھ کے۔ نہِیں تاں اِس ہالت 'چ مَیتھۄں اینا کمّ کِتھّے ہۄݨا سی۔" پاشی آپݨی گربھوتی اوستھا دا اہِساس کروا کے بلراج دا گُسّا ٹھںڈھّا کرن دی کۄشِش کردی۔

پاشی نیں کائۄُںٹر 'تے آ کے پیمَیںٹ کِیتی اتے گرَۄسری نُۄں کار 'چ رکھّ کے اِںڈِیئن سٹۄر 'چ جا پہُںچّی۔ دالھاں٬ مسالے٬ آٹا٬ چَۄلھ...بھارتی رسۄئیِیاں وِچّ ورتی جاݨ والھی نِکّی-مۄٹی ہر چِیذ رَیکاں اُپّر مَۄجُۄد سی...گاہکاں دے چِہرِیاں اُتّے کھُشی نالھۄں گمبھِّیرتا ذِیادا سی۔ پاشی نُۄں بھارتی٬ پاکِستانی تے سْری لںکّا مُۄل دے اِنہاں لۄکاں 'تے ماݨ ہۄ آئِیا٬ جِنہاں نیں دِن-رات اِکّ کرکے آپݨے رہِݨ-سہِݨ دا سُہݨا مِیار بݨا لِیا سی...۔ آپݨے متلب دا سامان لَے کے پاشی واپس چلّ پئی۔

بیسمَیںٹّ 'چ پہُںچّ کے اُہ گرَۄسری دِییاں چِیذاں نُۄں پھرِجّ اتے کلَۄذِٹاں 'چ ٹِکا رہی سی کِہ اُپّرۄں مکان-مالکاں دے گھر وِچّۄں اُبھّر رہِییاں تلکھ آواذاں اُسدے کنِّیں پئیِیاں٬ "جے پتا ہُںدّا کِہ ایتھے تُۄں سانُۄں ایداں سُۄلھی 'تے ٹںگّݨا آں تاں اسِیں مُۄںہ وی ناں کردے اِس کنیڈا ال نُۄں۔ اینا ودھِییا اڈّا-گڈّا سی ساڈا اُتھّے...۔" ستی ہۄئی سسّ٬ نُۄںہ دے مِہݨِیاں دا جواب دے رہی سی - نُۄںہ جۄ آپݨے سہُرا-پرِوار 'تے ہمیشا اِہ رۄہب چھاںٹدی رہِںدّی سی کِہ پہِلاں اُسنے آپݨے پتی یائنی اُنہاں دے پُتّ اتے پھِر اُنہاں نُۄں سپَۄںسر کرکے کنیڈا سدِّیا سی۔

'ساڈے لۄکاں دی گھر-گھر ایہی لڑائی آ۔' بُڑبُڑائُںدِیاں پاشی دے من وِچّ آپݨے گھر دی لڑائی دْرِشٹمان ہۄ گئی...بلراج٬ منِںدّر دا رِشتا آپݨے اِںڈِییا رہِںدّے بھتِیجے نالھ کروائُݨا چاہُںدّا سی۔ اِہ گلّ اُہ آپݨے سہُرے٬ سسّ تے پاشی دے کنِّیں کڈھّ چُکّا سی...اِکّ وِیک-اَیںڈّ 'تے بلراج٬ پْرِیتم سِںگھّ تے بکھشِںدّر لِوِںگّ-رُۄم 'چ بَیٹھے گھُٹّ لا رہے سن کِہ بلراج نیں گلّ چھیڑ لئی٬ "ڈَیڈی! منِںدّر دے رِشتے دی گلّ ہُݨ نِبیڑدے کِئۄں نہِیں؟ بھرا ساڈے دِییاں وار-وار چِٹھِّییاں آ رہِییاں آں۔"

"بلراج! اسِیں تَیتھۄں باہرے نہِیں۔ پر بھتِیجا تُہاڈا پڑھِیا تھۄڑھا آ۔" پْرِیتم سِںگھّ دے بُلّہاں ولّ نُۄں جا رِہا وِسکی دا گلاس میذ 'تے آ ٹِکِیا۔

"پڑھائی پڑُۄئی نُۄں ایتھے کی آ۔ گھر-بار چںگّا آ٬ مُںڈّا وی سُہݨا آں۔ تُسِیں جاݨدے ای آں۔"

"پر بھا جی! ایتھے پڑھائی تۄں بِناں اُہ گلّ نہِیں بݨدی۔" بکھشِںدّر بۄلِیا۔

"جدۄں میرا رِشتا ہۄئِیا٬ اُدۄں تُسِیں کِتھّے گئِئۄ سی بڑے پڑھاکُۄ۔ تے مَیں تُہاتھۄں کۄئی لُکۄء نہِیں سی رکھِّیا۔" بلراج دے بۄلاں وِچلی کُڑتّݨ اُس دِییاں اکھّاں وِچّ وی اُتّر آئی سی۔

"آپݨی گلّ ہۄر سی تے منِںدّر دی ہۄر آ۔" لِوِںگّ-رُۄم دے نالھ لگدی رسۄئی وِچّۄں پاشی بۄل پئی۔

"گلّ ہۄر کی سی؟ ایہی پئی تُہاڈا سارا ٹبّر کنیڈا آئُݨا چاہُںدّا سی۔ ہُݨ جدۄں متلب نِکلھ گِیا٬ تُۄں کَۄݨ تے مَیں کَۄݨ?" باکِییاں ولّۄں ہٹ کے بلراج پاشی دے گلھ پَے گِیا۔

"ناں میرا پُتّ! ایداں ناں کہِ۔ اسِیں تیری کِیتی بھُلائُݨ والھے نہِیں۔ پر تُۄں آپ ای دسّ پئی منِںدّر نُۄں اسِیں جبردستی کِدّاں...۔" کُجھ کُ مہِینِیاں دی نِکّۄ نُۄں گۄد 'چ لئی بَیٹھی گِیان کَۄر بۄلی۔

"اِہ تُہاڈا کسُۄر نہِیں۔ ایتھے کنیڈا آ کے آم لۄکاں دے تَۄر ایداں ہی بدل جاںدے آ۔ پر بںدّے نُۄں سِرپھ آپݨا ہی اُلُّۄ نہِیں سِدھّا کرنا چاہِیدا۔"

"تُہاڈے 'چ ہاء ای نُکس اےَ٬ دُۄجے دی تُسِیں سُݨدے نہِیں۔ بسّ آپݨی پُگائُݨی چاہُنّے آں۔" پاشی لِوِںگّ-رُۄم 'چ آ کے بۄلی۔

"لگدَے٬ تیرے ہۄش وی ہُݨ ٹِکاݨے نہِیں رہے۔ تُہانُۄں سارِیاں نُۄں کنیڈا سدّ کے مَیں تُہاڈی پُگائی آ کِہ آپݨی؟" نشا بلراج دے گُسّے نُۄں تاء دے رِہا سی۔

"کنیڈا کاہدے سدّ لئے٬ تُسِیں تاں ایداں کردے آں جِدّاں کھرِید لئے ہُںدّے آ۔" پاشی دے بۄلاں وِچّ رۄہ سی۔

"ہُݨ سمجھِیاں...ایہ ساری تیری چال اےَ۔ پر میری گلّ وی کنّ کھۄلہ کے سُݨ لَے٬ جے تُۄں ایداں میری پِٹھّ لائُݨ لگّی تاں دیکھِیں پھے بݨدا کی آ؟" بلراج گرجِیا۔

"ہیء کھاں کرن کی ڈہِئۄ آ۔" پاشی دی آواذ وِچّ وِئںگّ سی۔

"تیرا دِماگ جِیادا ای کھراب ہۄ گِیا لگدا آ...پر مَینُۄں ٹھِیک وی کرنا آئُںدَے۔" کْرۄدھ 'چ بلھدا بلراج پاشی ولّ نُۄں ودھِیا۔

اِستۄں پہِلاں کِہ بلراج دا ہتھّ پاشی 'تے اُٹھّدا بکھشِںدّر نیں جپھّا مار کے اُسنُۄں ٹھںڈھّا کرن دی کۄشِش کِیتی۔ پر بلراج اُسدے کُۄہݨِییاں ماردا ہۄئِیا سارِیاں نُۄں اوا-توا بۄلدا رِہا۔

اُس رات گھر وِچّ کِسے نیں وی رۄٹی ناں کھادھی۔

اگلے دِن بلراج کمّ تۄں گھر ناں پرتِیا۔ پُچھّ-گِچھّ کرن 'تے پتا لگّا کِہ اُہ آپݨے دۄست کۄلھ سی۔ مہِینے تۄں ودھّ لںگھّ گِیا پر اُہ گھر ناں مُڑِیا۔ پْرِیتم سِںگھّ تے گِیان کَۄر نیں کُجھ رِشتیداراں نُۄں وِچّ پا کے بلراج نُۄں گھر لَے آںدا۔ اُنہاں دا وِچار سی کِہ دھی-جُیائی دے گُسّے-گِلے٬ ہَۄلھی-سہِجے مِٹ جاݨگے...پر اجِہا ہۄ نہِیں سی رِہا۔ بلراج پہِلاں واںگ ہُݨ ٹبّر 'چ بھِجّدا نہِیں سی۔ پاشی نالھ تاں اُہ ذِیادا ہی کنّی-بھار رہِݨ لگّ پِیا۔ کںںّمّ دِییاں شِپھٹاں الگّ-الگّ ہۄݨ کارن دِن ویلے تاں اُنہاں دی مُلاکات اُںج ہی نہِیں سی ہُںدّی تے رات نُۄں کمّ تۄں پرت کے اُہ بَیڈّ-رُۄم 'چ جاݨ دی بجائے لِوِںگّ-رُۄم 'چ ہی پَے جاںدا۔ وِیک-اَیںڈّ تے اُہ کِسے ناں کِسے بہانے کدی سوی نُۄں لَے کے تے کدی اِکلّا ہی گھرۄں کنّی کھِسکا جاںدا۔

اُدھّر پاشی وی لِپھݨ لئی تِیار نہِیں سی۔

اُنہاں ہی دِناں وِچّ اُنہاں دے وِیاہ دی چھیوِیں ورہے-گںڈھّ دے مَۄکے 'تے پاشی دے ماپِیاں نیں اِکّ چھۄٹی جِہی پارٹی دا بںدّۄبست کر لِیا سی۔ بلراج تے پاشی نیں کیک کٹِّیا تے اِکّ دُۄجے دے مُۄںہ 'چ وی پائِیا پر رسمی تَۄر 'تے۔ اُنہاں پھِکّے جِہے پلاں وِچِّیں گُذردِیاں٬ پاشی دی سۄچ بِیت چُکّے گُۄڑھے پلاں ولّ نُۄں ہۄ تُری سی...آپݨے وِیاہ دی پہِلی ورہے-گںڈھّ منائُݨ لئی اُہ وںڈّرلَیںڈ گئے سن۔ کلاباذِییاں کھاںدی اِکّ تیذ رائیِڈ دَۄران پاشی اویسلی ہۄ کے آپݨی سِیٹ تۄں باہر نُۄں اُلٹ گئی سی۔ نالھ بَیٹھے بلراج نیں پھُرتی نالھ آپݨی سجّی باںہ دے ذۄر 'تے٬ تھلّے نُۄں ڈِگدی جا رہی پاشی نُۄں پھڑ لِیا سی۔ تے پُۄرے تاݨ نالھ آپݨِییاں لتّاں سِیٹ-بکس 'چ اڑا کے٬ کھبّا ہتھّ ہَیںڈل دُیالھے شِکںجّے واںگ کسّ لِیا سی۔ بیہۄش ہُںدّی جا رہی پاشی نیں مہِسُۄس کِیتا سی کِہ اُچائیِیاں 'تے ولھ-وِںگّ کھا رہی رائیِڈ اُسنُۄں ہی نہِیں٬ بلراج نُۄں وی چکناچُۄر کر دیویگی کِئُںکِہ اُسدا بھار بلراج نُۄں وی تھلّے نُۄں کھِچّی جا رِہا سی...پْربںدھّکاں نیں پلاں وِچّ ہی رائیِڈ رۄک کے اُنہاں نُۄں سامبھ لِیا سی۔ سہِمے ہۄئے اُہ کئی دِن اِس گھٹنا نُۄں یاد کر-کر٬ رہَۄںسدے بُلّہاں اتے چھلکدِییاں اکھّاں نالھ اِکّ دُۄجے تۄں وارے-وارے جاںدے رہے سن:

"راجے! تُسِیں بچا لِیا٬ نہِیں تے شائِد مر مُکّ گئی ہُںدّی۔" بلراج دے ہتھّ آپݨے ہتھّاں 'چ لَیںدِیاں پاشی آکھدی۔

"پاشِیئے! اِنہاں ہتھّاں 'چ تیرا والھ وِںگّا نہِیں ہۄ سکدا۔" بلراج دِییاں اُںگلھاں پتنی دِییاں اُںگلھاں وِچّ سما جاںدِییاں۔ آپݨے پںجِّیاں نُۄں مذبُۄت ہۄ گئے مہِسُۄس کردی اُہ سرُۄر جِہے وِچّ پتی دے ہتھّاں نُۄں چُمّ لَیںدی۔

...تے اُس دِن چھیوِیں ورہے-گںڈھّ سمیں اِہ گھٹنا یاد آئُݨ 'تے بلراج نُۄں ویکھ رہِییاں پاشی دِییاں اکھّاں وِچّ پِیار دا ولولا نچِّیا سی۔ پر کُجھ پلاں بائد ہی گائِب ہۄ گِیا سی...اُسنُۄں اُہ سماں یاد آ گِیا سی جدۄں منِںدّر دے رِشتے دی گلّ نُۄں لَے کے بلراج نیں اُسدی تے اُسدے ماپِیاں دی لاہ-پاہ کِیتی سی۔

گرَۄسری سامبھݨ اُپرںتّ پاشی رسۄئی وِچلے اُۄݨے ہۄ چُکّے ڈبّے-ڈبِّییاں نُۄں نِتّ ورتݨ والھِییاں چِیذاں نالھ بھرن لگّ پئی تے نالھ ہی اُسنے چاہ رکھّ دِتّی۔ چاہ پِیݨ اُپرںتّ سُستائُݨ جِہے دے مُۄڈ وِچّ اُہ شال لَے کے سۄپھے 'تے ہی لیٹ گئی۔ ادھّسُتّی اوستھا وِچّ اُسدی سۄچ پھِر ریگِستانی اتِیت ولّ نُۄں ہۄ تُری...اِکّ شنِیوار بلراج دے دۄست اُنہاں دے گھر آ جُڑے...رۄٹی تِیار کرکے پاشی آپݨے ڈَیڈی تے بھَیݨ-بھرا نالھ جاݨ لئی تِیار ہۄ پئی۔

"بلراج! اسِیں پاشی دی بھُۄیا ولّ چلّے آں۔" ٹُرن لگِّیاں پْرِیتم سِںگھّ نیں کِہا۔

"کۄئی اَیمرجَیںسی پَے گئی آ؟" دۄستاں نُۄں وِسکی ورتا رہے بلراج نیں چۄبھ ماری۔

"پاشی دی بھُۄیا تے پھُپھّڑ نیں کلّہ نُۄں اِںڈِییا جاݨَے٬ اُنہاں نُۄں مِلھ آئیِئے ذرا۔ وَیسے گِیان کَۄر گھرے ای آ۔"

کار 'چ بَیٹھݨ لگِّیاں پاشی نُۄں چیتا آئِیا کِہ نِکّۄ دی دُدھّ دی بۄتل اُہ اںدّر ہی بھُلّ آئی سی۔ مُڑدے پَیرِیں جدۄں اُہ بۄتل چُکّݨ آئی تاں بلراج دے آپݨے دۄستاں نُۄں کہے اِہ گُسَیلھے بۄل اُسدے کنّی پئے سن٬ "ایہۄ بھُۄیا-پھُپھّڑ ساڈے وِچۄلے سی۔ پِچھّے جِہے جدۄں ساڈا جھگڑا ہۄئِیا تاں اُہ سارا کسُۄر میرے سِر ہی مڑھی جاںدے سی۔ وڈّے پچَیتی...۔" جدۄں پاشی ہُرِیں مُڑے بلراج دے دۄست رۄٹی کھا کے جا چُکّے سن۔

"میرے دۄست گھر آئِئۄ ہۄݨ تے تُسِیں ایداں ٹِبھ جائۄں٬ تُہاڈے لئی اِہ ٹھِیک نہِیں۔" بلراج دے بۄلاں وِچّ ہِرکھ سی۔

"ٹِبھݨ آلھی تاں کۄئی گلّ نہِیں بلراج! تَینُۄں دسّ کے گئے آں۔" پْرِیتم سِںگھّ نیں اُتّر دِتّا۔

"اِکّ-ڈیڈھ گھںٹّے 'چ مُڑ وی تاں سکدے سی۔"

"اُنہاں دا اِںڈِییا جاݨ دا پْرۄگرام کھڑھے پَیر ای بݨِئَں٬ نِیاݨے اُنہاں نالھ سامان بنّہائُݨ لگّ پئے۔"

"تُسِیں آپݨا سامان ہُݨ کدۄں بنّہݨا آں؟" بلراج دی گلّ سارِیاں اُتّے آسمانی بِجلی واںگ ڈِگی۔

"ایتھے لاگے-چاگے کۄئی مکان لبھّدے آں٬ اجے مِلھ نہِیں رِہا...پر جے ہاء گلّ آ تاں سویرے ای چلے جانے آں۔" پْرِیتم سِںگھّ دے بۄلاں وِچّ کھرہواپن آ گِیا سی۔

"سویرے نئیِں٬ ہُݨے اِیں تُردے بݨۄ۔" بلراج دی شراب اُسدے کْرۄدھ نُۄں سِیکھ رہی سی۔

"ہاء دھَۄںس کاہدی آ؟ اِہ ایتھے مُپھت نہِیں رہِ رہے۔ سارے کھرچے دا سَیںٹ-سَیںٹ وںڈّائُںدے آ۔" چاہُںدِّیاں ہۄئِیاں وی پاشی تۄں چُپّ ناں رِہا گِیا۔

بلراج نیں پاشی ولّ ایداں اکھّاں کڈھِّییاں جِویں اُسنُۄں کھا جاݨا ہۄوے۔ پر اُسدے کُجھ بۄلݨ تۄں پہِلاں ہی بکھشِںدّر بۄل پِیا٬ "چھڈّ پرے بھَیݨ, اسِیں چلے ای جاݨَے۔ لۄڑ کی پئی آ ہر ویلے ایداں بیئِذتی کرائُݨ دی۔"

"تُسِیں ہَے ای بیئِذتی دے لائِک۔"

پْرِیتم سِںگھّ ہُراں نیں اگاںہ چُپّ رہِݨا ہی ٹھِیک سمجھِیا۔ پھۄن کرکے اُنہاں ٹَیکسی سدّی تے پاشی دی بھُۄیا دے گھر چلے گئے۔

"میرے گھر رہِ کے مَینُۄں اِیں اکھّاں دِکھائُںدے آ...دیکھۄ جرا نجارے ہُݨ۔" آپݨا اُبالھ کڈھّدِیاں بلراج نیں پاشی نُۄں سُݨا کے کِہا۔

"اِہ گھر تُہاڈا 'کلِّیاں دا نہِیں۔ اِہدے 'چ میرا وی ادھّ اےَ۔ تے تُسِیں اُنہاں نُۄں اَیں گھرۄں کڈھّ دِتَّے جِدّاں...۔" بھری-پِیتی پاشی دا گلھا بھر آئِیا۔

"جے اینا اِیں دُکھّ لگّا آ تاں نالھ ہی چلے جاݨا سی۔"

"جاواں جاں ناں جاواں٬ اِہ تُہاڈی نہِیں میری مرذی آ۔"

"بہُتا چپڑ-چپڑ ناں کری جاہ...جے کِسے بھلیماݨس دی دھی آں تاں چُپّ کرکے بہِ جا٬ نہِیں تاں...۔"

"دھی تاں مَیں بھلیماݨساں دی ہی آں پر ایداں کُتّے-کھاݨی کرائُݨ آلھی نہِیں۔"

"ہَیء! تہاں ہی تہاں چڑھی جاںدی آ٬ تَینُۄں دسّ ای لواں...۔" تے اُسنے پاشی دے چپیڑ مار دِتّی۔

ڈَۄر-بھَۄر ہۄئے سوی دِییاں لیراں نِکلھ گئیِیاں۔ پِئۄ کۄلھۄں رہِم مںگّدِیاں اُہ نِکّے-نِکّے ہتھّ ہِلا-ہِلا کہِ رِہا سی٬ "ڈَیڈ ناں٬ ڈَیڈ ناں مارۄ میری مَۄم نُۄں۔"

"ہٹ پرے۔" بلراج سوی نُۄں ٹُٹّ کے پِیا۔

پتی دا دھِیان سوی ولّ ہۄئِیا دیکھ٬ پاشی نیں اُسنُۄں دھکّا دے کے سۄپھے 'تے سُٹّ دِتّا اتے دَۄڑ کے بَیڈّ-رُۄم 'چ جا وڑی۔ اںدّرۄں درواذا بںدّ کرکے اُسنے پُلِس نُۄں پھۄن کر دِتّا۔ کَۄڑا-پھِکّا بۄل رہے بلراج نیں درواذا بھنّݨا شُرُۄ کر دِتّا۔ اںدّر سُتّی نِکّۄ تْربھک کے جاگ پئی تے رۄݨ لگّ پئی۔ سوی باہر کھڑھا لیراں ماری جا رِہا سی۔ مِںٹّاں وِچّ ہی پُلِس آݨ پہُںچّی٬ سہِمی ہۄئی پاشی نُۄں باہر کڈھّ کے ہَۄسلا دِتّا تے بلراج نُۄں پھڑ کے لَے گئی۔

پاشی دے بِیاناں دے آدھار 'تے بلراج نُۄں 'چارج' کِیتا گِیا۔

بلراج دے دۄستاں تے کُجھ رِشتیداراں نیں سُلہا کروائُݨ دی کۄشِش کِیتی۔ پر پاشی نیں ساپھ کہِ دِتّا کِہ جۄ سماں لںگھّ گِیا سۄ لںگھّ گِیا٬ اگاںہ اُہ آپݨی مرذی مُتابِک جِیئیگی۔

"مَیں تاں آپ سَیپریٹ ہۄݨ لئی سۄچِیا ہۄئِئَے۔ پر مُۄہرے اِہنُۄں تۄرنا چاہُںدّا سی۔ ہُݨ تُر پئی آ۔ دیکھی جاوے جلوے۔" بلراج دی آپݨے دۄست کۄلھ کہی اِہ گلّ کِسے راہِیں پاشی کۄلھ پہُںچّی سی۔

اݨبݨ ہۄ جاݨ 'تے ساںجھی جائِداد دے پَیر اُکھّڑ گئے۔ گھر دِییاں کِشتاں ناں اِکلّا پتی دے سکدا سی تے ناں ہی پتنی۔ سۄ گھر سیل 'تے لگّ گِیا۔

کۄرٹ نیں بلراج نُۄں ہُکم دِتّا کِہ اُہ اِکّ سال لئی پاشی دے گھر اتے آلھے-دُیالھے دے کھیتر وِچّ پَیر نہِیں دھریگا۔ نالھ ہی اُس اُتّے اِکّ سال دی پرَۄبیشن لا دِتّی گئی کِہ جیکر اُسنے پاشی نُۄں کِسے کِسم دا کۄئی نُکسان پہُںچّائِیا تاں اُسنُۄں جیلہ 'چ ڈکّ دِتّا جائیگا۔ ...اُہ ٹراںٹۄ لاگے پَیںدے اِکّ ہۄر شہِر اۄکوِل چلا گِیا۔

گھر دا سامان چُکوا کے پاشی آپݨے ماپِیاں - جِنہاں نیں کِرائے 'تے مکان لَے لِیا ہۄئِیا سی - نالھ رہِݨ لگّ پئی۔ اُسدے بے جی٬ ڈَیڈی تے بھَیݨ-بھرا اُسدا پُۄرا کھِیال رکھّدے سن۔ اُسنُۄں کھُد وی اِںج لگدا جِویں اُہ ہر ویلے چُبھّݨ والھِییاں چھِلتاں تۄں مُکت ہۄ گئی ہۄوے...پر جدۄں کدی سوی پُچھّݨ لگّ پَیںدا: "مَۄم! ڈَیڈ ساڈے نالھ لڑدے کِئۄں تی؟ ڈَیڈ ہُݨ گھر کِئۄں نہِیں آںدے؟" تاں اِکّ اذِیب جِہی پریشانی پاشی اںدّر کھُمبّ واںگ اُگّ کھلۄںدی۔

"اُہ ساڈے کُجھ نہِیں لگدے۔" اُہ کھِجھ کے آکھدی۔

گھر دی وِکّری وِچّۄں دے-لَے کے مساں 'ڈائۄُن پیمَیںٹ' ہی مُڑی سی۔ وکِیل ولّۄں بھیجے ہۄئے چَیکّ دی رکم پڑھدِیاں ہَیران جِہی ہۄئی اُہ بُڑبُڑائی سی٬ 'سِرپھ پچّی ہذار؟ باکی دی رکم کِتھّے گئی؟' پر چھیتی ہی اُسنُۄں چیتا آ گِیا کِہ ادھّی رکم بلراج نُۄں وی جاݨی سی۔ پل دی پل اُسنُۄں اِںج مہِسُۄس ہۄئِیا سی جِویں اُسدا وِئکتِتو وی سالم-سبُۄتا ناں رہِ کے ادھّا رہِ گِیا ہۄوے...تے اُسنُۄں پتا ہی نہِیں سی لگّا کِہ کِہڑے من نالھ اُہ آپݨے پتی دی دشا - آپݨے واںگ ہی ادھّے رہِ جاݨ دی دشا - بارے سۄچ گئی سی۔ اِسے سۄچ وِچّ گُیاچِیاں اُسدے من وِچّ بلراج دی 'جلوا دِکھائُݨ' والھی گلّ گھُمّ گئی سی۔ 'میرا لُۄہ-بالݨ کرن والھِیا! ہُݨ دیکھی جائیِں سیک کِنّا کُ لگدَے۔' اُہ کْرۄدھ وِچّ بُڑبُڑائی سی۔

...تے سَیپریشن دا اِکّ سال پُۄرا ہُںدِّیاں ہی پاشی نیں بلراج تۄں تلاک مںگّ لِیا۔ اُسدا انُمان سی کِہ بلراج ٹالھ-مٹۄلھ جاں سُلہا ورگی کۄئی گلّ کریگا٬ جِسنُۄں ٹھُکرا کے اُہ سچّمُچّ ہی اُسنُۄں جلوا دِکھائُݨا چاہُںدّی سی۔ پر بلراج ولّۄں کِسے اجِہی پیشکش دی تھاں٬ وںڈّے جاݨ والھے سامان اتے اُس دِییاں آپݨِییاں نِجّی چِیذاں دے کلیم دِییاں لِسٹاں آ گئیِیاں سن۔ لِسٹاں وِچّ دِتّے گئے ٹی.وی., وی.سی.آر., پلںگھّ٬ سۄپھے٬ رسۄئی دے وڈّے برتن اتے وِیاہ سمیں بلراج ہُراں ولّۄں پاشی نُۄں پائے گئے گہِݨے آدِ تاں پاشی نُۄں ٹھِیک جاپے سن پر تْرِپائیِیاں٬ کپّ-پلیٹاں٬ چمچِیاں دی وںڈّ اتے وِیاہ سمیں لاگِییاں نُۄں دِتّے لاگ دی وسُۄلی دِییاں گلّاں٬ اُسدے دِل وِچّ پھلاہی دے کںڈِّیاں واںگ چُبھّ گئیِیاں سن۔ ...تے جِہڑی گلّ نیں اُسنُۄں ذِیادا ہی پریشان کِیتا اُہ سی تلاک تۄں بائد بلراج دی سوی تے نِکّۄ نُۄں مِلݨ دی مںگّ٬ جِس واستے اُہ 'مینٹنَیںس' کھرچا بھرن نُۄں تِیار سی۔ ستے ہۄئے من نالھ پاشی نیں وی آپݨے کلیم دی لِسٹ بݨا لئی٬ جِس وِچّ اُسدے ماپِیاں ولّۄں بلراج تے اُسدے رِشتیداراں نُۄں پائیِیاں ٹُۄماں٬ لاگِییاں نُۄں دِتّے گئے لاگ٬ بلراج نُۄں شگن سمیں کھُیائے گئے چھُہارے تے ہۄر پتا نہِیں کی کُجھ شامل سی۔ پر ماں-پِئۄ دے سمجھائُݨ 'تے اُسنے 'ہئۄُ پرے' کر دِتّی سی۔ سِرپھ ٹُۄماں ہی کلیم کِیتِییاں سن۔

تلاک دے کیس دَۄران پاشی نُۄں چںگّی گلّ اِہ لگّی سی کِہ اُسنُۄں کۄرٹاں دے گیڑے نہِیں سن مارنے پئے۔ سارا کمّ اُسدا وکِیل ہی کری جاںدا سی۔ اِںڈِییا دِییاں بھِیڑ-بھرِییاں کچہِرِییاں نالھۄں وکھّرِییاں سن٬ کنیڈا دِییاں اِہ کۄرٹاں۔ تلاک جاں ہۄر ماملِیاں وِچّ کۄئی بھائیِچارک دکھل-اںدّاذی وی نہِیں سی۔ پر پاشی اِہ وی جاݨدی سی کِہ چُپّ-چاپ کمّ کردِییاں کنیڈِیئن کۄرٹاں نیں بیشُمار وکِیلاں نُۄں رۄذگار بکھشِیا ہۄئِیا سی۔ تلاک دے کیساں نالھ بھرِییاں پئیِیاں سن پھَیمِلی-کۄرٹاں۔ اِنہاں کۄرٹاں تۄں باہر سۄشل-ورکرذ تے ہۄر کئی ترہاں دا املا اِس سِسٹم وِچّۄں ڈالر کُٹّ رِہا سی...تے کدی-کدی تاں پاشی نُۄں اِںج لگدا جِویں کنیڈا دی کھپت کلچر نیں جَۄباں دی مںڈّی چلدی رکھّݨ لئی تلاک نُۄں اِکّ آم جِہی گلّ بݨا دِتّا ہۄئِیا سی۔

تھۄڑھا کُ سَۄں کے جدۄں پاشی دی اکھّ کھُلّہی تاں شام پَے چُکّی سی۔ وِیک-اَیںڈّ دی شام...پںجّ دِناں دی دَۄڑ بائد جدۄں کنیڈِیئن لۄکاں نُۄں آپݨے پرِواراں٬ دۄستاں تے رِشتیداراں نالھ مِلھ-بَیٹھݨ اتے گھُمّݨ-پھِرن دی پھُرست مِلھدی ہَے۔ پر پاشی ورگِییاں تلاک-شُدا لکھّاں اَۄرتاں نُۄں اِس پھُرست دا سُکھّ جِویں مِلھ کے وی نہِیں مِلھدا...شائِد اِس کرکے کِہ اُنہاں دا بہُتا دھِیان آپݨی چُنّی ولّ ہُںدَّے - اِہ چُنّی بھاویں لکّ نالھ بنّہی ہۄئی ہۄوے تے بھاویں سِر 'تے ہۄوے۔

...تلاک ہۄ جاݨ 'تے پاشی نُۄں اِںج لگّا سی جِویں اُسدے جِیون نیں کِسے رِیمۄٹ-کںٹّرۄل تۄں مُکت ہۄ کے آپݨی نوِیں سمرتھّا سِرج لئی ہۄوے۔ کۄرٹ ولّۄں بلراج نُۄں نِیاݨِیاں نُۄں مِلݨ دی اِجاذت اُسنُۄں رڑکی تاں سی پر اُسنُۄں اِہ دکھل-اںدّاذی اَیویں تھۄڑھ-چِری جِہی ہی نذر آئی سی۔

...پھِر اِکّ وِیک-اَیںڈّ 'تے جدۄں بلراج دا پھۄن آئِیا٬ "مَیں دۄ کُ گھںٹّے تکّ سوی تے نِکّۄ نُۄں لَیݨ آ رِہاں۔ رات اِہ میرے کۄلھ رہِݨگے٬" تاں پاشی نیں آپݨے آپ نُۄں سۄچاں وِچّ نہِیں سی پَیݨ دِتّا تے نِیاݨے تِیار کر دِتّے سن۔ اُنہاں دی نانی٬ اُنہاں نُۄں باہر کار 'چ بَیٹھے بلراج کۄلھ چھڈّ آئی سی۔ بدھّے-رُدھّے نِیاݨے تُر گئے سن۔ پاشی دا اںدّاذا سی کِہ نِیاݨے واپس مُڑ کے آپݨے ڈَیڈ دی کۄئی شِکائِت لائُݨگے۔ اجِہا نُکتا آپݨے وکِیل کۄلھ اُٹھا کے٬ اُہ بلراج دے٬ نِیاݨِیاں نُۄں مِلݨ دے ہکّ اُتّے کِںتُّۄ کھڑھا کر سکدی سی۔ پر نِیاݨِیاں نیں اجِہی کۄئی گلّ نہِیں سی کِیتی۔

ٹَیلِیپھۄن دی گھںٹّی نیں پاشی نُۄں سۄچاں وِچّۄں باہر کھِچّ لِیا٬ "اسِیں تیرے ولّ آئُݨ لگّے آں۔" پاشی دی بے جی بۄل رہی سی۔

بلراج نالھۄں الگّ ہۄݨ اُپرںتّ پاشی ماپِیاں کۄلھ رہِںدّی رہی سی۔ ماپِیاں نُۄں پھائِدا اِہ سی کِہ پاشی اُنہاں دے مکان دا کِرائِیا تے ہۄر کھرچے وںڈّا رہی سی۔ تے پاشی نُۄں اِہ سی کِہ سوی تے نِکّۄ دی دیکھ-بھالھ گھر وِچّ ہی٬ مُپھت 'چ ہۄئی جا رہی سی...آپسی مۄہ پِیار دِییاں تںدّاں جُڑِییاں چلِییاں آ رہِییاں سن...اِس وکت رسۄئی وِچّ پِیذے دی تِیاری کر رہی پاشی نُۄں یاد آ رِہا سی اُہ سماں٬ جدۄں اِنہاں تںدّاں 'چ کھِچاء پَیدا ہۄئِیا سی...بکھشِںدّر کِتِئۄں کھبر لِیائِیا سی کِہ بلراج دی اَیلرجی ٹھِیک نہِیں سی ہۄ رہی۔ اُںج اِہ گلّ اُنہاں لئی کۄئی نوِیں نہِیں سی۔ سارے ٹبّر نُۄں پتا سی کِہ اِس اَیلرجی کارن بلراج نُۄں چھِکّاں لگّ جاںدِییاں سن٬ کھاس کرکے بدلدے مَۄسماں دَۄران۔

"چھڈّۄ آپاں کی لَیݨَے۔" پاشی دے اِنہاں بۄلاں نالھ گلّ ٹھپّ ہۄ گئی سی۔ پر کُجھ دیر بائد پْرِیتم سِںگھّ نیں گلّ پھِر تۄر لئی٬ "پاشی بیٹے! ہَۄسلا تاں نہِیں پَیںدا کہِݨ نُۄں...پر تُۄں کِنّا کُ چِر ایداں 'کلّی...آپاں کۄئی ہۄر مُںڈّا لبھّ لَینے آں تیرے لئی۔"

"لَے٬ مُںڈِّیاں دا کۄئی گھاٹَے۔ سۄنے ورگی کُڑی آ ساڈی۔" پتی دی گلّ بۄچدِیاں گِیان کَۄر بۄلی۔

"بھجنۄ دے دیر بارے تیرا کی کھِیال اےَ؟" پْرِیتم سِںگھّ نیں پُچھِّیا۔ بھجنۄ پْرِیتم سِںگھّ دی بھتِیجی سی۔

"سوال ہی پَیدا نہِیں ہُںدّا۔" پاشی بۄلی۔

"چل پھے اۄداں اِیں سپَۄںسر کر کے اُہنُۄں ایدھر سدّ دے۔ تیرے ذرِیئے اُہ وی کنیڈا آ جائیگا۔" پْرِیتم سِںگھّ نیں پَیںتڑا بدلِیا۔

"ہدّ کر دِتّی آ ڈَیڈی! کی تُسِیں مَینُۄں کۄئی وپارُۄ چِیذ سمجھِیا ہۄئِئَے...مَیں ٹھیکا نہِیں لِیا ہۄئِیا لۄکاں نُۄں کنیڈا لِیائُݨ دا۔" پاشی دا گُسّا بیکابُۄ ہُںدّا جا رِہا سی۔

"بھَیݨ! ڈَیڈی نیں تاں اۄں اِیں گلّ کِیتی آ۔ تُۄں اینا گُسّا کاہتے کِیتَے؟" بکھشِںدّر بۄلِیا سی۔

پر پاشی دے دِل نُۄں ٹھیس وجّ چُکّی سی۔ اُسنُۄں اِںج لگّا سی جِویں اُس دی جِیون-ندی اُپّر کۄئی مِلّ اُسارنی چاہُںدّا ہۄوے...تے اُسنے آپݨے نویں کِنارے سِرج لئے سن۔ اِکّ بیسمَیںٹّ کِرائے 'تے لَے کے اُہ ماپِیاں کۄلھۄں مُۄو ہۄ گئی سی۔

بلراج اۄکوِل تۄں مُۄو ہۄ کے ٹراںٹۄ آ چُکّا سی۔ ہریک تِیجے وِیک-اَیںڈّ 'تے سوی اتے نِکّۄ اُس کۄلھ ہُںدّے۔ اُس نالھ گھُمّدے-پھِردے٬ کھاںدے-پِیںدے اتے نِکِّییاں-نِکِّییاں گلّاں کردے...اُس اُتّے مۄہ چھِڑکدے...تے پھِر اِکّ دِن اُنہاں نیں سردل 'تے کھڑھے بلراج نُۄں لِوِںگّ-رُۄم 'چ کھِچّ لِیا سی۔ اِستۄں بائد جدۄں اُہ اُنہاں نُۄں لَیݨ آئُںدا تاں آپݨے آپ ہی سۄپھے 'تے آ بَیٹھدا۔

پاشی کۄلھ آ کے اُسدے ماں-پِئۄ نیں اُسنُۄں پہِلی کھبر اِہ سُݨائی کِہ اِںڈِییا تۄں آ رہی بکھشِںدّر دی مںگّیتر نُۄں جلدی ہی وِیذا مِلݨ والھا سی۔ پھِر اُہ بکھشِںدّر دے وِیاہ تۄں پہِلاں آپݨا گھر کھرِیدݨ اتے وِیاہ نالھ سمبّںدھِّت ہۄر کمّاں بارے پاشی دِییاں سلاہاں پُچھّݨ لگّ پئے۔ گھردِیاں ولّۄں دِتّا جا رِہا ماݨ اُسنُۄں سُکھاواں لگّا سی۔ تے پھِر گلّاں چھِڑ پئیِیاں سن سوی تے نِکّۄ دِییاں٬ اُنہاں دِییاں آدتاں دِییاں۔

"ہُݨ تاں بلراج نِیاݨِیاں نالھ بہُتا ای ہیج کرن لگّ پِئَے۔" پْرِیتم سِںگھّ آپݨی آواذ دا کامبا لُکۄء نہِیں سی سکِیا۔ آپݨی بھتِیجی دے دِئُر نُۄں سپَۄںسر کرن والھی گلّ تۄں بائد اجّ پہِلی وار اُسنے دھی دی نِجّی ذِںدّگی نالھ سمبّںدھِّت اِہ مذمُۄن چھیڑِیا سی۔

"بہُت٬ نِیاݨے کِہڑا گھٹّ کردے آ۔ جدۄں گلّ چھیڑۄ٬ ڈَیڈ اَیداں کہِںدَّے٬ ڈَیڈ اَۄداں کہِںدَّے۔" کہِںدِّیاں گِیان کَۄر نیں دھی دے چِہرے نُۄں گھۄکھِیا سی۔

کۄئی وِشیش ہاو-بھاو دِکھائے بِناں پاشی اُٹھّ کے پِیذا بݨائُݨ لگّ پئی سی۔

پِیذا کھاݨ اُپرںتّ پاشی آپݨے ماں-پِئۄ نُۄں تۄر کے بَیٹھی ہی سی کِہ پھۄن کھڑک گِیا۔ دُۄجے پاسِئۄں آواذ کنّ 'چ پَیںدِیاں ہی اُسدے متھّے 'تے تِئۄُڑی اُبھّر آئی۔ جیکر پھۄن کرن والھا اُسدے ساہمݨے ہُںدّا تاں اُہ شائِد رسِیور وگاہ کے اُسدے سِر 'چ ماردی۔ "مَینُۄں تُہاڈا دِماگ ذِیادا ہی کھراب لگدَے...مَیں ٹھِیک کرنا وی جاݨدی آں۔" اُہ لال-پِیلھی ہۄئی بۄلی سی...اُسدی کمپّنی 'چ کمّ کردا سی منۄہر۔ آپݨا دُکھّ پھۄلدِیاں پاشی نیں سُبھاوِک ہی آپݨی ذِںدّگی دے ورکے اُس کۄلھ پھۄل دِتّے سن۔ منۄہر ولّۄں دِکھائی ہمدردی اُسنُۄں چںگّی لگّی سی۔ دۄ کُ وار اُہ اُسدے بیسمَیںٹّ 'چ وی گیڑا مار گِیا سی۔ پر جدۄں پاشی نُۄں اُسدی نِیئت دا پتا لگّا تاں اُسنے ساپھ کہِ دِتّا سی کِہ اُہ آپݨا راہ پھڑے۔ پر اُہ پِچھِّئۄں لتھّ نہِیں سی رِہا...تے ہُݨ پھۄن 'تے پاشی نیں اُسدی چںگّی لاہ-پاہ کِیتی سی۔

پاشی کُجھ دیر ٹی.وی. دیکھدی رہی تے پھِر اکھّاں 'چ نِیںد مہِسُۄسدی ہۄئی سَۄں گئی۔

اگلی سویر اُہ دیر نالھ اُٹھّی۔ نہا-دھۄ کے اُہ رسۄئی 'چ وڑی ہی سی کِہ نِیاݨِیاں دا پھۄن آ گِیا۔ کھُشی 'چ کھِڑِیا سوی دسّ رِہا سی کِہ کلّہ نِیاگرا پھالذ وِکھے اُنہاں نیں ہرے-ہرے گھاہ والھے پارکاں 'چ دُڑںگّے مارے۔ پھالذ دے پاݨِییاں دی اُڈّ رہی بھُۄر وِچّۄں رُۄپمان ہُںدّی وِشال سترںگّی پِیںگھ دیکھی۔ آئیِسکرِیم تے مَیکڈۄنل کھادھے۔ رات نُۄں پاݨِییاں دی پھُہار اتے رںگّ-برںگِّییاں لائیِٹاں دی لُکݨ-مِیچی دیکھی...تے پھِر سوی نیں پھۄن نِکّۄ نُۄں پھڑا دِتّا سی۔ "مَۄم! ڈَیڈ نیں مَیئنُۄں بہُت ای چۄہݨا برتھ-ڈیء پرَیذَیںٹ دِتَّے۔" نِکّۄ آپݨی تۄتلی آواذ 'چ بۄلی سی۔

"پر برتھ-ڈیء تاں تیرا اجے اگلے مہِینے آں۔"

"ڈَیڈ نیں اجّ وَینکُۄور چلے جاݨا آں٬ سپَیشلِسٹ کہِںدّا آ اۄتھے اَیلرجی ٹھِیک ہۄ جائۄُ...۔" کُجھ ہۄر گلّاں کرن بائد نِکّۄ نیں دسِّیا سی کِہ اُہ گھںٹّے کُ تکّ گھر پرت رہے سن۔

پاشی چاہ پی کے بھاںڈے دھۄ رہی سی کِہ اُہ آ گئے۔ آم تَۄر 'تے بلراج کار 'چ بَیٹھا ہی نِیاݨِیاں تۄں وِدا لَے لَیںدا ہُںدّا سی۔ پر اجّ اُہ دراں تکّ آئِیا سی۔ نِیاݨِیاں دے سامان والھے پلاسٹِک-بَیگ اُسنے سردل کۄلھ رکھّ دِتّے۔ تے آپݨِییاں نذراں نِیاݨِیاں 'تے گھُمّائُںدا بۄلِیا٬ "مَیں اجّ وَینکُۄور جا رِہاں۔ اِنہاں نُۄں مَیں بڑا مِسّ کراںگا...کدی-کدی پھۄن کر لِیا کراںگا۔"

سوی اتے نِکّۄ دے متھّے چُمّ کے جدۄں بلراج ٹُرن لگّا تاں اُس دِییاں اکھّاں تکّ اکھّاں پہُںچّائُںدِیاں پاشی بۄلی٬ "آپݨا کھِیال رکھِّئۄ۔"

پاشی دے ہتھّاں نالھ لگّے٬ سوی اتے نِکّۄ ہتھّ ہِلا-ہِلا بلراج نُۄں 'بائ' کر رہے سن۔

(راہِیں: مُہمّد آسِف رذا 'ماں بۄلی رِیسرچ سَیںٹر لاہَۄر')