اِہ کۄئی بہُتا سماں پہِلاں دی گلّ نہِیں ہَے کِہ بچِّیاں اتے ماپِیاں دے سمبّںدھّاں وِچّ اِکّ مریادا ہُںدّی سی۔ جوان بچّے چاہے اُہ پُتّر ہُںدّے سن جاں دھِییاں٬ آپݨے ماپِیاں٬ چاچے چاچِییاں٬ تائے تائیِیاں٬ ہۄر گھر دے بڑے بذُرگاں٬ اِتھّۄں تک کِہ بڑے بھَیݨ بھراواں ساہمݨے گلّ کردِیاں جھِجکدے سن۔ اُنہاں دے برابر ناں بَیٹھدے سن تے ناں ہی اُنہاں دے برابر بَیٹھکے کھاںدے سن۔ جوان بچِّیاں دے مناں وِچّ آپݨے بڑِیاں بذُرگاں پْرتی ادب اتے ستِکار ہُںدّا سی۔ بڑے بذُرگ وی آپݨے سِیاݨے اتے بڑے ہۄݨ دا ارتھ سمجھدے سن۔ اُہ آپݨے جوان بچِّیاں نال اِکّ سِیما بݨا کے رکھّدے سن۔ اُہ شراب٬ سِگریٹ اتے ہۄر اجِہِییاں چِیذاں دی ورتۄں آپݨے جوان بچِّیاں ساہمݨے کرن نُۄں بہُت بُرا سمجھدے سن٬ کِئُںکِہ اُہ نہِیں چاہُںدّے سن کِہ اُنہاں دے جوان بچِّیاں اُتّے اُنہاں دی نشا کرن دی ماڑی آدت دا بُرا اسر پوے اتے اُہ وی نشا ناں کرن لگّ پَیݨ۔ جوان بچّے پہِراوا وی اِہ سۄچکے پائُںدے سن کِہ اُنہاں دے بذُرگاں نُۄں بھَیڑا ناں لگّے۔ اِہۄ کارن سی کِہ سماج وِچّ ماݨ مریادا والا ماہَۄل سی۔ سماجِک پدھّر وِچّ اِکّ ادب اتے اُچیچ سی۔
جوان بچِّیاں نُۄں ماݨ مریادا دا گِیان سی۔ اُہ آپݨے بذُرگاں ساہمݨے اُچّی آواذ وِچّ گلّ کرن نُۄں گُستاکھی منّدے سن۔ اولّ تاں جوان بچّے آپݨے ماپِیاں تۄں ڈردے نشا کردے ہی نہِیں سن٬ جِہڑے کردے وی سن٬ اُہ اِس ڈھںگّ نال کردے سن کِہ اُنہاں دے بذُرگاں نُۄں پتا ناں چلّے٬ اِسے لئی بہُت گھٹّ جوان بچّے نشا کردے سن۔
پر ذمانے دے بدلاء اتے پچھّمی سبھِئتا دے پْربھاو کارن ماپِیاں اتے جوان بچِّیاں دے سمبّںدھّاں وِچّ مریادا جاں سِیما الۄپ ہُںدّی نذر آ رہی ہَے۔ اجۄکے سمیں وِچّ بچِّیاں نال دۄستانا سمبّںدھّ رکھّݨ نُۄں سٹیٹس سِمبّل منِّیا جاݨ لگّ پِیا ہَے۔ جوان بچّے تے اُنہاں دے ماپے اِکٹھّے بَیٹھکے شراب پِیںدے ویکھے جا سکدے ہن۔ جوان بچِّیاں اتے اُنہاں دے ماپِیاں دا اِکّ دُۄجے نال گلّبات کرن دا تَۄر ترِیکا بدلدا جا رِہا ہَے۔ ذبان مُںڈِّیاں دا آپݨے باپ نال اتے جوان کُڑِییاں دا آپݨی ماں نال ’یار یار‘ کرکے گلّ کرنا آم جِہی گلّ ہۄ گئی ہَے۔ جوان بچِّیاں دا آپݨے ماپِیاں ساہمݨے پائِیا جاݨ والا پہِراوا٬ اُنہاں دا اِکّ دُۄجے نال کِیتا جاݨ والا بھدّا مذاک اتے جوان بچِّیاں دا آپݨے مپِیاں نال آپݨے پِیار سمبّںدھّاں بارے چرچا کرنی جوان بچِّیاں اتے ماپِیاں دے سمبّںدھّاں دی مریادا نُۄں ڈھاہ لگا رہے ہن۔ کئی وار تاں آپݨے آپ نُۄں بہُت ماڈرن سمجھݨ والے ماپے آپݨے چھۄٹے بچِّیاں نُۄں شراب دا گھُٹّ لگواکے بہُت کھُش ہُںدّے ہن۔ ماپِیاں دا آپݨے بچِّیاں نال مریادا تۄں لامبھے ہۄ کے وِچرنا سماج وِچّ اِکّ سمسِّیا بݨدا جا رِہا ہَے۔ ماڈرن ہۄݨ اتے ذمانے دے نال چلّݨ دے ناں ’تے جوان بچِّیاں نُۄں دِتّی جا رہی کھُلّہ بچِّیاں دے ماپِیاں لئی گمبھِّیر سمسِّیاواں کھڑھی کر رہی ہَے۔
میرا اِکّ پڑھِیا لِکھِیا جاݨُۄ وِئکتی آپݨے مِتّراں دۄستاں ساہمݨے اِہ کہِ کے بڑا کھُش ہُںدّا سی کِہ اُہ شام نُۄں پَیگّ لگائُݨ لگِّیاں آپݨے پُتّر نُۄں شراب دا سواد دِکھا دِںدّا ہَے۔ اِس ورتارے بارے اُہ آکھدا - آپاں تاں ہُݨ تۄں ہی دۄستاں واںگ رہِںدّے ہاں۔ اُس دۄست نُۄں آپݨی گلتی دا اِہساس ہُݨ ہۄݨ لگّا ہَے٬ جدۄں اُسدا پُتّر نشیڑی ہۄ گِیا ہَے۔ اجّ کلّہ دے یُگ وِچّ اُنہاں لۄکاں نُۄں پُراݨے وِچاراں والے٬ پچھڑے ہۄئے اتے ذمانے انُسار آپݨے آپ نُۄں ناں ڈھالݨ والے کِہا جاںدا ہَے٬ جِہڑے لۄک آپݨے بچِّیاں نُۄں بہُتی کھُلّہ نہِیں دِںدّے٬ جِہڑے کھُد آپݨے بچِّیاں نال مریادا وِچّ رہِکے وِچردے ہن تے بچِّیاں نُۄں وی مریادا وِچّ رکھّݨ دا یتن کردے ہن۔ ذمانے انُسار چلّݨا کۄئی ماڑی گلّ نہِیں۔ بچِّیاں اُتّے ذِیادا دباء پائُݨا ماڑی گلّ ہَے پر بچِّیاں نُۄں اَینی ذِیادا کھُلّہ دے دیݨی کِہ اُنہاں نُۄں بۄلݨا بھُلّ جاوے٬ اُنہاں نُۄں ماپِیاں دے آدر ستِکار دی اہِمِیئت دا پتا ناں رہے٬ اِہۄ جِہی کھُلّہ دی ساڈے دیش دا سبھِّیاچار اِجاذت نہِیں دِںدّا۔ جِہڑے ماپے آپݨے بچِّیاں نُۄں ماڈرن ہۄݨ دے ناں ’تے ماݨ مریادا تۄں دُۄر لَے جاںدے ہن٬ اُنہاں نُۄں اِکّ ناں اِکّ دِن پچھتائُݨا ذرُۄر پَیںدا ہَے۔
* * * * *