شْرۄمݨی اکالی دل اتے شْرۄمݨی گُردُیارا پْربںدھّک کمیٹی لگاتار آپݨِییاں غلتِییاں نُۄں سُدھارن دی تھاں غلتی در غلتی کردی جا رہی ہَے۔ کی گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ جتھیدار تخت سْری دمدما ساہِب دی مُئتلی/جتھیداری دے اہُدے دے پھرذ نِبھائُݨ ’تے لگائی گئی رۄک سُکھبِیر سِںگھّ بادل اتے ہۄر اکالی نیتاواں دا کھُسِیا ہۄئِیا وکار بہال کرن وِچّ سہائی ہۄ سکدی ہَے؟ بِلکُل کۄئی سمبھّاونا نہِیں لگّدی٬ سگۄں اِئۄں لگّ رِہا ہَے کِہ اکالی دل٬ سْری اکال تخت اتے شْرۄمݨی گُردُیارا پْربںدھّک کمیٹی ورگِییاں سِکھّ سںسّتھاواں نُۄں ختم کرن ’تے تُلی ہَے۔ پھِر شْرۄمݨی گُردُیارا پْربںدھّک کمیٹی دی اںتّْرِم کمیٹی دے اِس جلدباجی وِچّ لئے گئے فَیسلے دا سِکھّ کَۄم نُۄں کی لابھ ہۄویگا؟ سگۄں سْری اکال تخت ساہِب٬ پںجّ تختاں اتے اُنہاں ’تے ششۄوت جتھیدار ساہِبان دی ساخ ہۄر مذبُۄت ہۄویگی٬ کِئُںکِہ سْری اکال تخت ساہِب دے ورتمان فَیسلے نال اُنہاں دا کھۄئِیا ہۄئِیا وکار مُڑ بہال ہۄئِیا ہَے۔

شْرۄمݨی کمیٹی نیں اجِہا فَیسلا پہِلی وار نہِیں کِیتا٬ جدۄں کۄئی جتھیدار اُنہاں مُتابک فَیسلے نہِیں کردا پھِر اُہ کۄئی بہانا بݨاکے اُسنُۄں ہٹا دِںدّے ہن۔ سبھ تۄں پہِلاں 1999 وِچّ بھائی رݨجِیت سِںگھّ٬ مارچ 2000 وِچّ گِیانی پُۄرن سِںگھّ٬ 2003 وِچّ بھائی منجِیت سِںگھّ٬ 2015 وِچّ گِیانی بلوںتّ سِںگھّ نںدّگڑھ٬ 2017 وِچّ گِیانی گُرمُکھّ سِںگھّ اتے چھیویں گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ ہن۔ ہالاں کِہ جتھیدار ساہِبان وِرُدھّ اجِہا فَیسلا کرن دا ادھِکار کمیٹی کۄل ہَے ہی نہِیں۔ اِہ ادھِکار سْری اکال تخت دے جتھیدار کۄل ہَے۔ جیکر سْری اکال تخت دے جتھیدار وِرُدھّ کۄئی شِکائِت ہۄوے اُسدی پڑتال دا ادھِکار دربار ساہِب دے مُکھّ گْرںتھّی کۄل ہَے۔ گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ وِرُدھّ جِہڑی شِکائِت اُسدے رِشتیدار نیں ہُݨ دِتّی ہَے٬ اِہ اِکّ پرِوارِک مسلا/جھگڑا ہَے٬ جۄ ہر پرِوار وِچّ ہُںدّا ہَے۔ گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ ’تے 1999 وِچّ اِہ دۄش لگّے سی٬ شْرۄمݨی کمیٹی نیں 2007 ’چ پڑتال کروائی تے گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ نِردۄش پائِیا گِیا۔ پْرںتُّۄ شِکائِت کرتا گُرپْرِیت سِںگھّ دی اِسے شِکائِت ’تے پُلِس نیں پڑتال کِیتی جِس کرکے گُرپْرِیت سِںگھّ نُۄں سذا ہۄ گئی سی۔ اِہ شِکائِت سذا یاپھتا وِئکتی نیں دِتّی ہَے۔ اُس تۄں بائد گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ نُۄں سْری اکال تخت ساہِب دا کارجکاری جتھیدار لگائِیا سی۔

ہُݨ دُبارا پڑتال کروائُݨ دا بھاو شپشٹ ہَے کِہ اُسدا پںجّ سِںگھّ سہِبان وِچّ شامل ہۄ کے سُکھبِیر سِںگھّ بادل نُۄں تنخاہ لگائُݨا ہذم نہِیں ہۄ رِہا۔ اِس فَیسلے ’تے شکّ دی سُۄئی گھُمّدی ہَے کِئُںکِہ اِہ فَیسلا سُکھبِیر سِںگھّ بادل اتے ہۄر اکالی نیتاواں نُۄں تنخاہ لگائے جاݨ دا پْرتی کرم ہَے۔ سِکھّ سںگّت اِس نُۄں بدلے دی کاروائی کہِ رہی ہَے۔ شْرۄمݨی اکالی دل دے پْردھان سُکھبِیر سِںگھّ بادل اتے اکالی دل دی سرکار دے اُنہاں مںتّرِییاں جِہڑے اکالی سرکار دا ہِسّا رہے سن٬ اُنہاں نُۄں سْری اکال تخت ساہِب ولّۄں تنخاہ لگائے جاݨ تۄں بائد اکالی دل اتے سُکھبِیر سِںگھّ بادل دا بھوِکھ خترے وِچّ پَے گِیا لگّدا سی۔ اِس فَیسلے دا سںسّار دے وکھّ-وکھّ ہِسِّیا وِچّ وسدی سِکھّ سںگّت نیں کھُلہے دِل نال سواگت کِیتا٬ کِئُںکِہ 1970 تۄں بائد پہِلی وار سْری اکال تخت ساہِب دا نِرپکھّتا نال پںتھّک ہِتّاں لئی کِیتا گِیا فَیسلا منِّیاں گِیا ہَے۔ اِس فَیسلے نال اکالی پھُۄلا سِںگھّ دی مہاراجا رݨجِیت سِںگھّ نُۄں لگائی تنخاہ دی یاد تاذا ہۄ گئی ہَے۔ اِہ فَیسلا وی اکالی پھُۄلا سِںگھّ ورگا ہی لگّدا ہَے۔ سِکھّ سںگّت نُۄں مہِسُۄس ہۄ گِیا سی کِہ سْری اکال تخت ساہِب دے جتھیدار ساہِب نیں آپݨی ہۄںد دا پْرگٹاوا کر دِتّا ہَے کِہ اُہ کِسے سِیاستدان دے ہتھّ-ٹھۄکے نہِیں ہن اتے اُنہاں لئی سْری اکال تخت ساہِب دی پْربھُستّا تے ماݨ مرِیادا سروۄتم ہَے۔ اِس تۄں پہِلاں جتھیدار ساہِبان ’تے اِلذام لگّدے رہے کِہ اُنہاں نُۄں مُکھّ مںتّری دی کۄٹھی بُلاکے فَیسلے کرن دے ہُکم دِتّے جاںدے سن۔ سِکھّ سںگّت نُۄں اِس فَیسلے وِچّۄں پںتھّک سۄچ دی خُشبۄ آئُںدی مہِسُۄس ہۄ رہی سی۔ اِئۄں وی لگّ رِہا سی کِہ سذا بھُگتݨ تۄں بائد سِکھّ سِیاستدان سچّے مارگ ’تے چلݨگے تے اکالی دل دُبارا آپݨی ساخ بݨائُݨ دے سمرتھّ ہۄویگا۔ سُکھبِیر سِںگھّ بادل نُۄں لگائی گئی تنخاہ تۄں بائد لمبّا سماں سذا ناں سُݨائے جاݨ کرکے شْرۄمݨی اکالی دل اتے سُکھبِیر سِںگھّ بادل گھبراہٹ وِچّ آ گئے سن٬ جِسدے سِٹّے وجۄں اکالی دل دے کُجھ لِیڈراں جِنہاں وِچّۄں وِرسا سِںگھّ ولٹۄہا نیں تخت سْری دمدما ساہِب دے جتھیدار گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ ’تے گمبھِّیر اِلذام لگا دِتّے سن۔ سمُچّے سںسّار دی سِکھّ سںگّت نیں وِرسا سِںگھّ ولٹۄہا دے اِلذاماں دا بہُت بُرا منائِیا سی۔ سْری اکال تخت ساہِب دی پھسِیل تۄں پںجّ سِںگھّ سہِبان نیں وِرسا سِںگھّ ولٹۄہا نُۄں 10 سال لئی اکالی دل وِچّۄں کڈھّݨ لئی شْرۄمݨی اکالی دل دے اَیکٹِںگّ پْردھان نُۄں ہُکم کِیتے سن۔ اکالی دل نیں وِرسا سِںگھّ ولٹۄہا نُۄں کڈھِّیا نہِیں سگۄں اُس تۄں استِیفا لَے لِیا۔ اِس دا وی سِکھّ سںگّت نیں بُرا منائِیا کِہ اکالی دل نیں سْری اکال تخت دے ہُکماں دی اوگِّیا کِیتی ہَے۔ سْری اکال تخت ساہِب تۄں اکالی دل دے پْردھان دا استِیفا کارجکارنی نُۄں تِنّ دِناں وِچّ منذُۄر کرن دی ہدائِت تے وی اجے تکّ امل نہِیں ہۄئِیا۔ اکالی دل نُۄں لگاتار کھۄرا نیتاواں دِییاں غلتِییاں کرکے لگّ رِہا ہَے۔

اِس سمیں دَۄران چار وِدھان سبھا دے ہلکِیاں دی اُپ چۄݨ آ گئی۔ اکالی دل نیں اُپ چۄݨاں ناں لڑن دا فَیسلا کر لِیا۔ اِس فَیسلے دا ارتھ اِہ نِکلدا سی کِہ سُکھبِیر سِںگھّ بادل تۄں بِنا اکالی دل دی ہۄںد ہی نہِیں جاں اِئۄں کہِ لوۄ کِہ سُکھبِیر سِںگھّ بادل تۄں بِنا اکالی دل کۄل کۄئی سمرتھّ نیتا ہی نہِیں۔ سِکھّ سںگّت نیں اُپ چۄݨاں ناں لڑن نُۄں وی غلت فَیسلا کِہا۔ اِہ وی پتا لگِّیا ہَے کِہ اکالی دل دی شۄشل مِیڈِییا ٹِیم نیں جتھیدار گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ ’تے 10 اِلذام لگاکے مِیڈِییا وِچّ سرکُۄلیٹ کر دِتّے ہن۔ اِہ اُہی اِلذام ہن٬ جِہڑے گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ دے رِشتیدار نیں لگائے ہن۔ اِسدا ارتھ ہَے کِہ اکالی تے شْرۄمݨی کمیٹی نیں اِہ اِلذام اُس وِئکتی تۄں کھُد لئے ہن۔ اِنہاں اِلذاما دا جواب گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ نیں سْری اکال تخت ساہِب ’تے پںجّ سِںگھّ ساہِبان پِیارِیاں نُۄں دے دِتّا٬ کی ہرجِںدّر سِںگھّ دھامی دی اںتّْرِںگّ کمیٹی پںجّ پِیارِیاں نالۄں وڈّی ہَے؟ شْرۄمݨی پْربںدھّک کمیٹی دی اںتّْرِم کمیٹی دی مِیٹِںگّ لُدھِیاݨا ذِلہا دے گُردُیارا دیگسر ساہِب کٹاݨا وِکھے شْرۄمݨی گُردُیارا پْربںدھّک کمیٹی دے پْردھان ہرجِںدّر سِںگھّ دھامی دی پْردھانگی وِچّ ہۄئی٬ جِس وِچّ گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ نُۄں مُئتّل کرن بارے وِچار چرچا کِیتی گئی پْرںتُّۄ کُجھ کمیٹی مَیمبراں دے اِتراذ کرن ’تے اِکّ تِنّ مَیمبری کمیٹی شْرۄمݨی کمیٹی دے سِینِیئر مِیت پْردھان رگھُۄجِیت سِںگھّ٬ جنرل سکتّر شیر سِںگھّ مںڈّوالا اتے اںتّْرِںگّ کمیٹی مَیمبر دلجِیت سِںگھّ بھِںڈّر دی بݨائی ہَے٬ جِہڑی گِیانی ہرپْرِیت ’تے لگّے دۄشاں دی پڑتال کریگی٬ اُتنی دیر تکّ گِیانی ہرپْرِیت سِںگھّ ’تے سْری اکال تخت دِییاں مِیٹِںگّاں وِچّ جاݨ تے رۄک لگا دِتّی ہَے۔ اُنہاں دی تھاں تخت دمدما ساہِب دے ہَیڈ گْرںتھّی گِیانی جگتار سِںگھّ نُۄں تخت دا کمّ ویکھݨ دی ہدائِت کِیتی گئی ہَے۔

تِنّ مَیمبری کمیٹی وِچّ سارے مَیمبر شْرۄمݨی گُردُیارا پْربںدھّک کمیٹی دے اِکّ دھڑے (بادل) دے ہی ہن٬ پھِر اُہ کمیٹی فَیسلا نِرپکھّتا نال کِویں کریگی؟ پاردرشتا لئی وِرۄدھی دھِر دا مَیمبر کمیٹی وِچّ لَیݨا چاہِیدا سی۔ شْرۄمݨی کمیٹی دے اِنہاں کدماں نال اُسدی نِیئت ’تے شکّ دی گُںجّائِش بݨ گئی ہَے۔ اِس فَیسلے تۄں بائد سِکھّ سںگّتاں وِچّ رۄس دی لہِر دَۄڑ گئی ہَے۔ جِتنی دیر جتھیدار ساہِبان اکالی دل اتے شْرۄمݨی کمیٹی دِییاں ہدائِتاں دی پالݨا کردے رہے٬ اُدۄں اُہ دُدھّ دھۄتے سن پْرںتُّۄ جدۄں اُنہاں سچائی دا پںتھّک مارگ اپݨائِیا اُدۄں اُنہاں ’تے چِکڑ اُچھالݨا شُرُۄ کر دِتّا۔ جتھیدار ساہِبان سِکھّ جگت لئی سروۄتم دھارمِک شخسِیئتاں ہن٬ اِنہاں ’تے اِلذام لگائُݨا شُبھ شگن نہِیں٬ سگۄں اِہ اِلذام اُدۄں لگائُݨے واجب سن جدۄں سِرسے والے رام رہِیم نُۄں پںتھّ وِچّ شامل کِیتا سی۔ اجے وی ڈُلہے بیراں دا کُجھ نہِیں وِگڑِیا جیکر شْرۄمݨی گُردُیارا پْربںدھّک کمیٹی آپݨا فَیسلا ردّ کر دیوے۔ شْرۄمݨی کمیٹی دے پْردھان اتے اںتّْرِںگّ کمیٹی دے مَیمبراں نُۄں اںتّرجھات مارنی چاہِیدی ہَے٬ اِتِہاس وِچّ اُنہاں دے نام اُنہاں جتھیداراں نال اںکّت ہۄ جاݨگے جِنہاں نیں سِرسے والے نُۄں مُیافی دِتّی سی۔

***