اِس دھرتی اُتّے ہر وِئکتی نُۄں آپݨی ذِںدّگی جِئُںدِیاں سمیں سمیں اُتّے پھَیسلے لَیݨے پَیںدے ہن۔ آپݨی ذِںدّگی دے اَۄکھے سَۄکھے پھَیسلے لَیݨ دا سِلسِلا منُکھّ دے بچپن تۄں لَیکے اُسدے اِس دُنِییا تۄں رُکھست ہۄݨ تک چلّدا رہِںدّا ہَے۔ اُس دی ذِںدّگی دِییاں جِتّاں ہاراں٬ سپھلتاواں اسپھلتاواں٬ نپھے نُکسان٬ اِذّت بیئِذّتی اتے جسّ اپجسّ اُس ولّۄں لئے جاݨ والے ہر پھَیسلے اُتّے ہی نِربھر کردے ہن۔ منُکھّ ولّۄں لئے جاݨ والے اِنہاں پھَیسلِیاں وِچّ اُسدی پڑھائی لِکھائی٬ سںگّت٬ ہَۄسلا٬ پرِوار والِیاں اتے مِتّراں دۄستاں دا سہِیۄگ٬ بَۄدھِک پدھّر٬ آرتھِک ستھِتی٬ سُۄجھبُۄجھ٬ سِیاݨپ اتے سمیں دی ستھِتی دا وی بہُت وڈّا یۄگدان ہُںدّا ہَے۔ اِہ کۄئی ذرُۄری نہِیں کِہ ذِںدّگی وِچّ لِیا گِیا ہر پھَیسلا ٹھِیک ہی ہۄوے۔ جدۄں بںدّے ولّۄں لئے گئے پھَیسلے نال اُس نُۄں لابھ ہۄ جاوے٬ اُس دی ذِںدّگی بدل جاوے٬ چارے پاسے اُسدی شلاگھا ہۄݨ لگّ پوے اتے اُس دِییاں پَۄں باراں ہۄ جاݨ تاں اُہ آپݨے آپ نُۄں دُنِییا دا سبھ تۄں اکلمںدّ بںدّا سمجھݨ لگّ پَیںدا ہَے۔ اُہ آپݨے آپ نُۄں بِیربل٬ چاݨکِیا٬ ارستُۄ اتے اِبراہِیم لِںکّن سمجھݨ لگّ پَیںدا ہَے۔ پر جیکر ذِںدّگی وِچّ اُس تۄں کدے گلت پھَیسلا لِیا جاوے تاں اُہ آپݨے آپ نُۄں ذِمّیوار ٹھہِرائُݨ دی بجائے دُۄجِیاں٬ پْرماتما اتے کِسمت نُۄں دۄشی دسّدِیاں ساہ نہِیں لَیںدا۔ بِناں سۄچے سمجھے٬ بھاوُک ہۄ کے٬ کاہل وِچّ٬ بِناں کِسے دی چںگّی سلاہ سُݨے اتے دُۄجِییاں نُۄں مُۄرکھ٬ آپݨے آپ نُۄں دُنِییا دا سبھ تۄں ودھّ اکلمںدّ سمجھݨ والے لۄک کئی وار آپݨی ذِںدّگی وِچّ گلت پھَیسلے لَے بَیٹھدے ہن۔ اِہ وی کۄئی ذرُۄری نہِیں کِہ سچّمُچّ سمجھدار اتے اکلمںدّ بںدِّیاں تۄں گلت پھَیسلے نہِیں لئے جاںدے جاں مُۄرکھ بںدِّیاں تۄں ٹھِیک پھَیسلے نہِیں لئے جا سکدے۔ پھَیسلا کِسے تۄں وی گلت لِیا جا سکدا ہَے۔
ہںکّار اتے گلت پھہِمی وِچّ لئے گئے پھَیسلے وی منُکھّ لئی نِراشتا دا کارن بݨ جاںدے ہن۔ سِیاسداناں دی ذِںدّگی دی تْراسدی اِہ ہَے کِہ اُہ ستّا دے ہںکّار وِچّ بہُت سارے پھَیسلے گلت لَے بَیٹھدے ہن۔ اُہ اِہ بھُلّ جاںدے ہن کِہ اُنہاں نیں مُڑ وی اُنہاں لۄکاں تۄں ہی وۄٹاں مںگّݨ جاݨا ہَے٬ جِنہاں دے وِرُدھّ اُہ گلت پھَیسلے لَے رہے ہن۔ اِکّ وِدھائِک نُۄں اُسدے بہُت ہی نذدِیکی وفاداراں نیں بہُت وار سمجھائِیا کِہ اُہ آپݨے وۄٹراں نال چںگّے ڈھںگّ نال بۄلِیا کرے٬ اُنہاں دے کمّ کرِیا کرے پر اُس وِدھائِک نیں اُنہاں سلاہکاراں دی سلاہ منّݨ دی بجائے٬ اُنہاں نال وی وِگاڑ لئی۔ سماں آئُݨ ’تے اُنہاں ہی لۄکاں نیں اُس نُۄں آپݨی وۄٹ دی تاکت اتے کِیمت دے ارتھ سمجھا دِتّے۔ اُس نُۄں آپݨے سلاہکاراں دی سلاہ اُدۄں سمجھ آئی جدۄں لۄکاں نیں ستّا اُسدی وِرۄدھی پارٹی دے ہتھّاں وِچّ پھڑا دِتّی۔
وِدِیارتھی جِیون وِچّ گلت مِتّر چُݨن٬ ماپِیاں دے سمجھائُݨ دے باوجُۄد گلت سںگّت اتے نشے کرن لگّ پَیݨا اتے جوانی وِچّ آپݨے ماں باپ دے وِرُدھّ جاکے پْریم وِیاہ کرن دا گلت پھَیسلا کر بَیٹھݨا ذِںدّگی بھر دی نِراشتا دا کارن بݨ جاںدا ہَے۔ ساڈی رِشتیداری وِچّ اِکّ بہُت ہی پڑھی لِکھی اتے سۄہݨی کُڑی نُۄں اِکّ اواراگرد اتے امِیر مُںڈّے نیں ٹی.وی. سِیرِیئلاں وِچّ کمّ دِوائُݨ دا جھاںسا دے کے آپݨے نال وِیاہ کرن لئی تِیار کر لِیا۔ اُس کُڑی دے ماں باپ نیں اُس نُۄں بہُت سمجھائِیا کِہ اُسدا اِہ پھَیسلا ٹھِیک نہِیں ہَے پر ماپِیاں دی نیک سلاہ اُس کُڑی دے خانے ناں پئی۔ مُںڈّے نیں نشِیاں وِچّ گھر برباد کر دِتّا۔ ہُݨ اُہ کُڑی آپݨے گلت پھَیسلے دا کھمِیاجا بھُگتدی ہۄئی تلاک شُدا ذِںدّگی گُذار رہی ہَے۔
وِدِیارتھی جِیون وِچّ پڑھائی لئی گلت کھیتر دی چۄݨ کر بَیٹھݨا٬ کِسے ذمِین جائِداد دا گلت سَۄدا ہۄ جاݨا٬ کۄئی نفا دیݨ والی جائِداد دا سَۄدا ہتھّۄں نِکل جاݨا٬ گلت وپار کر لَیݨا٬ نَۄکری واستے گلت کھیتر دی چۄݨ ہۄ جاݨا٬ بچِّیاں لئی کُڑی مُںڈّے دا گلت رِشتا کر بَیٹھݨا٬ بںدّے نُۄں پچھاݨن وِچّ گلتی ہۄ جاݨا اتے کِسے گلت بںدّے دا ساتھ دے بَیٹھݨا٬ بںدّے دی ذِںدّگی وِچّ اجِہے پھَیسلے لَیݨ دی ستھِتی آم تَۄر ’تے کئی وار پَیدا ہۄ جاںدی ہَے۔ ذِںدّگی وِچّ لئے گئے پھَیسلِیاں لئی کِسمت نُۄں کۄسݨ والے٬ دُۄجِییاں نُۄں دۄشی ٹھہِرائُݨ والے اتے پْرماتما نُۄں اُلامبھے دیݨ والے لۄک سِیاݨے اتے دُۄر اںدّیش نہِیں ہُںدّے۔ سُۄجھوان لۄک اُہ ہُںدّے ہن٬ جۄ لئے گئے گلت پھَیسلِیاں تۄں سبک سِکھّکے اُس گلتی نُۄں بھوِکھّ وِچّ دُہرائُںدے نہِیں۔ پچھّم دا پْرسِدھّ لیکھک ہَیرلڈ رۄبِںسّ آپݨی آتم کتھا وِچّ لِکھدا ہَے کِہ اتِیت تۄں سبک لَیݨا چاہِیدا ہَے٬ ورتمان نُۄں چںگّے ڈھںگّ نال جِئۄُݨا چاہِیدا اتے بھوِکھّ لئی چںگّا سۄچݨا چاہِیدا ہَے۔ ذِںدّگی وِچّ لئے گئے گلت پھَیسلے پچھتائُݨ, کۄسݨ اتے دُۄجِیاں نُۄں دۄشی ٹھہِرائُݨ نال کدے وی سُدھارے نہِیں جا سکدے٬ اُنہاں وِچّ سُدھار کرن لئی اُنہاں تۄں سبک لِیا جاوے۔ ہَۄسلا ناں چھڈِّیا جاوے۔ آپݨِیاں تۄں سہِیۄگ مںگِّیا جاوے۔ آپݨِییاں کھامِییاں نُۄں وِچارِیا جاوے۔ کُجھ سِیاݨے لۄکاں دا اِہ وی کہِݨا ہَے کِہ جیکر آپݨے وِچّۄں کۄئی سِیاݨا جاں نِیاݨا گلت پھَیسلا لَے بَیٹھے تاں اجِہی ستھِتی وِچّ اُسدا وِرۄدھ کرن دی بجائے٬ اُس نُۄں سُدھار کرن لئی پْریرنا چاہِیدا ہَے۔ اُسدے نال کھڑھا ہۄݨا چاہِیدا ہَے۔ اُس نُۄں اُس دی گلتی سُدھارن دا مَۄکا دیݨا چاہِیدا ہَے۔
میرے اِکّ جاݨکار پرِوار دے بذُرگ نیں آپݨے دۄ پُتّراں لئی وِیہ کِلّے ذمِین اتے ہۄر جائِداد بݨائُݨ لئی ناں چںگّا کھاکے ویکھِیا اتے ناں پہِنکے۔ اُس بذُرگ نُۄں آپݨی گرِیبی دے دِناں وِچّ اُنہاں دی یُۄنِیورسٹی دی پڑھائی لئی آپݨی اِکّ دُکان ویچݨ دا پھَیسلا لَیݨا پِیا۔ سماں بِیتݨ نال اُس دُکان دی کِیمت بہُت ودھّ گئی۔ اُس بذُرگ دے دۄویں پُتّراں نیں اُسدے دُکان ویچݨ دے پھَیسلے نُۄں ہر ویلے اِہ کہِکے ماڑا دسّی جاݨا کِہ جیکر اُہ دُکان ناں ویچدا تاں سانُۄں لکھّاں دا نُکسان نہِیں ہۄݨا سی۔ اُہ بذُرگ کاپھی سماں اُنہاں دی آلۄچنا سُݨدا رِہا پر اِکّ دِن اُسنے آپݨے پُتّراں نُۄں کِہا٬ “پُتّرۄ٬ تُسِیں دُکان ویچݨ دے پھَیسلے نُۄں تاں گلت دسّدے رہِںدّے ہۄ٬ جۄ کِہ تُہاڈی پڑھائی لئی ہی ویچی گئی سی پر تُسِیں اِہ کدے نہِیں کِہا کِہ ساڈے پِئۄ نیں ساڈے لئی کرۄڑاں رُپئے دی جائِداد وی بݨائی ہَے۔ بذُرگ دی گلّ سُݨکے اُسدے پُتّراں نُۄں اکل آ گئی۔ کِسے وِئکتی ولّۄں گلت پھَیسلا لئے جاݨ دی سُۄرت وِچّ اُسدی آلۄچنا٬ نِںدّا٬ بُرائی کرن دی بجائے جیکر اُسدا ساتھ دِتّا جاوے٬ اُسدا ہَۄسلا ودھائِیا جاوے اتے اُس نُۄں اگّے ودھݨ لئی پْریرِیا جاوے تاں اُس وِئکتی وِچّ ہِیݨ بھاونا پَیدا نہِیں ہُںدّی۔ اُس نُۄں آپݨی گلتی نُۄں سُدھارن دی پْریرنا مِلدی ہَے۔ ذِںدّگی وِچّ کۄئی وی پھَیسلا لَیݨ لگِّیاں کاہل ناں کِیتی جاوے۔ بھاوُک ہۄکے پھَیسلا ناں لِیا جاوے۔ کۄئی وی پھَیسلا لَیݨ لگِّیاں دُۄجِیاں دی چںگّی سلاہ منّ لَیݨی چاہِیدی ہَے۔ ہر پھَیسلے دے چںگّے ماڑے پکھّ پہِلاں وِچار لَیݨے چاہِیدے ہن پر جیکر کۄئی گلت پھَیسلا لِیا ہی جاوے تاں پچھتائُݨ دی بجائے اُس تۄں سبک سِکھِّیا جاوے۔ اُس نُۄں سُدھارن لئی ہر سمبھّو یتن کِیتے جاݨ۔