کَینیڈا ولّۄں سٹڈی وِیذے اُتّے آئُݨ والے سٹُۄڈَیںٹ نُۄں لَے کی نِئماں وِچّ تبدِیلی دا اسر پںجّاب دے آئیِلَیٹس سَیںٹراں اُتّے سِدھّے رُۄپ وِچّ وِکھائی دیݨ لگّا ہَے۔ سمُچّے پںجّاب وِچّ 6000 تۄں ودھیرے آئیِلَیٹس سَیںٹر کھُلّہے ہۄئے سن۔ جِتھّۄں آئیِلَیٹس دی کۄچِںگّ لَے کے وِدِیارتھی سٹڈی وِیذے اُتّے وِدیش جاںدے سن۔ تاں جۄ اُتھّے پڑھائی پُۄری کرن اُپرںتّ ورک پرمِٹ ہاسل کرکے پِیئر لَے کِہ آپݨے آپ نُۄں سَیٹّ کر سکݨ۔ جۄ مُںڈّے آئیِلَیٹس کلِیئر ناں کر سکدے۔ اُہ کِسے آئیِلَیٹس پاس کُڑی دی پھِیس بھر اُس نال وِیاہ کروا کے کَینیڈا دی پھائیِل لا دِںدّے۔ سٹڈی وِیذے اُتّے گئے وِدِیارتھِییاں دے ماپے وی ٹُۄرِسٹ وِیذا لَے کَینیڈا چلے جاںدے۔ بہُت سارے بچِّیاں دے ماپے تاں اُتھّے تھۄڑھا بہُتا کمّکار کرکے دۄ چار پَیسے وی کما لِیائُںدے۔ بیشک اُہ ٹُۄرِسٹ وِیذے ’تے چھے مہِینے ہی اُتھّے رہِ سکدے سن پر ہَۄلی ہَۄلی سماں پا کے آپݨے بچِّیاں دے پکّے ہۄݨ پِچھّۄں اُہ وی اُتھّے پکّے ہۄ جاںدے۔ پِچھلے کُجھ سالاں وِچّ پںجّاب تۄں وڈّی تاداد وِچّ نَۄجوان مُںڈّے کُڑِییاں کَینیڈا سٹڈی وِیذا لَے کے گئے ہن تے پکّے ہۄئے ہن۔

ذِکریکھاس ہَے کِہ پِچھلے سالاں وِچّ اُتھّۄں دی ٹرُۄڈۄ سرکار نیں کھُلّہ کے اںتّرراشٹری سٹُۄڈَیںٹ نُۄں وِیذا تے پِیئر دِتّی۔ اِس تۄں اِلاوا رُۄس اتے یُۄکْرین وِچّ جںگّ چھِڑن ’تے کَینیڈا دی ٹرُۄڈۄ سرکار نیں کھُلّہ کے اُتھّۄں دے لۄکاں نُۄں آپݨے دیش سدّ کے پی آر دِتّی۔ اُہناں دی آرتھِک مدد وی کِیتی٬ جِس نال کَینیڈا دے پکّے وسنِیکاں وِچّ رۄس پَیدا ہۄݨ لگّا کِئُںکِہ اںتّرراشٹری سٹُۄڈَیںٹ آئُݨ دے نتِیجے وجۄں رہِݨ اتے کمّکار وِچّ مُشکِل آئُݨ لگّی۔ باہرلے دیشاں تۄں آئے لۄک گھٹّ پَیسِیاں وِچّ کمّ کرن واستے راذی ہۄ جاںدے٬ جِس نال اُتھّۄں دے پکّے وسنِیکاں نُۄں وڈّی سمسِّیا آئُݨ لگّی۔ اِسدے سِٹّے وجۄں اُتھّۄں دی ٹرُۄڈۄ سرکار نُۄں آپݨے سِیاسی وِرۄدھِییاں دے دباء تھلّے اںتّرراشٹری نِئماں وِچّ بدلاء کرن لئی مجبُۄر ہۄݨا پِیا کِئُںکِہ 2025 وِچّ کَینیڈا وِچّ چۄݨاں آ رہِییاں ہن٬ جِس نُۄں لَے کِہ جِتھّے وِرۄدھی پارٹِییاں پْردھان مںتّری ٹرُۄڈۄ اُتّے ہملاور دِس رہِییاں ہن٬ اُتھّے ٹرُۄڈۄ اِکّ وار مُڑ پْردھان مںتّری بݨن دی اِچھّا رکھّ رہے ہن۔ سبھ تۄں مُکھّ تبدِیلی اِہ کِیتی گئی ہَے کی ہُݨ کِسے وی اُس وِدِیارتھی نُۄں پی آر نہِیں مِلیگی جۄ بارہوِیں کرکے سٹڈی وِیذے ’تے کَینیڈا پہُںچّدا ہَے۔ اِہ نِئم اِس سال دے نومبّر 2024 تۄں لاگُۄ ہۄݨے ہن۔ ہُݨ کیول گرَیجُۄئیشن کرکے جاݨ والے وِدِیارتھی نُۄں ہی تے اُہ وی چۄݨویں کۄرساں وِچّ ہی پی آر مِل سکیگی۔ دسّݨیۄگ ہَے کِہ پہِلاں کَینیڈا سٹڈی وِیذے ’تے جاݨ والے لگبھگ 90 پھِیسدی وِدِیارتھی بارہوِیں پاس کرن اُپرںتّ ہی آئیِلَیٹس کرکے سٹڈی وِیذا اپلائی کر دِںدّے سن پر ہُݨ نِئماں وِچّ تبدِیلی دی وجاہ کرکے گرَیجُۄئیشن کرکے ہی وِدِیارتھی آئیِلَیٹس کرنگے۔ بارہوِیں پاس وِدِیارتھِییاں نُۄں پھِلہال آئیِلَیٹس کرن دا کۄئی لابھ نہِیں ہَے کِئُںکِہ آئیِلَیٹس دۄ سال واستے ہی وَیلڈ ہُںدّی ہَے۔ اِس کرکے لگبھگ 3 ورہِیاں تک آئیِلَیٹس سَیںٹراں وِچّ سٹُۄڈَیںٹاں دے کۄچِںگّ لَیݨ آئُݨ دی سمبھّاونا ناں دے برابر لگدی ہَے۔

دُۄجی گلّ٬ کَینیڈا ولّۄں نِئم بدلے جاݨ دا سبھ تۄں ذِیادا پھائِدا ستھانک کالجاں اتے یُۄنِیورسِٹِییاں نُۄں ہۄئِیا ہَے۔ اِس گھڑی سارے کالج اتے یُۄنِیورسِٹِییاں گِݨتی وجۄں سٹُۄڈَیںٹاں نال پھُلّ ہن جدۄں کِہ پہِلاں اُہناں نُۄں وِدِیارتھِییاں نُۄں داکھل کرن واستے سکُۄلاں وِچّ جا کے پْربںدھّکاں دے اَیڈمِشن واستے مِنّتاں ترلے کرنے پَیںدے سن۔ سکُۄل پربںدھّکاں نُۄں کئی ترہاں دے گِپھٹ اتے اِتھّۄں تک کِہ کُجھ پَیسے وی ادا کرنے پَیںدے سن۔ اجّ کلّہ کالج تے یُۄنِیورسِٹی مالکاں دے چِہرے کھِڑے نذر آ رہے ہن۔ کِئُںکِہ پہِلاں جِیادتر سٹُۄڈَیںٹ دا رُجھان وِدیشاں ولّ ودھݨ کرکے کالجاں اتے یُۄنِیورسِٹِییاں وِچّ اَیڈمِشن دِییاں سِیٹاں پُۄرِییاں نہِیں ہُںدِّییاں سن٬ جِس کرکے کرۄڑاں دے کرذے نال اُسارِییاں اِمارتاں دِییاں کِشتاں بھرنِییاں اتے ادھِیاپکاں دِییاں تنکھاہاں تے دُۄسرے پْربںدھّکی آدِ کھرچے کرنے وی مُشکِل سن۔

اِس سمیں پںجّاب وِچّ چلدے 80 پھِیسدی آئیِلَیٹس سَیںٹر بںدّ ہۄ چُکّے ہن جاں بںدّ ہۄݨ دی کگار ’تے ہن٬ جِس نال اِنہاں سَیںٹر مالکاں نُۄں کرۄڑاں دا گھاٹا پِیا ہَے۔ سَیںٹراں نال جُڑے کرمچارِییاں تے ہۄر کارۄبارِییاں نُۄں وی نِئماں وِچّ تبدِیلی نال چۄکھا نُکسان ہۄئِیا ہَے۔ آئیِلَیٹس سَیںٹراں وِچّ کمّ کردے ہذاراں نَۄجوان مُںڈّے کُڑِییاں سَیںٹر بںدّ ہۄݨ کارن بیرُذگار ہۄ گئے ہن۔

نِئماں وِچّ بدلاء نال ٹَیکسی مالکا نُۄں وی واہوا گھاٹا اتے نُکسان ہۄئِیا ہَے٬ کِئُںکِہ سٹڈی وِیذے وِچّ آئی گِراوٹ دا ٹَیکسی چالکاں ’تے اسر پَیݨا وی سُبھاوِک ہَے۔ جے سٹڈی وِیذا لگّیگا تاں ہی لۄک دِلّی ایئرپۄرٹ اُتّے جاݨگے۔ اِکّ اںدّاذے مُتابک پںجّاب تۄں ہار رۄذ 70000 ٹَیکسی دِلّی آئُݨ جاݨ کردی سی٬ جِسدا ہُݨ سِدھّا اسر ویکھݨ نُۄں مِل رِہا ہَے۔ پںجّاب تۄں دِلّی جاںدے راہ اُتّے پَیںدے کھاݨ پِیݨ والے ڈھابِیاں اُتّے وی نِئماں دے بدلاء دی مار پئی ہَے کِئُںکِہ دِلّی ایئرپۄرٹ اُتّے آئُݨ جاݨ والے یاتری اِنہاں ڈھابِیاں اُتّے رُک کے کھاݨا کھاںدے ہن۔

اِس تۄں بِناں وِدیش جاݨ والے سٹُۄڈَیںٹ لکھّاں رُپئے دی کپّڑِیاں تے سمان وغَیرا پائُݨ لئی اٹَیچی وگَیرا دی خرِیدۄ فرۄخت کرکے لِجاںدے سن۔ نِئماں دے بدلݨ دا اسر اِنہاں دھںدِّیاں اُتّے پَیݨا لاذمی ہَے۔ اِتھّے مَیں آپݨے شہِر وِچّ کھُلّہے کُجھ شۄ رُۄماں دی مِسال دیݨا چاہُںدّا ہاں٬ جِنہاں ولّۄں 20 تۄں 30 لکھّ تک دا بَیںک لۄن لَے کے مال پائِیا گِیا۔ پر نِئماں وِچّ تبدِیلی مگرۄں اِنہاں شۄء رُۄماں وِچّ کاں بۄلدے ہن۔ میرے شہِر دی مُکھّ جِیٹِیبی مارکِیٹ٬ جۄ آئیِلَیٹس سَیںٹراں دا ہبّ منّی جاںدی سی جِتھّے ہر رۄذ ہذاراں وِدِیارتھی آئیِلَیٹس دی کۄچِںگّ لَیݨ آئُںدے سن٬ اُتھّے اجّکل اُلُۄ بۄلدے ہن۔ وِدِیارتھِییاں نال چہِکدی اِس مارکِیٹ وِچّ ہُݨ ٹاواں وِدِیارتھی ہی نذر آئُںدا ہَے٬ کِئُںکِہ نِئماں وِچّ بدلاء آئُݨ کرکے جِیادتر سَیںٹر بںدّ ہۄ چُکّے ہن۔ اِس مارکِیٹ وِچّ جۄ کھاݨ پِیݨ دا کارۄبار سی٬ اُہ وی ٹھپّ ہۄ چُکّا ہَے جاں ناں ماتر ہی رہِ گِیا ہَے۔ آئیِلَیٹس سَیںٹراں والِییاں اِمارتاں٬ جۄ لگبھگ 50 تۄں 60-70 ہذار رُپئے کرائے اُتّے سن٬ ہُݨ اُہناں نُۄں کِرائے ’تے لَیݨ نُۄں کۄئی تِیار نہِیں۔ اِنہاں اِمارتاں دے مالکاں دی آرتھکتا اُتّے وی اسر پِیا ہَے۔ نِئم بدلے جاݨ دا پْربھاو کیول سٹُۄڈَیںٹ اُتّے ہی نہِیں پِیا بلکے اِس نال جُڑے ہر اُس چھۄٹے مۄٹے کارۄبار ’تے سِدھّے تے اسِدھّے رُۄپ وِچّ ویکھݨ نُۄں مِل رِہا ہَے۔ اِہ کدۄں تک رہِںدّا ہَے اِہ کہِݨا ہالے مُشکِل ہَے۔

یُۄرپ واستے وِیذا پہِلاں واںگ جاری ہَے پر اِنہاں تھاواں اُتّے گھٹّ ہی وِیذا لگدا ہَے جدۄں کِہ اسٹْریلِییا نِئۄُذِیلَیںڈ تے اِںگلَیںڈ ولّۄں سخت نِئماں دے چلدِیاں پہِلاں ہی بہُت تھۄڑھِییاں پھائیِلاں سوِیکار ہُںدِّییاں ہن۔ اِسے سدکا اِنہاں دیشاں نُۄں سٹُۄڈَیںٹ گھٹّ ہی وِیذا اپلائی کردا سی۔

* * * * *