ڈۄنالڈ ٹرمپّ جۄ آپ مُہارے فَیسلے کر رِہا ہَے٬ اِہ اِکّ گِݨی مِتھی یۄجنا دا ہِسّا ہن۔ اِہ یۄجنا 2016 راشٹرپتی دی چۄݨ تۄں پہِلاں بݨائی گئی سی۔ پہِلی ٹرم وِچّ ٹرمپّ اُسنُۄں پُۄری ترہاں لاگُۄ نہِیں کر سکِیا سی۔ ہُݨ اُسنُۄں املی جاما پہِنا رِہا ہَے۔ ڈۄنالڈ ٹرمپّ دا برین چائیِلڈ ’پْراجَیکٹ-2025’ جۄ آر.اَیس.اَیس. دی نِیتِییاں دا دُۄجا رُۄپ ہَے٬ اُسنُۄں دُۄجی وار راشٹرپتی دے اہُدے ’تے پہُںچّائُݨ وِچّ کارگر سابت ہۄئِیا ہَے۔ اِس کرکے راشٹرپتی ڈۄنلڈ ٹرمپّ آپݨا اہُدا سمبھّالدِیاں ہی ’پْراجَیکٹ-2025’ نُۄں لاگُۄ کرن ’تے اُتر آئے ہن٬ کِئُںکِہ اُسنے امرِیکا دے مُۄل نِواسِییاں دے ہکّاں ’تے پہِرا دیݨ دی جِہڑا وائدا کِیتا سی٬ اُس ’تے ہر ہالت وِچّ امل کرن وِچّ ذۄر-ذبردستی کر رِہا ہَے٬ جِویں بھارت وِچّ نرِںدّر مۄدی کر رِہا ہَے۔

اُہ آپݨی کہی ہر گلّ نُۄں ہُکم دے تَۄر ’تے لاگُۄ کرنا چاہُںدّا ہَے٬ جدۄں کِہ امرِیکا دے سںوِّدھان انُسار سرکار دا اِکّ کائِدا کانُۄن ہَے٬ اُس انُسار ہی کارج پْرݨالی کمّ کریگی۔ جِس کرکے کچہِرِییاں اُسدے کئی ہُکما ’تے پابںدِّییاں لا چُکِّییاں ہن۔ امرِیکا وِچّ اُتھۄں دے مُۄل نِواسی٬ جِنہاں نُۄں رَیڈ اِںڈِیئن کِہا جاںدا ہَے٬ بہُت تھۄڑھی ماترا وِچّ ہن۔ ورتمان سمیں بہُتے امرِیکن سںسّار دے ہۄر دیساں تۄں پْرواس کرکے ہی امرِیکا وِچّ آئے ہۄئے ہن۔ مُۄل نِواسِییاں نُۄں وکھّرِییاں کالۄنِییاں وِچّ رکھِّیا جاںدا ہَے٬ اُنہاں نُۄں راشݨ اتے ہۄر سامان سستِییاں دراں ’تے دِتّا جاںدا ہَے۔ اُنہاں دی گِݨتی امرِیکا دے راج پْربںدھّ وِچّ ناں تاں ہِسّیدار ہَے اتے ناں ہی راج بھاگ دی تبدِیلی وِچّ بہُتا یۄگدان پا سکدی ہَے۔ اُہ آرام پْرست لۄک ہن۔

ڈۄنالڈ ٹرمپّ نیں ستھانک مُۄل نِواسی امرِیکِییاں دے ہِتّاں ’تے پہِرا دیݨ دا اجِہا پتّا کھیڈِیا جِہڑا ٹرمپّ لئی سارتھِک سابت ہۄئِیا٬ کِئُںکِہ ڈۄنالڈ ٹرمپّ کہِںدّا ہَے کِہ پْرواسِییاں نیں امرِیکا وِچّ آ کے ستھانک لۄکاں دے ہکّاں نُۄں نُکسان پہُںچّائِیا ہَے۔ ستھانک لۄک بیرۄذگار ہۄ گئے ہن۔ ہالاں کِہ ڈۄنالڈ ٹرمپّ دی پتنی میلانِییاں وی پْرواسی ہَے۔ پْرواسِییاں نیں امرِیکا دی آرتھِکتا نُۄں ہُلارا دِتّا ہَے۔ وِئۄپاری لۄکاں نُۄں سستے آئی.ٹی.ماہر اتے کامے مِل رہے ہن٬ اِس کرکے بہُتے وِئۄپاری ٹرمپّ دی اِس نِیتی نال سہِمت نہِیں ہن٬ پْرںتُّۄ ٹرمپّ کِسے دی پْرواہ نہِیں کردا۔ ہالاںکِہ ٹرمپّ کھُد اِکّ بہُت وڈّا کارۄباری ہَے٬ اُسنے جۄ آپݨا ایجںڈّا بݨائِیا ہَے٬ اُسنُۄں تیذی نال لاگُۄ کر رِہا ہَے۔ اُسے لڑی وِچّ اُسنے سںسّار وِچّۄں غَیرکانُۄنی ڈھںگّ نال آئے پرواسِییاں نُۄں امرِیکا وِچّۄں باہر کڈھّݨ دا سِلسِلا شُرُۄ کِیتا ہۄئِیا ہَے۔ 18,000 غَیر-کانُۄنی بھارتِییاں ’تے وی دیش نِکالے دی تلوار لٹک رہی ہَے۔

ڈۄنالڈ ٹرمپّ نیں نومبّر 2016 دی راشٹرپتی دی چۄݨ لڑن تۄں پہِلاں امرِیکنا دے سُنہِرے بھوِکھ لئی اِکّ پْراجَیکٹ/یۄجنا بݨائی سی۔ اِس پْراجَیکٹ/یۄجنا دا 2023 دے شُرُۄ وِچّ ذبردست چۄݨ پْرچار ٹرمپّ ٹِیم نیں کِیتا٬ جِس وِچّ اُہ سفل ہۄ گئے کِئُںکِہ اُنہاں چۄݨ پْرچار وِچّ لۄکاں نُۄں آپݨے نال جۄڑن وِچّ کامیاب رہے۔ اِس پْراجَیکٹ/یۄجنا نُۄں 37 وِئکتِییاں/لیکھکاں نیں بݨائِیا۔ اِنہاں 37 وِچۄں 27 وِئکتی/لیکھک ڈۄنلڈ ٹرمپّ دی پِچھلی سرکار وِچّ اہِم اہُدِیاں ’تے نِیُکت سن اتے باکی 10 وی اُسدے اتِئںتّ نذدِیکی وِئکتی/لیکھک ہن۔ اِس پْراجَیکٹ نُۄں 100 تۄں ودھّ رُۄڑھِیوادی سںگّٹھنا دے نَیٹورک دا سمرتھن پْراپت ہَے۔ نومبّر 2024 دی راشٹرپتی دی چۄݨ تۄں پہِلاں اُسنے آپݨے نذدِیکِییاں جِہڑے ’ہَیرِیٹیج فائۄُںڈیشن‘ دے بَینر ہیٹھ کمّ کردے ہن٬ راہِیں اُس پُراݨی یۄجنا/پْراجَیکٹ نُۄں نواں رُۄپ دے کے ’پْراجَیکٹ-2025’ دے بَینر ہیٹھ بݨائِیا۔ ہَیرِیٹیج فائۄُںڈیشن اِکّ کِسم نال بھارت دی آر.اَیس.اَیس.دی ترہاں ہَے٬ اِسنُۄں آر.اَیس.اَیس.دا دُۄجا رُۄپ کِہا جا سکدا ہَے۔ جِسدا ٹِیچا امرِیکا نُۄں سمبھّاوی رُۄپ وِچّ رُۄڑھِیوادی مُلّاں نُۄں بݨائی رکھّݨ والی اِکّ سرکاری پْرݨالی نُۄں مُڑ ستھاپت کرنا ہَے٬ جِس وِچّ پرِوارِک مُلّاں دی پُنر ستھاپنا٬ سرہدّاں دی سُرکھِّیا اتے امرِیکنا دے نِجّی ادھِکاراں دی رکھِّیا شامل ہَے۔ اِس ’پْراجَیکٹ-2025’ دا ڈۄنلڈ ٹرمپّ نیں دھُۄںیاں دھار ہملاور ڈھںگّ نال چۄݨ پْرچار کِیتا۔ پْراجَیکٹ-2025, جِسنُۄں ہَیرِیٹیج فائۄُںڈیشن نیں تِیار کِیتا ہَے٬ اِکّ رُۄپ ریکھا ہَے جۄ ڈۄنالڈ ٹرمپّ دے سرکاری ایجںڈّے نُۄں پرِبھاشت کردا ہَے۔ اِس ایجںڈّے دا مُکھّ نِشانا ’پْرشاشنِک راج نُۄں درُست کرنا ہَے٬ جِس وِچّ سرکاری ایجںسِّییاں دے ڈھاںچے٬ نِیتِییاں اتے کرمچارِییاں نُۄں مُۄل رُۄپ وِچّ بدلݨا شامل ہَے۔ ’پْراجَیکٹ-2025’ دے مُکھّ نِشانے اِس پْرکار ہن:

1-مُۄل رُۄپ ریکھا اتے سِدھاںت

اِہ پْراجَیکٹ چار مُکھّ تھمّہاں ’تے ادھارت ہَے۔ نِیتی ایجںڈّا٬ کرمچاری ڈاٹابیس٬ پْرشاشنِک سِکھلائی اتے پہِلے 180 دِنا دی کارج یۄجنا۔ اِس پْراجَیکٹ دا مُکھّ مُدّا رُۄڑھِیوادی مُلّاں نُۄں بݨائی رکھّݨ والی اِکّ سرکاری پْرݨالی نُۄں مُڑ ستھاپِت کرنا ہَے٬ جِس وِچّ پرِوارِک مُلّاں دی پُنر ستھاپنا٬ سرہدّاں دی سُرکھِّیا اتے نِجّی ادھِکاراں دی رکھِّیا شامل ہن۔

2-پْرمُکھّ نِیتِیگت سِفارشاں

سرکاری ڈھاںچے دا پُنرگٹھن : ’پْراجَیکٹ-2025’ وِچّ سِکھِّیا وِبھاگ (Department of Education) نُۄں ختم کرن٬ سرکاری کرمچارِییاں دی بھرتی پْرکْرِیا نُۄں ردّ کرن اتے نَۄکرشاہی نُۄں گھٹائُݨا دی سِفارش کردا ہَے۔ اِہ ہَیڈ سٹارٹ پْرۄگرام دے پُۄرے خاتمے دی وی مںگّ کردا ہَے٬ جۄ 8 لکھّ تۄں ودھّ بچِّیاں نُۄں سیواواں پْردان کردا ہَے۔

سماجِک نِیتِییاں ’تے پْربھاو : پْرسُۄتی سمبّںدھّی ادھِکاراں نُۄں سِیمت کرن٬ گربھپات دِییاں دوائیِیاں (جِویں کِہ مِپھپْرِسٹۄن) ’تے پابںدّی لگائُݨ اتے LGBTQ+ ادھِکاراں وِرُدھّ کاروائیِیاں دی یۄجنا بݨائی گئی ہَے۔ اِسدے نال ہی جنتک سیوا کرذا مافی پْرۄگرام (Public Service Loan Forgiveness) نُۄں ختم کرن دا پْرستاو ہَے۔

آرتھِک اتے پرِوارسنامی نِیتِییاں : اِہ پْراجَیکٹ پھرماں لئی سہائِتا پْرۄگراما نُۄں سِیمت کرن٬ جنتک آواجائی دے فںڈِّںگّ نُۄں گھٹائُݨ اتے جلوایُۄ نُۄں لَے کے نِئما نُۄں ختم کرن دی گلّ کردا ہَے۔ اِسدے نال ہی اِہ ’رِیمین اِن مَیکسِیکۄ‘ نِیتی نُۄں مُڑ لاگُۄ کرن اتے سرہدّی کںدھّ دے نِرماݨ نُۄں تیذ کرن دی وکالت کردا ہَے۔

3-لاگُۄ ہۄݨ دی ورتمان ستھِتی

ٹرمپّ پْرشاشن دِییاں شُرُۄیاتی کاروائیِیاں : فروری 2025 تکّ ٹرمپّ پْرشاشن نیں پہِلاں ہی کارجکالی ہُکم ذاری کِیتے ہن٬ جۄ ’پْراجَیکٹ-2025’ دِییاں سِفارشاں نال میل کھاںدے ہن۔ اِنہاں وِچّ پَیرِس جلوایُۄ سمجھَۄتے تۄں باہر ہۄݨا٬ الاسکا وِچّ تیل اتے گَیس ڈْرِلِںگّ نُۄں ودھائُݨ اتے پرواسی نِیتِییاں نُۄں سخت کرن ورگے کدم شامل ہن

پْراجَیکٹ-2025 دے ڈاٹابیس دی ورتۄں : چۄݨ پْرچار دَۄران ’پْراجَیکٹ-2025’ نُۄں دُۄر رکھّݨ دے باوجُۄد ٹرمپّ ٹِیم ہُݨ اِسدے کرمچاری ڈاٹا بیس دی ورتۄں 4,000 تۄں ودھّ سِیاسی نِیُکتِییاں لئی اُمِیدوار چُݨن لئی کر رہی ہَے۔ اِس ڈاٹا بیس نُۄں ’رُۄڑھِیوادی LinkedInÓ وجۄں درسائِیا جا رِہا ہَے٬ جِس وِچّ پْری-وَیٹ کِیتے گئے اُمِیدواراں دی جاݨکاری شامل ہَے۔

وِواد اتے اسہِمتِییاں : ہالاںکِہ کئی نِیتِییاں نُۄں لاگُۄ کِیتا جا رِہا ہَے٬ پْرںتُّۄ کُجھ ماملِیاں وِچّ ٹرمپّ پْرشاشن نیں ’پْراجَیکٹ-2025’ دِییاں سِفارشاں تۄں وکھّرے فَیسلے لئے ہن۔ اُداہرݨ لئی جنمجات ناگرِکتا (Birthright Citizenship) نُۄں چُݨَۄتی دیݨ جاں اُۄرجا اَیمرجَیںسی دی گھۄشݨا کرن دے پْرستاواں نُۄں اجے تکّ نہِیں اپݨائِیا گِیا ہَے۔

4-چُݨَۄتِییاں اتے آلۄچناواں

کانُۄنی اتے سماجِک وِرۄدھ : ٹَیکساس اتے واشِںگّٹن ورگے راجاں وِچّ ’پْراجَیکٹ- 2025’ دِییاں نِیتِییاں دی پْرِیکھݨ کِیتی جا رہی ہَے٬ جِس وِچّ گربھپات نُۄں اپْرادھِک بݨائُݨ اتے لِںگّ-ادھارِت سُرکھِّیا اُپاواں نُۄں ختم کرن دِییاں کۄشِشاں شامل ہن۔ اِہ کدم ادالتاں اتے وِرۄدھ پْردرشناں دا ساہمݨا کر رہے ہن۔

ارتھچارے ’تے پْربھاو : آلۄچکاں دا دائوا ہَے کِہ ’پْراجَیکٹ-2025’ دِییاں نِیتِییاں نال کِساناں لئی سہائِتا پْرۄگرام گھٹݨگے٬ جنتک آواجائی دے بجٹ وِچّ کٹَۄتی ہۄویگی اتے مذدُۄراں دے ادھِکار گھٹݨگے۔ اِسدے نال ہی جلوایُۄ پرِورتن نُۄں نذرئںدّاذ کرن والِییاں نِیتِییاں نُۄں وِگِیانک سمُدائ دُیارا خارج کِیتا گِیا ہَے۔

5-نتِیجے اتے بھوِکھ دِییاں سمبھّاوناواں

’پْراجَیکٹ-2025’ دا سفل ہۄݨا راجنِیتک سہِیۄگ٬ نِیاں پالِکا دِییاں پْرتِیکْرِیاواں اتے جنتک پْرتِیکْرِیا ’تے نِربھر کریگا۔ ہالاںکِہ اِسدے سمرتھک اِسنُۄں ’ڈُۄںگھے راج (Deep State)’ نُۄں ختم کرن دا اِکّ سادھن دسّدے ہن٬ پْرںتُّۄ وِرۄدھِییاں نیں اِسنُۄں لۄکتںتّر لئی خترا دسِّیا ہَے بھوِکھ وِچّ اِس پْراجَیکٹ دا پْربھاو امرِیکی سماج دے ہر پکھّ ’تے پویگا٬ جِس وِچّ سِکھِّیا٬ سِہت اتے واتاورن شامل ہن۔

ڈۄنالڈ ٹرمپّ ’پْراجَیکٹ-2025’ نُۄں لاگُۄ کرن دی پُرذۄر کۄشِش کر رِہا ہَے٬ بھاویں اُسدے راہ وِچّ کئی کِسم دِییاں اڑچݨاں آ رہِییاں ہن٬ جِنہاں وِچّ ٹرمپّ ولّۄں اَیلن مسن نال ڈِیپارٹمَیںٹ آف گورنمَیںٹ اَیفِیسَیںسی (Deep State) خرچے گھٹائُݨ والے وِبھاگ دے کۄ-چیئرمَین نامذد بھارتی مُۄل دے امرِیکن وِویک راماسوامی نیں پْرواسِییاں سمبّںدھّی ٹرمپّ دے فَیسلے نُۄں لَے کے استِیفا دے دِتّا سی پْرںتُّۄ ٹرمپّ آپݨے فَیسلے لاگُۄ کروائُݨ لئی بجِد ہَے۔ اُہ آپݨے کِسے سہِیۄگی دی وی پرواہ نہِیں کردا۔ کئی واری راشٹرپتی ڈۄنالڈ ٹرمپّ بھارت دے سِیاستدانا واںگُۄں اجِیب کِسم٬ دی تتھّاں تۄں بِنا ہی٬ بِیانباذی کر جاںدا ہَے۔ اُہ بِیانباذی وی اِکّ یۄجنا انُسار کِیتی جاںدی ہَے تاں جۄ راشٹرپتی دی کارجپْرݨالی دا ڈر بݨِیاں رہے۔ اجے تکّ تاں ڈۄنالڈ ٹرمپّ نیں سرکار ’تے دبدبا بݨائِیا ہۄئِیا ہَے پْرںتُّۄ سںسّار دے بہُتے دیش اُس دِییاں نِیتِییاں دی ہمائِت نہِیں کردے۔ جیکر غَیر کانُۄنی پْرواسِییاں دی ترہاں باکی جائِذ ڈھںگّ نال امرِیکا وِچّ وکھّ-وکھّ کھیتراں دے ماہِراں نال وی ڈۄنالڈ ٹرمپّ دا ورتائۄ رِہا تاں امرِیکا دی آرتھِکتا جِسنُۄں ٹرمپّ مذبُۄت کرن دے دائوے کر رِہا اُہ کمذۄر ہۄ جاویگی کِئُںکِہ آئی.ٹی. کھیتر وِچّ بہُتا کمّ پرواسی ہی کردے ہن۔

***