پارس وِچّ اِکّ کھاس کھُۄبی ہَے کِہ اُہ لۄہے ورگی دھات نُۄں سۄنا بݨا دِںدّا ہَے٬ پر گُرُۄ نُۄں پارس تۄں وی اُپّر منِّیا گِیا ہَے۔ گُرُۄ دی چھۄہ سۄنا نہِیں٬ سگۄں پارس ہی بݨا دِںدّی ہَے٬ جۄ اگّے پھِر لۄہے نُۄں سۄنے وِچّ بدلݨ دی سمرتھّا رکھّدا ہَے۔ بھائی ساہِب بھائی گُرداس جی اِہی دْرِشٹاںت دِںدّے ہن کِہ جدۄں لہِݨا گُرُۄ نانک جی دے اںگّاں نال لگِّیا٬ گُرُۄ ناناک نیں آپݨے سارے گُݨ اتے تاکت لہِݨے نُۄں دے دِتّی اتے اُہ گُرُۄ اںگّد بݨ گئے۔ بھائی ساہِب جی لِکھدے ہن:

“پارسُ ہۄیا پارسہُ ستِگُر پرچے ستِگُر کہݨا۔۔

چںدّنُ ہۄئِیا چںدّنہُ گُر اُپدیس رہتِ وِچِ رہݨا۔۔

اچرج نۄ اچرجُ مِلَے وِسمادے وِسمادُ سمہݨا۔۔

اپِئۄ پِیئݨ نِجھرُ جھرݨُ اجرُ جرݨُ اسہِیئݨُ سہݨا۔۔

سچُ سماݨا سچُ وِچِ گاڈی راہُ سادھسںگِّ وہݨا۔۔

باباݨَے گھرِ چانݨ لہݨا ۔۔”…….. (بھائی گُرداس جی٬وار 24,پئُڑی 6)

گُرُۄ اںگّد دیو جی دے گُرِیائی دِوس تے اُہناں دے “بھائی لہِݨا تۄں گُرُۄ اںگّد” بݨن دے سپھر تے وِچار کردے ہاں۔

5 وَیساکھ سمّت 1561 نُۄں پھِرۄجپُر جِلے دے کسبے “متّے دی سراں” وِکھے پِتا شْری پھیرُۄ ملّ دے گھر ماتا سبھرائی جی (دئِیا کَۄر اتے رامۄ ناں وی آئے ہن اِہناں دے) دی کُکھّۄں جنم لَیݨ والے بالک دا نام لہِݨا رکھِّیا گِیا۔ پِتا جی پڑھے لِکھے ہۄݨ کرکے اُہناں نیں لہِݨے دی پڑھائی دا وِشیش پْربںدھّ کِیتا۔ پھارسی دی پڑھائی دے نال نال دُکانداری دا ہِساب کِتاب سِکھائِیا کِئُںکِہ پھیرُۄ ملّ جی آپ متّے دی سراں دے چَۄدھری تکھت ملّ دے مُنشی سن۔ چَۄدھری نیں آپ جی دی اِیمانداری تۄں کھُش ہۄ کے آپݨی ساری جمِین (70 پِںڈّاں دی) دا کاردار وی بݨا دِتّا سiی۔ پھِرۄجپُر دے ہاکم کۄل جدۄں بھائی ساہِب دی اِیمانداری٬ اُداردِلی اتے سکھت مِہنت دی کھبر پئی٬ تاں اُسنے پھیرُۄ ملّ نُۄں سارے جِلے دا مُنشی بݨا دِتّا سی۔ اِس تراں لہِݨا جی نُۄں امِیری٬ کھُسہالی اتے اِیمانداری وِرسے وِچّۄں ہی مِلی۔ پرِوار دُرگا دیوی دا اُپاشک سی اتے لہِݨا جی وی بچپن تۄں ہی دیوی دِییاں بھیٹا گائُݨ لگّے اتے دیوی دے بھگت بݨ گئے۔

چَۄدھری تکھت ملّ دا سارا کمّ کار سمبھّالݨ کرکے پھیرُۄ ملّ جی دے اُس نال پرِوارک سمبّںدھّ جُڑ گئے۔ چَۄدھری دی دھی “وِرائی” پھیرُۄ ملّ جی نُۄں وِیر کہِ کے بُلائُںدی سی اتے لہِݨا جی وِرائی نُۄں بھُۄیا آکھدے سن۔ وِرائی٬ لہِݨے نُۄں بہُت پِیار کردی۔ بھُۄیا وِرائی نیں ہی جوان ہۄئے لہِݨے لئی سںگھّر دے شاہُۄکار شْری دیوی چںدّ مرواہا کھتّری دی دھی “کھیم-بائی”, جِس نُۄں ماپے لاڈ نال “کھِیوی” بُلائُںدے سن٬ دا رِشتا لِیاںدا سی۔ لہِݨا جی اتے کھِیوی جی دی گْرہِستھی ودھِییا چلّݨ لگّی اتے اِہناں دے گھر دۄ پُتّر-داسُۄ اتے داتُۄ اتے دۄ دھِییاں بِیبی امرۄ اتے بِیبی انۄکھی دی بکھشِش ہۄئی۔

اِکّ واری کِتے ہِساب کِتاب وِچّ جرا پھرک نِکل آئُݨ تے چَۄدھری تکھت-ملّ نیں پھیرُۄ ملّ دی اِیمانداری پلاں وِچّ ہی بھُلا کے اُس نُۄں کَید کر لِیا۔ لہِݨے دی ماتا آپݨے پتی دی اِیمانداری تے پُۄرا بھرۄسا سی٬ اُس نیں لہِݨے نُۄں وِرائی کۄل کھڈُۄر بھیج دِتّا٬ اُس نُۄں وِسواش سی کِہ چَۄدھری آپݨی دھی دا کِہا نہِیں مۄڑدا۔ وِرائی نیں وی کِہا کِہ کۄئی بھُلیکھا پَے سکدا اے پر میرا وِیر بیئیِمانی نہِیں کر سکدا۔ اُس لہِݨے نُۄں بھرۄسا دِتّا کِہ پھیرُۄ ملّ نُۄں رِہا کروائِیا جاویگا۔ واپس بھیجݨ تۄں پہِلاں اُہ لہِݨے نُۄں اِکّ سںتّ٬ جۄ اسل وِچّ گُرُۄ نانک جی ہی سن٬ کۄل لَے گئی۔ وِتھِیا سُݨ کے گُرُۄ نانک جی نیں کِہا٬ “بیئیِمانی نہِیں٬ گلتی لگّ گئی ہَے۔ ہُݨ تُۄں آپ ہِساب کِتاب ویکھ۔ گلتی لبھّݨ تے تیرا پِتا چھُٹّ جاویگا۔” لہِݨا جی نیں دُبارا ہِساب-کِتاب کِیتا٬ گلتی لبھّ گئی اتے پھیرُۄ ملّ جی کَید تۄں آذاد ہۄ گئے اتے مُڑ آپݨے کمّ تے پُۄرے اِتبار نال لگائے وی گئے۔ اِس مُلاکات نُۄں لہِݨے دی گُرُۄ نانک جی نال پہِلی مُلاکات آکھِیا جا سکدا ہَے٬ بھاویں اِس دا مکسد سںسّارک پِیڑا دُۄر کرن تۄں ہی سی۔

پھیرُۄ ملّ جی بہال وی ہۄ گئے٬ ستِکار وی ودھّ گِیا٬ پر اُہناں دا آپݨا من تکھت-ملّ دی نَۄکری تۄں کھٹّا پَے گِیا۔ اُہناں نیں پرِوار نال سلاہ کرکے چَۄدھری تکھت ملّ اتے پھِرۄجپُر دے ہاکم دی نَۄکری تۄں جواب دے دِتّا اتے پہِلاں ہری کے پتّݨ جا کے دُکان پائی٬ پر لہِݨے دے سہُرِیاں دے جۄر دیݨ تے سںگھّر جا کے پِئۄ-پُتّ نیں دُکان٬ وپار اتے شاہُۄکارے دا کمّ آرمبھّ کر دِتّا٬ جۄ تھۄڑھے سمیں وِچّ ہی چمک گِیا۔

پرماتما دے ہُکم انُسار پھیرُۄ ملّ جی دا دِہاںت ہۄ گِیا اتے اُہناں تۄں بائد ساری جِمّیواری بھائی لہِݨے سِر آ پئی۔ دیوی-بھگتاں نیں پِتا دی تھاں لہِݨے نُۄں سںگھّ دا مُکھِییا تھاپ دِتّا جِس نیں ہر سال کاںگڑے جوالا مُکھی ماتا دی یاترا تے جاݨا اتے جھںڈّا لہِرائُݨا ہُںدّا سی۔ لہِݨا ہُݨ دیوی-بھگتاں دی اگوائی کردِیاں اُہناں والا پہِراوا پہِن کے ہتھّ وِچّ کھُۄںڈی تے ہتھّ کھمّݨی بنّہ کے جاݨ لگِّیا۔

ودھِییا کارۄبار٬ ودھِییا ماݨ سنمان پر لہِݨا جی نُۄں اںدّرۄں مانسِک شاںتی نہِیں سی۔ جِتھّے وی کۄئی ربّ دے پِیارے بارے پتا لگّݨا٬ لہِݨا جی نیں اُسے ویلے اُس نُۄں مِلݨ چل پَیݨا۔ جوالا-مُکھی یاترا دَۄران نانک-تپے دی شۄبھا سُݨ کے درشن کرن دی اِچھّا جاگی٬ جِہڑی بھائی جۄدھ سِںگھّ تۄں سُݨی باݨی نیں ہۄر پْربل کر دِتّi۔ بھائی جۄدھ سِںگھّ جی گا رہے سن:

“جِتُ سیوِئَے سُکھُ پائیِئَے سۄ ساہِب سدا سمالِیئَے۔۔

جِتُ کِیتا پائیِئَے آپݨا سا گھالِ بُری کِئۄ گھالِیئَے ۔۔

مںدّا مُۄلِ ن کِیچئی دے لمّی ندرِ نِہالِیئَے۔۔

جِئۄ ساہِب نالِ ن ہارِیئَے تیویہا پاسا ڈھالِیئَے۔۔

کِچھُ لاہے اُپرِ گھالِیئَے۔۔”……(پنّا 474,آسا دی وار مہلا 1)

اِس شبد نُۄں سُݨ کے لہِݨے دا من پُۄرا پسِیج گِیا اتے اُس نُۄں اِس دے رچنہارے نُۄں مِلݨ دی تاںگھ لگّ گئی۔ بھُۄیا وِرائی نال وِچار کِیتی٬ تاں اُس نیں یاد کرائِیا٬ “اُہناں نُۄں تُۄں اِکّ وار مِل وی چُکِّیا ہَیں۔ کرتارپُر تاں تیری یاترا دے راہ وِچّ ہی پَیںدا اے۔ یاترا تۄں آئُںدا ہۄئِیا گُرُۄ جی دے درشن وی کر آئُݨے۔”

لھہِݨا جی نیں دیوی-بھگتاں نُۄں سدّا دِتّا اتے یاترا لئی چلّ پئے۔ کرتارپُر دے پہے تے پُجّ کے دیوی دے یاتری ٹھہِرے اتے اُتھّے رات دا پڑأ کِیتا گِیا۔ لہِݨا جی نیں سںگِّییاں تۄں آگِیا لئی کِہ مَیں نانک تپا دے درشن کرنے نیں٬ سویرے ہی اگلی یاترا لئی تُہاڈے نال مِل جاواںگا۔

لھہِݨا جی گھۄڑی تے سوار ہۄ کے گُرُۄ نانک جی نُۄں مِلݨ چلّ پئے۔ بھائی جۄدھ تۄں سُݨِیا شبد اُہناں دے رۄم رۄم وِچّ وسّ چُکِّیا سی۔ راہ وِچّ ہی اِکّ 60-62 سال دا بجُرگ آٔںدا دیکھِیا٬ جۄ اسل وِچّ گُرُۄ نانک جی ہی سن٬ تاں پُچھِّیا کِہ نانک تپے دے درشن کرنے نیں٬ کِس راہ جاواں۔ بجُرگ نیں کِہا کِہ میرے مگر مگر آئی چلّ۔ مَے تَینُۄں بابے کے گھر لَے چلّدا ہاں۔ جدۄں مںجّل تے پُجّے٬ بھائی لہِݨا جی گھۄڑی نُۄں بنّہ کے دھرمشال دے کمرے اںدّر گئے جِتھّے کِیرتن ہۄ رِہا سی۔ آسݨ تے بِراجمان گُرُۄ دے چرناں تے متھّا ٹیکِیا٬ سِر چُکِّیا تاں اۄسے بجُرگ نُۄں دیکھِیا٬ جۄ اُس دی گھۄڑی دی واگ پھڑ کے لِیائے سن۔ لہِݨا جی نیں گُرُۄ-چرناں نُۄں ہںجھُّۄیاں نال دھۄ دِتّا۔ گُرُۄ نانک جی نیں متھّے تے ہتھّ رکھّ کے اُٹھائِیا٬ اشِیرواد دِتّی۔ لہِݨا جی نیں ہۄئی کھُنامی لئی مُیاپھی مںگّی۔ گُرُۄ جی دے پُچھّݨ تے جدۄں لہِݨے نیں آپݨا نام دسِّیا تاں گُرُۄ نانک جی بۄلے٬ “ واہ واہ تیرا نام لہِݨا۔ آ بئی تُۄں لہِݨا اتے اسِیں تیرا دیݨا۔”

اِہ رات بھائی لہِݨا جی نیں دھرمشالا وِچّ ہی کٹّی۔ پِچھلی رات اچانک اکھّ کھُلہی تے دیکھِیا اِکّ سُۄہے کپّڑِیاں والی اِستری بُہاری کردی ہَے۔ پُچھّݨ تے پتا لگّا کِہ اۄہۄ ہی وَیشنۄ/دُرگا دیوی ہَے۔ اُہ گُرُۄ دربار دی بُہاری کرکے شکتی پْراپت کردی ہَے اتے اگّۄں آپݨے بھگتاں وِچّ تھۄڑھی تھۄڑھی وںڈّ دِںدّی ہَے۔ سویرے اُہناں کِیرتن سُݨِیا٬ گُر اُپدیش سُݨِیا اتے نِہال ہۄئِیا من ہُݨ اُتھے ہی ٹِک گِیا۔ اُہ آپݨے ساتھِییاں نُۄں کہِ آئے کِہ تُسِیں جائۄ اگّے٬ مَیں تاں ہُݨ اِتھّے ہی رہاںگا۔

لہِݨا جی نیں اِتھّے رہِ کے پُۄری سیوا کِیتی۔سںگّتاں دی پکھّا جھلّݨ دی سیوا٬ لںگّر دی سیوا٬ جُۄٹھے بھاںڈے ماںجݨ دی سیوا آدِ۔ اِس تۄں بِنا اُہ بابے نانک دے ہر ہُکم دا پالݨ کرکے کھُش ہُںدّے۔

اِتِہاس وِچّ بہُت سارِییاں ساکھِییاں آئُںدِییاں ہن جِہڑِییاں لہِݨا جی دے آگِیاکاری اتے ہُکم منّݨ دے سُبھاء تے چانݨا پائُںدِییاں ہن۔ سںکھّیپ وِچّ ہی جِکر کراںگے:

1. ندِین دِییاں تِنّ پںڈّاں چُکّݨِییاں:-گُرُۄ نانک جی نیں ندِین کڈھّ کے ہرے گھاہ دِییاں تِنّ پںڈّاں بݨا لئیِیاں سن٬ پر کۄئی وی چُکّݨ لئی تِیار ناں ہۄئِیا۔ چِکّڑ چۄںدِییاں پںڈّاں جدۄں لہِݨے نیں چُکِّییاں تاں کپّڑے وی چِکّڑ نال بھر گئے۔ ماتا جی دے کہِݨ تے بابے نیں اِس نُۄں کیسر دسِّیا۔ مَیکالِپھ نیں تِنّ پںڈّاں نُۄں ادھِیاتمک٬ سںسّارک اتے گُرِیائی دی جِمّیواری دے پْرتِیک منِّیا ہَے۔

2. گڑھِیاں دے مِیںہ وِچّ گُرسیوا:-بابا جی راوی وِچّ اِشنان کرن گئے تے لہِݨا جی بابا جی دے وستر سامبھ کے بَیٹھ گئے۔ اچانک جۄر دی مِیںہ آ گِیا۔ گڑھے پَیݨ لگّے۔ باکی سِکھّ گھر نُۄں مُڑ گئے پر لہِݨا جی اُسے تراں وستر سامبھی بَیٹھے رہے۔ بابا جی دے باہر آئُݨ تے کپّڑے پُیا کے اُہناں دے نال ہی آئے۔

اِکّ وار دھرمسال دے وراںڈے وِچّ مۄئی چُۄہی پئی سی٬ تے گُر-پُتّراں سمیت کِسے نیں اُس نُۄں باہر نہِیں کڈھِّیا۔ لہِݨا جی نُۄں ہُکم مِلِیا تاں اُہناں پل وِچّ ہی چُۄہی باہر کڈھّی اتے سپھائی کر دِتّی۔

گُرُۄ نانک جی پُچھِّیا کِہ کِنّی رات لںگھّ گئی ہَے۔ بابا بُڈھّے سمیت سِکھّاں نیں کِہا کِہ ادھّی رات لںگھّ گئی ہَے۔ پر لہِݨا جی نُۄں پُچھّے جاݨ تے اُہناں کِہا کِہ میہربان تیری رات تیرا دِن۔ تُۄں سبھ کُجھ جاݨدا ہَیں۔ سانُۄں کۄئی کھبر نہِیں۔

3. گُرِیائی لئی پْرِیکھِیاواں:- اِتِہاس وِچّ کئی وار پْرِیکھِیا لئے جاݨ دا جِکر آئُںدا ہَے۔ ہر واری لہِݨا جی ہی پاس ہۄئے۔

اِکّ وار ادھّی رات نُۄں گُرُۄ نانک جی نیں کِہا کِہ دیکھۄ کِڈّا دِن چڑھِیا ہَے۔ ساڈے کپّڑے دھۄ کے لِیائۄ۔ پُتّراں نیں کِہا کِہ سویر ہۄݨ تے دھۄ لواںگے٬ پر لہِݨا جی اُسے ویلے گئے تے کپّڑے دھۄ لِیائے۔

سردِییاں دی رُتّ وِچّ رات ویلے مِیںہ نال دھرمسال دی کںدھّ ڈِگّ پئی سی۔ بابے نیں اُسے ویلے بݨائُݨ لئی کِہا۔ پُتّراں نیں سویرے راج مِستری تۄں بݨوا دیݨ بارے کِہا۔ پر سیوک لہِݨے نیں کںدھّ بݨا کے ہی سیوا سپھل ہۄئی جاݨی۔

کِکّراں تۄں مٹھِیائیِیاں لاہُݨا:- کرتارپُر وِکھے سںگّت دا اِکٹھّ وِیہ ہجار تکّ دا ہۄ جاںدا سی۔اِکّ دِن سںگّتاں بہُت جِیادا آ گئیِیاں٬ پر مِیںہ دی جھڑی لگّی ہۄݨ کرکے تِنّ دِن لںگّر ناں پکّ سکِیا۔ مِیںہ ٹِکِیا تاں بابا نانک اِکّ کِکّر ہیٹھ بَیٹھ گئے اتے شْری چںدّ نُۄں اُس اُپر چڑھن اتے مٹھِیائیِیاں لاہُݨ دا ہُکم دِتّا۔ شْری چںدّ نیں بابا جی دی اُمر ودھّ ہۄݨ کرکے اُہناں دے دِماگ دے ٹھِیک کمّ ناں کردے ہۄݨ دی گلّ وی کہِ دِتّی۔ لہِݨے نُۄں کِہا تاں اُہ تُرںتّ کِکّر تے چڑھ گئے اتے اُسنُۄں ہِلائِیا۔ اِہناں مٹھِیائیِیاں نُۄں سںگّت وِچّ وںڈِّیا گِیا۔

مُردا کھاݨا:-گُرُۄ نانک جی نیں بھِیانک رُۄپ بݨا لِیا جِس وِچّ ہتھّ وِچّ کُتکا٬ لکّ نال چھُرا٬ اگّے پِچھّے شِکاری کُتّے٬ گۄدڑی وِچّ سِکّے٬ مۄتی تے ہِیرے پا لئے۔ دھرمسال تۄں شمسان گھاٹ ولّ چلّ پئے۔ لۄک مگر چلّے٬ بابے پَیسے سُٹّے۔ پھیر رُپئیِئے سُٹّے۔ کُجھ لۄک پَیسے لَے کے تے کُجھ رُپئیِئے لے کے واپس مُڑ گئے۔ پھِر بابے مُہراں سُٹِّییاں۔ اکھِیر تے دۄ سِکھّ نال رہے۔ اگّے اِکّ چِکھا جلدی سی٬ دُرگںدھّ وی آئُںدی سی۔ بابے نیں اِس نُۄں کھاݨ دا ہُکم سُݨا دِتّا۔ دُۄجا سِکھّ تاں مُۄںںہ پھیر کے تھُکّاں سُٹّݨ لگّا۔ اِکلّے لہِݨا جی رہِ گئے۔ لہِݨے پُچھِّیا کِہ کِس پاسِئۄں کھاواں۔ بابے پَیراں ولّۄں کھاݨ لئی کِہا۔چادر اُٹھائی تاں بابا نانک پِیا دِکھِیا۔ پِچھّے ولّ دیکھِیا تاں بابا نانک آپݨے سدھارن رُۄپ وِچّ کھڑھا ہَے (بھِیانک رُۄپ نہِیں)۔ لہِݨے متھّا ٹیکِیا تاں بابے نیں لہِݨے نُۄں گلے لگائِیا تے کِہا کِہ تُۄں اجّ تۄں اںگّد ہۄئِیا ہَیں۔ کُجھ جنم-ساکھی سرۄتاں وِچّ چادر چُکّݨ تے گرم کڑاہ-پْرسادِ نِکلݨ بارے وی لِکھِیا مِلدا ہَے۔

تد گُرُۄ نانک جی نیں باکائِدا سںگّت دے ساہمݨے اںگّد جی دے اگّے پںجّ پَیسے اتے نارِیئل رکھّ کے آپ متھّا ٹیکِیا اتے بابے بُڈھے تۄں گُرِیائی دا تِلک لگوائِیا۔ اِس گلّ دا ذِکر رامکلی دی وار وِچّ ستّا بلوںڈّ جی دی کلم دا لِکھِیا گُرُۄ گْرںتھّ ساہِب جی وِچّ شامل ہَے –

“لہݨے دھرِئۄنُ چھتُ سِرِ کرِ سِپھتی امّْرِتُ پِیودَے۔۔

متِ گُر آتم دیو دی کھڑگِ جۄرِ پراکُئ جِیء دَے۔۔

گُرِ چیلے رہراسِ کیئی نانک سلامتِ تھِیودَے ۔۔

سہِ ٹِکا دِتۄسُ جِیودَے “۔۔1۔۔…(پنّا 966,رامکلی کی وار٬ رائ بلوںڈّ تتھا ستا ڈُۄمِ آکھی)

دۄ گلّاں بِلکُل وِلکھّݨ ہۄئیِیاں ہن-

گُرُۄ نانک دا سِر کِسے وی دُنِیاوی منُکھّ اگّے نہِیں جھُکِیا٬ بیشکّ اُہ کۄئی راجا سی٬ سادھ سی٬ کاجی سی٬ پںڈّت سی٬ جاں کۄئی وی دھنوان جاں اہُدیدار۔ پر لہِݨے اگّے گُرُۄ نانک نیں متھّا ٹیکِیا اتے اُس نُۄں گُرُۄ اںگّد بݨا دِتّا۔

گُرُۄ گْرںتھّ ساہِب جی دی باݨی وِچّ سِرپھ اِکّ ہی اَۄرت دا جِکر ہَے اتے اُہ گُرُۄ اںگّد دیو جی دی پتنی ماتا کھوِی جی ہن۔

“بلوںڈّ کھِیوی نیک جن جِسُ بہُتی چھائۄ پتْرالی۔۔

لھںگّرِ دئُلتِ وںڈِّیئَے رسُ امّْرِتُ کھِیرِ گھِیالی ۔۔

(پنّا 967,رامکلی کی وار رائ بلوںڈِّ تتھا ستَے ڈُۄمِ آکھی)

اںتِّکا:- جنم-ساکھِییاں اتے ہۄر پُراتن سرۄتاں وِچّ آئُںدِییاں اِہناں ساکھِییاں دی پْرماݨِکتا بارے کُجھ وی ناں کہِںدّے ہۄئے اِہ دائوے نال کہِ سکدے ہاں کِہ لہِݨا جی نُۄں تاں بسّ گُر-ہُکم منّ کے ہی آنںدّ آئُںدا سی۔ اُہناں نیں تِنّ بھبھّے یاد کِیتے ہۄئے آکھِیا جاںدا ہَے- بھلا جی٬ بھُلّا جی اتے بھۄلا جی۔ کِئُںکِہ سِکھّی اجے آرمبھّ ہی ہۄئی سی٬ اِس لئی گُرِیائی دا ہکّدار لاذمی تَۄر تے اِس لائِک ہۄݨا چاہِیدا سی جۄ گُرُۄ نانک دے شُرُۄ کِیتے مِشن انُسار ہی چلّے۔ اِسے نُۄُۄں ستّے بلوںڈّ نیں “ جۄتِ اۄہا جُگتِ سائ” آکھ کے نانک دی جۄتِ دا لہِݨے وِچّ داکھل ہۄݨا کِہا ہَے۔ اِہی جۄت اِتھّۄں چلّ کے دسویں گُرُۄ اتے گُرُۄ گْرںتھّ ساہِب جی تکّ تُردی ہَے۔ گُرُۄ اںگّد جی نیں گُر گدّی مِلݨ اُپرںتّ آپݨی جِمّیواری نُۄں بہُت ہی کھُۄبسُۄرتی نال نِبھائِیا اتے سِکھّی دے اِس بُۄٹے نُۄں ہۄر ودھݨ-پھُلّݨ لئی ہر سمبھّو یتن کِیتا۔