کِسے وی مُلک دے کانُۄن اُس مُلک دِییاں سرکاراں دی سِیاݨپ٬ سُۄجھ بُۄجھ a تے اُنہاں دی آپݨے دیش دے لۄکاں پْرتی پھِکمںدّی دی ہامی بھردے ہن۔ کانُۄنی شکتی ہی اُتھّۄں دے لۄکاں نُۄں اپرادھ کرن٬ بدئمنی پھَیلائُݨ تۄں رۄکدی ہَے اتے نِئماں وِچّ رہِکے ذِںدّگی جِئۄُݨ ولّ نُۄں تۄردی ہَے۔ سرکاراں دا کمّ کیول کانُۄن بݨائُݨا ہی نہِیں ہُںدّا٬ سگۄں آپݨے سِیاسی ہِتاں تۄں لامبھے ہۄ کے لۄک ہِتاں واستے اُنہاں نُۄں سکھتی نال لاگُۄ کرنا وی ہُںدّا ہَے۔ سکھتی اتے اِمانداری نال لاگُۄ کِیتے کانُۄن سرکاراں دے اکس نُۄں چںگّا بݨائُںدے ہن تے لۄکاں نُۄں امن چَین دی ذِںدّگی جِئۄُݨ دا سادھن بݨدے ہن۔ پر کانُۄن بݨاکے اُنہاں نُۄں سکھتی نال لاگُۄ ناں کر سکݨ والِییاں سرکاراں کھُد تاں مذاک دا پاتر بݨدِییاں ہی ہن اتے نال ہی لۄکاں اتے دیش لئی کئی سمسِّیاواں وی کھڑھِییاں کردِییاں ہن۔

کَینیڈا دے چںگّے کانُۄناں وِچّۄں اِکّ کانُۄن جانور رکھّݨ اتے اُنہاں دی سامبھ سمبھّال لئی بݨائِیا گِیا اِکّ کانُۄن وی ہَے۔ اِس دیش وِچّ جدۄں دُۄجے دیشاں وِچّۄں لۄک گھُمّݨ پھِرن جاں اِتھّے پکّے تَۄر ’تے رہِݨ لئی آئُںدے ہن تاں اُہ اِہ ویکھکے بہُت ہَیران رہِ جاںدے ہن کِہ سڑکاں اُتّے گںدّگی دے ڈھیر وِکھائی نہِیں دِںدّے٬ کِدھرے وی اوارا جانور گھُمّدے نذر نہِیں آئُںدے۔ لۄکاں نیں آپݨے گھراں دے اگّے پشُۄ نہِیں بنّہے ہۄئے اتے ناں ہی گلِییاں٬ سڑکاں اتے جنتک تھاواں اُتّے گۄہے دے ڈھیر لگّے ہۄئے وِکھائی دِںدّے ہن۔ اِہ سارا کُجھ جانوراں دی سامبھ سمبھّال لئی سرکار ولّۄں بݨائے گئے کانُۄن اتے اُنہاں دی سکھتی نال پالݨا کروائُݨ کرکے ہی ہَے۔ جانوراں لئی کانُۄن تاں بھارت وِچّ وی بݨے ہۄئے پر اُنہاں نُۄں لاگُۄ کرن والِییاں ناں تاں سرکاراں سںجِّیدا ہن اتے ناں ہی کانُۄناں دا پالݨ کرن والے لۄک اِماندار ہن۔ ساڈے دیش واںگ کَینیڈا وِچّ کانُۄن تۄڑن والے نُۄں نۄٹِس نہِیں بھیجے جاںدے سگۄں سِدھّا جُرمانا کِیتا جاںدا ہَے۔ ساڈے مُلک واںگ ناں تاں کانُۄناں وِچّ چۄر مۄرِییاں ہن تے ناں ہی لۄک نُمائِںدے کانُۄن تۄڑن والے دۄشِییاں نُۄں چھڈّݨ لئی پھۄن کردے ہن۔

ساڈے دیش دے لۄک جدۄں کِسے اپرادھ دا کھُد شِکار ہُںدّے ہن٬ اُدۄں اُہ کانُۄناں دی بہُت دُہائی پائُںدے ہن پر اُہی لۄک جدۄں آپ اپرادھ کرکے دُۄجے لۄکاں نُۄں پْربھاوِت کردے ہن تاں اُہ اُنہاں کانُۄناں تۄں بچݨ دا یتن کردے ہن۔ کَینیڈا وِچّ جیکر پالتُۄ جانوراں کُتِّیاں٬ گھۄڑِیاں بِلِّییاں٬ خرگۄشاں اتے تۄتِیاں دی گلّ کِیتی جاوے تاں اِس مُلک دے لۄک اُنہاں نُۄں کیول رکھّدے ہی نہِیں٬ سگۄں اُنہاں نُۄں بیہدّ پِیار وی کردے ہن۔ اِس مُلک دا سماجِک ورتارا اِہ ہَے کِہ گۄرِیاں دے بچّے سکُۄل کالج وِچّۄ پڑھکے نِکلدِیاں ہی آپݨے ماں باپ نُۄں چھڈّکے بِناں وِیاہ تۄں الگّ رہِݨ لگّ پَیںدے ہن۔ اِہ پالتُۄ جانور ہی اُنہاں دے بُڈھاپے دا سہارا ہُںدّے ہن۔ اِہ لۄک جانوراں نُۄں بہُت پِیار کردے ہن تے اُنہاں دی سُچجّی سامبھ سمبھّال وی کردے ہن۔ اُنہاں دے سَۄݨ پَیݨ, کھاݨ پِیݨ اتے اِلاج دا دھِیان آپݨے واںگ ہی رکھّدے ہن۔ کُتِّیاں٬ بِلِّییاں اتے خرگۄشاں نُۄں آپݨے سَۄݨ والے کمرِیاں وِچّ وی سُلا لَیںدے ہن۔ کُتِّیاں لئی اِس مُلک دی سرکار نیں کَینیڈا کَیلن کلب بݨائِیا ہۄئِیا ہَے اتے ودھّ تۄں ودھّ وَیٹرنری ہسپتال کھۄلہے ہن۔ گھراں وِچ رکھّے ہۄئے کُتِّیاں دے سرِیر وِچّ ٹِیکے نال رکھّی گئی چِپ دے مادھِئم راہِیں اُنہاں کُتِّیاں دا اُس کَیلن کلب وِچّ پُۄرا رِکارڈ ہُںدّا ہَے۔ جدۄں وی اُنہاں کُتِّیاں دے کۄئی ٹِیکا لگّݨا ہُںدّا ہَے٬ اُدۄں اُسدے مالکاں نُۄں کَیلن کلب تۄں پھۄن چلا جاںدا ہَے۔ بںدِّیاں واںگ ہی اُنہاں دے سارے ٹَیسّٹ ہُںدّے ہن۔ کُتِّیاں نُۄں رکھّݨ, گھُمائُݨ پھِرائُݨ اتے ٹٹّی پِشاب کرائُݨ لئی سرکار ولّۄں بکائِدا کانُۄن بݨائِیا گِیا ہَے۔

کُتّے نُۄں سَیر کرائُںدِیاں اُس نُۄں کھُلّہا نہِیں چھڈِّیا جا سکدا۔ اُسدی کِیتی ہۄئی ٹٹّی نُۄں چُکّکے کُۄڑادان وِچّ پائُݨا سبںدھّت وِئکتی دی ذِمّیواری ہُںدّی ہَے تاں کِہ گںدّگی ناں پھَیلے۔ کُتّے نُۄں ہلکاء اتے ہۄر بِمارِییاں تۄں لگّݨ والے اِکّ تے تِنّ مہِینے بائد لگّݨ والے ٹِیکے لگّݨے بہُت ذرُۄری ہُںدّے ہن۔ کُتّے نُۄں آوارا نہِیں چھڈِّیا جا سکدا۔ کِسے وی کُتّی دے گربھوتی ہۄݨ دی سُۄچنا رکھّݨ تے اُس دے ہۄݨ والے بچِّیاں نُۄں چاہوان لۄکاں نُۄں سَۄمپݨ دی بھُۄمِکا کَیلن کلب ولّۄں نِبھائی جاںدی ہَے۔ کُتّے دے مرن اتے اُس نُۄں جلائُݨ لئی سرکار ولّۄں بݨائے گئے کَیلن کلب کۄل جاݨا پَیںدا ہَے تے اُس لئی 500 ڈالر دی ادائِگی کرنی پَیںدی ہَے۔ کُتّے نُۄں اُہی کھُراک دیݨی پَیںدی ہَے جِسدی وَیٹرنٹی ڈاکٹر ولّۄں سِپھارش کِیتی جاںدی ہَے۔ کُتّے نُۄں بسّ٬ گڈّی اتے جہاذ وِچّ لِجاݨ لئی وِشیش تَۄر ’تے نِئم بݨائے گئے ہن٬ جِسدی سکھتی نال پالݨا کروائی جاںدی ہَے۔ اِہۄ کارن ہَے کِہ اِس مُلک وِچ ساڈے دیش واںگ کُتّے سڑکاں اُتّے اوارا نہِیں گھُمّدے تے ناں ہی لۄکاں نُۄں وڈھّکے اُنہاں دی جان لَیںدے ہن۔ کِسے وی وِئکتی نُۄں کِسے دے کُتّے ولّۄں وڈھے جاݨ ’تے سذا اتے جُرمانا دۄویں ہُںدّے ہن۔

اِسے ترہاں بِلِّییاں٬ خرگۄش٬ تۄتے اتے کبُۄتر رکھّݨ والے لۄکاں نُۄں وی اِس مُلک دے کائِدے کانُۄناں دا پالݨ کرنا پَیںدا ہَے۔ ہُݨ جیکر دُدھارُ پشُۄیاں٬ گئۄُیاں٬ مجھّاں٬ بکّرِییاں٬ بھیڈاں٬ گھۄڑِیاں دی گلّ کِیتی جاوے تاں اِنہاں دے رکھّݨ لئی اِس مُلک دی سرکار ولّۄں وِشیش کانُۄن بݨائے گئے ہن۔ دُدھارُۄ پشُۄیاں اتے گھۄڑِیاں٬ بھیڈاں نُۄں رِہائِشی اِلاکِیاں وِچّ رکھّݨ دی اِجاذت نہِیں ہَے تاںکِہ رِہائِشی اِلکِیاں وِچّ گںدّگی ناں پھَیل سکے۔ دُدھارُۄ پشُۄیاں نُۄں رِہائِشی اِلاکِیاں تۄں باہر پھارماں وِچّ رکھِّیا جاںدا ہَے۔ گھۄڑے٬ بھیڈاں تے ہۄر جانور رکھّݨ لئی گھر رِہائِشی آبادی تۄں باہر بݨائے جاںدے ہن۔ دُدھارُۄ اتے دُۄجے پشُۄیاں دا وَیٹرِینری ہسپٹلاں وِچّ پُۄرا پُۄرا رِکارڈ ہُںدّا ہَے۔ اِنہاں پشُۄیاں نُۄں کۄئی بِماری ناں لگّ سکے٬ اِس لئی اُنہاں دے سمیں سمیں ’تے ٹِیکے لگوائُݨا تے اُنہاں دا چَیکّئپّ کروائُݨا مالک دی ذِمّیواری ہُںدّی ہَے۔ اِس مُلک دا جانوراں دا سِہت وِبھاگ پھارماں وِچّ جمّے پشُۄیاں دا نِرِیکھݨ کردا ہَے۔ جِمّیوار وِئکتی ولّۄں کِیتی جاݨ والی کُتاہی لئی اُس نُۄں کاپھی راشی والے جُرمانے کِیتے جاںدے ہن۔ اِ نہا جانوراں دے گۄہے یانی کِہ گںدّگی نال گںدّ پَیݨ تۄں بچائُݨ لئی بکائِدا اِکّ پْرکِرِیا نُۄں اپݨائِیا گِیا ہَے۔ اِہۄ کارن ہَے کِہ اِس مُلک وِچّ رِہائِشی آبادی وِچّ گھراں دے اگّے ناں تاں پشُۄ بنّہے مِلدے ہن اتے ناں ہی اُنہاں لئی بݨائیِیاں گئیِیاں جھُگِّییاں دِسدِییاں ہن٬ ناں تُۄڑی دے کُپّ جاں ٹاںڈِیاں٬ گۄہے اتے پاتھِییاں دے ڈھیر۔

ساڈے دیش واںگ اِس مُلک وِچّ سڑکاں اُتّے گھُمّدے اوارا پشُۄ دُرگھٹناواں اتے لۄکاں دی جان لَیݨ دا کارن نہِیں بݨدے کِئُںکِہ اِس مُلک دے کانُۄن بہُت سخت ہن۔ کُجھ لۄکاں دا کہِݨا ہَے کِہ ساڈا دیش بھارت کھیتی پْردھان دیش ہَے٬ ابادی ذِیادا اتے کھیترپھل گھٹّ ہَے اِس لئی اوارا پشُۄیاں٬ گںدّگی اتے گھاہ پھُۄس دے کُپّ ہۄݨا سُبھاوِک ہَے۔ اِہ دلِیل دیݨ والے لۄکاں دی گلّ کِسے ہدّ تک ٹھِیک وی ہَے پر اُنہاں لۄکاں نُۄں اِہ گلّ وی منّ لَیݨی چاہِیدی ہَے کِہ ناں تاں ساڈِییاں سرکاراں نُۄں اِس مُلک نال لگائۄ ہَے تے ناں کانُۄن تۄڑن والِیاں نُۄں۔ اِس مُلک دی سرکار نیں جانوراں دی سُرکھِّیا اتے شِکار لئی وِشیش کانُۄن بݨائِیا ہۄئِیا ہَے۔ کِہڑے جانوراں دا٬ کِہڑے مَۄسم اتے کِہڑے کھیتراں وِچّ شِکار ہۄ سکدا ہَے٬ اِہ سارا کُجھ نِشچِت کِیتا گِیا ہَے۔ ساڈے مُلک واںگ اِس مُلک وِچّ جںگّلی جانور رِہائِشی اِلاکِیاں وِچّ نہِیں گھُمّدے۔ جیکر بھُلّکے آ وی جاݨ تاں اُہ لۄکاں نُۄں نُکسان نہِیں پہُںچّائُںدے۔

ساڈے مُلک دِییاں سرکاراں نُۄں اِہ گلّ کدۄں سمجھ آویگی کِہ ساپھ سپھائی٬ سخت کانُۄن اتے جانوراں دی سامبھ سمبھّال جِتھّے مُلک دے لۄکاں دی ذِںدّگی نُۄں سۄہݨا اتے سُکھالا بݨائُںدے ہن٬ اُتھّے اںتّرراشٹری پدھّر اُتّے مُلک دے وکار نُۄں چںگّا بݨائُںدے ہن۔ اِس اُدیش دی پْراپتی لئی سرکار نُۄں آپݨے بݨائے کانُۄناں وِچّ بݨدے سُدھار کرکے اُنہاں نُۄں سختی نال لاگُۄ کرنا چاہِیدا ہَے۔ دیش دی ابادی اُتّے کابُۄ پائُݨا چاہِیدا ہَے۔ جُرمانے اتے سذاواں سخت ہۄݨِییاں چاہِیدِییاں ہن۔ اوارا کُتِّیاں اتے پشُۄیاں اُتّے ہر ہالت وِچّ رۄک لگائُݨی چاہِیدی ہَے۔ سڑکاں٬ جنتک تھاواں اتے شاملاٹاں اُتّے گںدّدی دے ڈھیر لگائُݨ, پشُۄ بنّہݨ اتے گھاہ پھُۄس دے کُپّ بݨائُݨ اُتّے سخت پابںدّی ہۄݨی چاہِیدی ہَے۔ کُتِّیاں نُۄں کھُلّہے چھڈّکے ناں گھُمائُݨ اتے اُنہاں دی گںدّگی نُۄں چُکّ کے کُۄڑادان وِچّ پائُݨ لئی سخت ہدائِت کِیتی جاوے۔ سِیاسی لۄکاں نُۄں کانُۄن تۄڑن والِیاں نُۄں بچائُݨا بںدّ کرنا پویگا۔