وِدیشاں وِچّ جاکے وسݨ, ڈالر کماکے کرۄڑپتی بݨن٬ اَینّ آر آئی کہائُݨ اتے شانۄ شَۄکت والی ذِںدّگی گُذارن دے جنُۄن وِچّ نَۄجوان پِیڑھی دے سارے مُںڈّے کڑِییاں تاں نہِیں پر اُنہاں وِچّۄں اِکّ ورگ اجِہا پَیدا ہۄ رِہا ہَے جۄ کِہ ذِںدّگی دے اُس دَۄر وِچّۄں گُذر رِہا ہَے٬ جِس وِچّ سوارتھ اتے مجبُۄری دی ندی دے بہاء وِچّ رِشتِیاں دی سںوّیدنا٬ آپݨاپن٬ لگاء٬ درد اتے فِکرمںدّی سبھ کُجھ ہڑھدے جا رہے ہن۔ پرواسی ذِںدّگی دے سںدّربھ وِچّ رِشتِیاں بارے کِہا جاݨ والا اِہ کتھن کِہ اسِیں اِکّ دُۄجے بِناں کُجھ نہِیں٬ اِہۄ رِشتِیاں دی کھُۄبسُۄرتی ہَے٬ ارتھہِیݨ ہُںدّا جا رِہا ہَے۔ مہِںگّے گھراں٬ مہِںگِّییاں گڈِّییاں اتے ہۄر ساذۄ سمان لئی وِدیشی بَیںکاں تۄں چُکّے کرذ دِییاں کِشتاں٬ آپݨے وتن آئُݨ لئی مہِںگِّییاں ٹِکٹاں اتے وِدیشاں وِچّ پکّی ناگرِکتا پْراپت کرن لئی رہِݨ دے سالاں دی شرت٬ اِہ سارا کُجھ مۄہ بھِجّے منُکھّی رِشتِیاں نُۄں مۄہ وِہُۄݨا کر رِہا ہَے۔ وِدیشاں وِچّ رۄٹی رۄذی کمائُݨ لئی گئے بہُت سارے نَۄجوان مُںڈّے کُڑِییاں آپݨے پرِواراں وِچّ رم کے٬ مشِینی ذِںدّگی دے ہتھّاں دی کٹھپُتلی بݨکے آلِیشان ذِںدّگی گُذارن لئی ودھّ تۄں ودھّ کمائی کرن دی دَۄڑ وِچّ اتے سمیں اتے دھرتی دی دُۄری کارن اِہ وی بھُلّ جاںدے ہن کِہ اُنہاں دے کۄئی آپݨے وی اُنہاں دے راہ ویکھدے ہۄݨگے۔ اُنہاں نُۄں مِلݨ لئی تڑپھ رہے ہۄݨگے۔

وِدیشاں وِچّ رہِںدِّیاں جِویں جِویں اُمر دے سال بِیتدے جاںدے ہن٬ اُویں اُویں آپݨے وتن دی دھرتی دا مۄہ اتے آپݨِیاں نال جُڑے ہۄݨ دا اہِساس نِواݨ ولّ نُۄں جاݨ لگّ پَیںدا ہَے۔ پھۄن کرن دا سِلسِلا رات دِن دے پھرک دے بہانے نال ٹُٹّݨا شُرُۄ ہۄ جاںدا ہَے۔ جِنہاں ماپِیاں نیں کرذ چُکّ کے٬ ذمِیناں گہِݨے رکھّکے اتے رِشیداراں تۄں پَیسے اُدھار پھڑکے آپݨے نَۄجوان بچِّیاں نُۄں وِدیش بھیجِیا ہُںدّا ہَے٬ اُہ ماپے اُنہاں نُۄں مِلݨ لئی ترس جاںدے ہن۔ سمیں نال اُنہاں دے آپس وِچّ سمبّںدھّ کیول پھۄن اُتّے اِکّ دُۄجے دا ہال چال پُچھّݨ جۄگے ہی رہِ جاںدے ہن۔

اُنہاں نَۄجوان بچِّیاں نُۄں آپݨے ماپے یاد اُدۄں آئُںدے ہن٬ جدۄں اُنہاں نُۄں آپݨے بچّے پالݨ دی سمسِّیا آئُںدی ہَے۔ اُہ آپݨے ماں باپ نُۄں لِجاںدے تاں وِدیش دی سَیر کرائُݨ لئی ہن پر ذمِینی ہکِیکت اُنہاں نُۄں آپݨے بچّے سمبھّالݨ لئی ہی لِجاݨا ہُںدّا ہَے۔ وِدیش وِچّ ماپِیاں دا بچِّیاں کۄل جا کے رہِݨ دَۄران بچِّیاں اتے اُنہاں دے ماپِیاں دے سمبّںدھّاں دا اِکّ نواں ادھِیائے لِکھِیا جاںدا ہَے۔ بچِّیاں دے رہِݨ سہِݨ, کھاݨ پِیݨ, سۄچ٬ آدتاں اتے اُنہاں دی ذِںدّگی اُتّے وِدیشی ذِںدّگی دے پْربھاو نُۄں لَیکے بچِّیاں اتے اُنہاں دے ماپِیاں وِچالے تکرار٬ من مُٹاو٬ تݨاء اتے ٹکراء ہۄݨا آم جِہی گلّ ہُںدّی ہَے۔ بچِّیاں دے وِوہار نُۄں لَیکے ماپِیاں دے دِلاں وِچّ دۄ تِنّ وِچار وار وار اُٹھّدے رہِںدّے ہن٬ کِتھّے آکے پھس گئے٬ چھیتی تۄں چھیتی آپݨے گھر نُۄں مُڑِیئے٬ آپاں مُڑکے اِتھّے نہِیں آواںگے۔ جیکر دۄہاں دھِراں وِچّ ہئُمَیں ہۄوے تاں سمبّںدھّاں وِچّ تݨاء ہۄر وی ذِیادا گہِرا ہۄ جاںدا ہَے۔ کدے کدے تُۄں-تُۄں مَیں-مَیں اتے آپس وِچّ سںوّاد ٹُٹّݨ دی نَۄبت وی آ جاںدی ہَے۔ ماپِیاں اتے نُۄںہ دے سمبّںدھّاں دے ٹکراء وِچّ پُتّر نُۄں پِسݨا پَیںدا ہَے۔ ماپے آپݨے پُتّر دے مُۄںہ نُۄں چُپّ رہِںدّے ہن٬ پُتّر سبھ کُجھ جاݨدا ہۄئِیا وی آپݨے ماپِیاں نُۄں ہی سمجھائُݨ دا یتن کردا ہَے٬ کِئُںکِہ اُسنے ذِںدّگی آپݨی پتنی نال ہی بسر کرنی ہُںدّی ہَے۔ ماپِیاں نُۄں آپݨے پُتّ نُۄںہ نال اِہ شِکائِت ہُںدّی ہَے کِہ اُہ اُنہاں کۄل بَیٹھدے نہِیں۔ نُۄںہ پُتّر کۄل آپݨے ماپِیاں کۄل ناں بَیٹھݨ دے اِہ ترک ہُںدّے ہن کِہ اُنہاں کۄل اُنہاں دے نال بَیٹھݨ دا سماں ہی کِتھّے ہُںدّا ہَے٬ اُنہاں نیں آپݨے کمّ وی تاں کرنے ہُںدّے ہن۔ اُہ اُنہاں نال کی گلّاں کرن؟

جیکر بذُرگ ماپِیاں تۄں پۄتے پۄتی دی سامبھ سمبھّال وِچّ اُمر دے پْربھاو کارن کۄئی کُتاہی ہۄ جاوے تاں نُۄںہ دے اُنہاں پْرتی وِئںگّ ویکھݨ والے ہُںدّے ہن۔ جیکر بچِّیاں اتے ماپِیاں دے سمبّںدھّ سُکھاویں ناں ہۄݨ تاں اُہ اِکّۄ گھر وِچّ اُس گُیاںڈھی واںگ رہِ رہے ہُںدّے ہن٬ جِنہاں دی آپس وِچّ بݨدی نہِیں ہُںدّی۔ سسّ سہُرے ولّۄں آپݨے پۄتے پۄتی دا سبھ کُجھ کرن دے باوجُۄد وی نُۄںہ دے من وِچّ اِہ ہُںدّا ہَے کِہ اُہ جۄ کُجھ کر رہے ہن آپݨے پُتّ لئی کر رہے ہن٬ اُس لئی نہِیں٬ اسل وِچّ سچائی وی اِہۄ ہُںدّی ہَے۔ بچِّیاں دے ماڑے وِوہار نُۄں سہِ کے وی اُہ سبھ کُجھ کردے رہِںدّے ہن۔ اُہ جدۄں وی گھر تۄں باہر گھُمّݨ پھِرن نِکلدے ہن جاں پھِر پارکاں وِچّ جا کے بَیٹھدے ہن تاں اُہ آپݨے پُتّ نُۄںہ دے ماڑے وتِیرے دِییاں گلّاں کرکے آپݨا من ہَۄلا کر لَیںدے ہن۔ بچِّیاں نُۄں سمبھّالݨ لئی مُںڈّے دے ماں باپ اَینا سماں لگا گئے ہُݨ کُڑی دے ماپِیاں دی واری ہَے۔ کُڑی اتے مُںڈّے دے ماپِیاں دا اِکّ دُۄجے نُۄں چںگّا ماڑا کہِݨا اتے کُڑی مُںڈّے دا آپݨے ماپِیاں نُۄں لَیکے کۄئی ناں کۄئی تکرار ہۄݨا٬ اِہ سارِییاں گلّاں آم ہی ویکھݨ اتے سُݨن نُۄں مِلدِییاں ہن۔

بچِّیاں دی سامبھ سمبھّال نُۄں لَیکے آرتھِک مجبُۄری کارن پتی پتنی٬ دۄہاں دے نَۄکری کرن دی ستھِتی پتی پتنی دۄہاں دا اِکّ دُۄجے نُۄں آپݨی مجبُۄری جِتائُݨا٬ دۄہاں وِچالے تکرارباذی ہۄݨا اتے پتنی دا پتی نُۄں اِہ کہِݨا کِہ مَیں جاں تاں نَۄکری کر لواں جاں پھِر بچّے سمبھّال لواں تے بچّے دی سامبھ سمبھّال لئی دۄہاں کۄل سماں ناں ہۄݨ دی ہالت وِچّ بچّیاں دا پْربھاوِت ہۄݨا٬ اِہ سارا کُجھ وِدیشاں وِچّ وسݨ والے نَۄجوان مُںڈّے کُڑِییاں دے سمبّںدھّاں وِچّ واپرنا اُنہاں دی ذِںدّگی دا ہِسّا بݨ چُکّا ہَے۔

جیکر ماپے وِدیش وِچّ وسدے نُۄںہ پُتّ جاں پھِر دھی جوائی دے بچِّیاں نُۄں سمبھّالݨ لئی کُجھ سمیں لئی آ جاݨ تاں اُنہاں نُۄں دُۄجے پُتّاں نُۄںہاں اتے دھی جوائی دے تائنے مِہݨے سُݨن نُۄں تھاں ہۄ جاںدا ہَے۔ اِکّ بذُرگ پتی پتنی دی ذِںدّگی دی دُکھاںت بھری گھٹنا من نُۄں بہُت دُکھّ پہُںچّائُݨ والی ہَے۔ وِدیش وِچّ وسدا پُتّر آپݨے ماپِیاں تۄں سبھ کُجھ وِکا کے اُنہاں نُۄں آپݨے کۄل لَے آئِیا۔ وِدیش وِچّ اُنہاں دۄہاں نُۄں 3200 ڈالر پَینشن لگّی ہۄئی ہَے۔ نُۄںہ دے بھَیڑے وتِیرے نیں اُنہاں دا جِئۄُݨا اَۄکھا کر دِتّا۔ اُہ آپݨے دیش مُڑن جۄگے وی نہِیں رہے۔ پُتّر نُۄں پرِوار دی شاںتی لئی اُنہاں نُۄں آپݨے گھر دی بیسمَیںٹ وِچّ رکھّݨا پِیا۔

وِدیشی جِیون دے پْربھاو وِچّ بِناں وِیاہ تۄں پتی پتنی واںگ ذِںدّگی گُذرنا٬ پتی پتنی ہُںدِّیاں ہۄئِیاں وی نَیتِکتا دِییاں سِیماواں تۄڑ دیݨِییاں٬ پتی پتنی وِچّ چھۄٹِییاں چھۄٹِییاں گلّاں نُۄں لَیکے لڑائی جھگڑا ہۄݨا اتے دۄہاں دھِراں دا اِکّ دُۄجے نُۄں تلاک دیݨ دی نَۄبت پَیدا ہۄݨا٬ وِدیشاں وِچّ وسدے انیکاں مُںڈّے کُڑِییاں نال اِہ سارا کُجھ واپر رِہا ہَے۔ وِدیشاں وِچّ وسدے مُںڈّے کُڑِییاں نال رِشتے دی گلّ تُردِیاں اُنہاں دی ذِںدّگی بارے سَۄ ترہاں دے سوال اُٹھّݨا وِدیشی ذِںدّگی دا اِکّ ورتارا بݨ چُکّا ہَے۔

جِہڑے لۄک پکّے تَۄر ’تے وِدیشاں وِچّ جا وسدے ہن٬ اُنہاں دے پرِوار دے دُۄجے مَیمبراں دی اُنہاں بارے اِہ دھارنا ہُںدّی ہَے کِہ گھر والِیاں نیں اُنہاں نُۄں وِدیش بھیجݨ لئی بتھیرا پَیسا لگا دِتّا ہَے تے اُنہاں نُۄں وِدیش وِچّ بہُت کمائی ہَے٬ ہُݨ اُنہاں دا گھر وِچّ کۄئی ہِسّا نہِیں بݨدا؟ پر وِدیش وِچّ وسدے پرواسِییاں دی اِہ سۄچ ہُںدّی ہَے کِہ اُہ سمیں سمیں ’تے گھر پَیسے بھیجدے رہے ہن٬ اُنہاں دا ماپِیاں دی جائِداد وِچّ ہِسّا کِئۄں نہِیں بݨدا؟ اُہ کِسے رِشتیدار دے دُکھّ سُکھّ وِچّ آئُݨ جاں ناں آئُݨ, پر جائِداد وِچّۄں آپݨا ہِسّا وںڈّائُݨ لئی ذرُۄر آئُںدے ہن۔

وِدیشاں وِچّ وسدے لۄکاں دی ذِںدّگی دی آرتھِک اتے دُۄر دیشاں تۄں سمیں سِر ناں پہُںچّ سکݨ دی مجبُۄری اُنہاں نُۄں آپݨِیاں دے دُکھّاں سُکھّاں وِچّ شرِیک ہۄݨ تۄں واںجھے رکھّ لَیںدی ہَے۔ کھاس رِشتیداراں نال دُکھّ سُکھّ پھۄن ’تے ہی ساںجھا کرنا پَیںدا ہَے تے جِنہاں نال خُۄن دی ساںجھ ہُںدّی ہَے٬ اُنہاں دے داہ سسکار تۄں بائد ہی پہُںچّ ہُںدّا ہَے۔ کئی وار اُہ وی سمبھّو نہِیں ہُںدّا۔ اِنہاں ڈالراں اتے وِدیشی ذِںدّگی دی چکاچَۄںدھ وِچّ اِنسانی رِشتِیاں دی اہِمِیئت نُۄں نذر اںدّاذ کرنا منُکھّی بھاوناواں نال بیوپھائی ہَے۔ جیکر اِہ رِشتے ہی نہِیں بچݨگے تاں اِس شانۄ شَۄکت والی ذِںدّگی دا وی کی لابھ ہۄویگا؟