کِتھے میرِیئن جۄنذ تے کِتھے کبڈّی دے کھِڈاری؟ ہَے کۄئی جۄڑ؟ ہاں اِکّ گلّۄں جۄڑ ہَے۔ وِشو پْرسِدھّ اتھلِیٹ میرِیئن جۄنذ پابںدِّیشُدا ڈرگّ سیون دی دۄشی پائی گئی ہَے تے اُس دے مَیڈل واپس لَے لئے گئے ہن۔ آم لۄکاں نُۄں پتا ہۄوے جاں ناں پر اِہ سچّ ہَے کِہ پںجّاب دی دیسی کھیڈ کبڈّی دے کئی سٹار کھِڈاری ورجِت ڈرگّاں لَے رہے ہن۔ جیکر تُرت کۄئی اُپاء ناں کِیتا گِیا تاں اُہ دِن دُۄر نہِیں جدۄں اُہ اُنہاں نُۄں لَے بہِݨگِییاں۔ اُہدی شُرُۄیات ہۄ چُکّی ہَے۔ کِسے کھِڈاری دی اݨِیائی مَۄت٬ کِسے دے مسل پُلّ٬ کِسے دا نِپُںسّک ہۄݨا تے کِسے دے گُجھّا درد ہۄݨ دِییاں خبراں مِلݨ لگّ پئیِیاں ہن۔ کِسے دا جِگر جُیاب دے رِہَے تے کِسے دا نستںتّر ہِلّ گِئَے۔ کِسے دا سِیذن مارِیا جاݨ لگّا ہَے۔ جِہڑا پکّا ہی ڈرگّ اَیڈِکٹ ہۄ گِیا اُہدا تاں سمجھۄ اسلۄں ہی سر گِیا۔ اُہ جیہا دُنِییاں `تے آئِیا جیہا ناں آئِیا۔

جِنہاں سٹِیرائیڈذ نُۄں تاکت ودھائُݨ دِییاں دوائیِیاں کہِ کے لِیا جا رِہَے اُنہاں `چ کئی سِہت لئی بیہدّ گھاتک ہن۔ اُہ آرذی تاکت دِںدِّییاں ہن٬ پٹھّے بݨائُںدِییاں تے بھار ودھائُںدِییاں ہن پر بائد وِچّ جان لَیݨ تک جاںدِییاں ہن۔ اِہدِییاں اِکّ نہِیں انیکاں مِسالاں مِلدِییاں ہن۔ اِسے کرکے اۄلمپِّک کھیڈاں دے مَیڈِیکل کمِشن نیں اُنہاں دوائیِیاں دی سُۄچی جاری کِیتی ہۄئی ہَے جۄ کھِڈارِییاں لئی ورجِت ہن۔ جے کۄئی کھِڈاری پابںدِّیشُدا دوائیِیاں دی ورتۄں کردا سابت ہۄ جاوے تاں اُس دے جِتّے ہۄئے مَیڈل واپس لَے لئے جاںدے ہن تے اگّۄں کھیڈاں وِچّ بھاگ لَیݨ `تے پابںدّی لگّ جاںدی ہَے۔ بدنامی وکھّری ہُںدّی ہَے۔ ٹرَیک دی راݨی میرِیئن جۄنذ جِیہدی گُڈّی اسمانی چڑھی ہۄئی سی ہُݨ کِتے مُۄںہ وِکھائُݨ جۄگی نہِیں رہی۔ اُہ رۄ رۄ کے بھُلّاں بکھشا رہی ہَے تے کُل دُنِییاں دے مِیڈِیئے وِچّ اُہدِییاں رۄںدی دِییاں تسوِیراں چھپِییاں ہن۔ اُہدی ہالت ویکھ کے ترس آئُںدا ہَے۔

میرِیئن جۄنذ کۄئی سادھارن اتھلِیٹ نہِیں۔ اُہ امرِیکا دی نُمائِںدگی کردِیاں وِشو دی سبھ تۄں تیذترار دَۄڑاک بݨی رہی جِس دی ٹْرینِںگّ اتِ آدھُنِک کھیڈ سامان تے نوِینتم تکنِیک نال ہۄئی سی۔ اُس دا کہِݨا ہَے کِہ اُس دے کۄچ نیں اُس نُۄں کتھِت تاکت ودھائۄُ سٹِیرائِڈذ `تے لائِیا سی۔ پہِلاں اُہ پابںدِّیشُدا ڈرگّذ لَیݨ تۄں مُکردی آ رہی سی پر جاںچ پُۄری ہۄݨ اُتے اُس نُۄں سوِیکار کرنا پِیا کِہ اُہ ستمبّر 2000 تۄں جُلائی 2001 تک وِشیش ترہاں دے سٹِیرائِڈذ لَیںدی رہی سی۔ اُس نیں سِڈنی دِییاں اۄلمپِّک کھیڈاں `چۄں اِکّ نہِیں٬ پںجّ مَیڈل جِتّے سن۔ سَۄ مِیٹر٬ دۄ سَۄ مِیٹر تے چار سَۄ مِیٹر رِلیء دَۄڑ `چۄں سۄنے دے تمغے سن اتے لمّی چھال تے سَۄ مِیٹر رِلیء دَۄڑ `چۄں کاںسی دے تمغے سن۔ اینے تمغے جِتّݨ نال اُہدی شۄہرت دا کۄئی اںتّ نہِیں سی رِہا۔ اُہ دُنِییاں بھر دی جُیانی دا ماڈل بݨ گئی سی۔

2004 وِچّ میرِیئن جۄنذ بالکۄ سٹِیرائِڈ دے ماملے وِچّ اجِہی پھسی تے آئی.اۄ.سی.نیں اِس دی جاںچ شُرُۄ کر دِتّی سی۔ جاںچ مُکمّل ہۄݨ اُتے جدۄں سابت ہۄ گِیا کِہ جۄنذ دۄشی ہَے تاں اُس نیں وی دۄش سوِیکار کر لِیا۔ اُس نیں دَۄڑن وِچّ اُس تۄں پِچھّے رہِݨ والِییاں دَۄڑاکاں تۄں ماپھی مںگّی ہَے کِہ اُس نُۄں ماف کر دیݨ۔ اُس نیں کِہا کِہ مَیں آپݨے مُکابلے دِییاں دَۄڑاکاں نال دھۄکھا کِیتا ہَے۔ جے اجِہی ستھِتی کِتے کبڈّی دے کھِڈارِییاں ساہمݨے آ جاوے تاں کی اُہ ساتھی کھِڈارِییاں تۄں ماپھی مںگّݨگے؟ کی اُہ منّ لَیݨگے کِہ اُنہاں نیں نجائِذ دوائیِیاں لَے کے آرذی تَۄر `تے تاکت ہاسل کِیتی سی تے آپݨے ساتھی کھِڈارِییاں نال دھۄکھا کِیتا سی؟ اُنہاں وِچّ تاں کئی اَیسے وی ہن جِہڑے منہاں کِیتِییاں تِلہکݨِییاں وستاں وی پِںڈّے `تے ملݨۄں نہِیں ہٹدے۔ پاݨی پِیݨ دی تھاں گُٹّاں تے پِںڈّے `تے لا لَیںدے ہن اتے پھائۄُل کھیڈݨ دی کۄئی کسر نہِیں چھڈّدے۔

میرِیئن جۄنذ دا ناں ہُݨ اۄلمپِّک کھیڈاں دے جیتُۄیاں `چۄں میٹ دِتّا جاویگا۔ رِکارڈاں وِچّ اُس دا ناں نہِیں رہیگا۔ اُس دے جِتّے ہۄئے مَیڈل واپس لَے لئے گئے ہن جۄ اُس تۄں دُۄجے نمبّر `تے آئُݨ والِییاں نُۄں مِلݨگے۔ اجے کُدرت نیں پتا نہِیں اُس نُۄں کِہۄ جِہی سرِیرک سذا دیݨی ہَے۔ سِئۄل دِییاں اۄلمپِّک کھیڈاں وِچّ امرِیکا دی پھلۄرَیںس گْرِپھت جائینر نیں وی سۄنے دے تِنّ مَیڈل جِتّے سن۔ اُہ وی پابںدِّیشُدا دوائیِیاں لَیںدی سی تے اُتۄں دی ہۄر دوائیِیاں لَے کے ڈَۄپ ٹَیسّٹ کرن والِیاں نُۄں دھۄکھا دے دِںدّی سی۔ پر کُدرت نیں دھۄکھا نہِیں کھادھا تے اُہ جُیان اوسّتھا وِچّ ہی بُرے ہالِیں چلدی بݨی۔ مرن تۄں پہِلاں اُہ شکلۄں بیشکل ہۄ گئی سی۔

اجّ اُہ رںگّ برںگّے لمّے نہُںیاّں٬ لال لِپسٹِک تے کھُلّہے والاں والی اُڈݨ پری کِسے دے چِت چیتے نہِیں۔ کَینیڈا دے بَینّ جانہسن نیں سَۄ مِیٹر دی پھراٹا دَۄڑ وِچّ نواں وِشو رِکارڈ رکھّ دِتّا سی پر ڈَۄپ ٹَیسّٹ وِچّ اِہ پتا لگّݨ `تے کِہ اُس نیں ورجِت دوائی لئی سی اُس دا ناں رِکارڈاں وِچۄں میٹ دِتّا گِیا۔ اُس دا جِتِّیا ہۄئِیا سۄن تمغا واپس لَے لِیا گِیا سی۔ اجّ بَیںّن جانہسن نُۄں وی کۄئی نہِیں جاݨدا کِہ اُہ کِتھے ہَے؟ کبڈّی دے جِہڑے کتھِت سٹار کھِڈاری وڈّے اِنام جِتّݨ دے لالچ وِچّ گھاتک سٹِیرائِڈذ لَے رہے ہن اُنہاں نُۄں وی آپݨا بُرا بھلا وِچار لَیݨا چاہِیدَے۔ تے پرسرامپُر دے بابا لۄدھِییاݨا کھیڈ میلے `تے کبڈّی دے تیراں لکھّے اِنام دیݨ والِیاں نُۄں وی ڈۄپ ٹَیسّٹ ورگا پکّا اُپاء کرنا چاہِیدَے کِہ کۄئی ٹِیم ڈرگّ دے سِر `تے ہی اِنام ناں ماٹھ جاوے!

کئیِیاں لئی اِہ خبر ہَیرانی والی ہۄویگی کِہ کبڈّی دا اِنام پھسٹ آئُݨ والی ٹِیم لئی اٹھّ لکھّ تے سَیکںڈّ لئی پںجّ لکھّ رُپئے تک پُجّ گِیا ہَے۔ کَینیڈا امرِیکا وِچّ گِیاراں ہذار تے اٹھّ ہذار ڈالر تک دے اِنام کئی سالاں تۄں دِتّے جا رہے ہن۔ اِکّ پُیائِںٹ اُتے اِکّ لکھّ رُپِیا تے پںجّ ہذار ڈالر تک دے اِنام لگّ چُکّے ہن۔ ہُݨ ایڈے وڈّے اِنام جے کۄئی نشے والی جاں ورجِت ڈرگّ کھا کے لَے جاوے تاں لۄہڑا نہِیں؟ جِہڑے کھِڈاری شُدھ کھُراکاں کھا کے تے مِہنتاں مار کے سہی کھیڈ کھیڈدے ہن اُنہاں نال دھکّا نہِیں؟ اُنہاں وِچارِیاں دا کی کسُۄر؟ جے پابںدِّیشُدا ڈرگّ لَیݨ والِیاں نُۄں رۄکِیا ناں گِیا تاں اِس دا متلب ہَے جِہڑے اجے تک اُہ دوائیِیاں نہِیں لَیݨ لگّے اُہ وی لَیݨ لگّ جاݨگے۔

کبڈّی ہلکِیاں وِچّ اِکّ گلّ آم کہی جا رہی ہَے کِہ ہُݨ تاں جی سارے ہی ٹِیکے لُیائُݨ لگّ پئے نیں تُسِیں کِیہنُۄں کِیہنُۄں رۄکۄگے؟ اِہ تاں اُہ گلّ ہَے جِویں کۄئی چۄر پاڑ `چۄں پھڑِیا جاوے تے آکھی جاوے مَیں کِہڑا `کلّے نیں چۄری کِیتی ہَے ایتھے تاں سارے ای چۄر نیں۔ اِہ گلّ بِلکُل غلت ہَے کِہ کبڈّی دے سارے ہی کھِڈاری ڈرگّاں اُتے لگّے ہۄئے نیں۔ بتھیرے ہن جِہڑے اجے بچے ہۄئے ہن۔ اِہ اُنہاں دا پرچار ہَے جِنہاں نُۄں ڈر ہَے کِہ جِہڑے لگّے ہۄئے نیں کِتے اُہ ناں پھڑے جاݨ?

اۄنٹارِیئۄ٬ بی.سی.تے یُۄ.کے.دِییاں کبڈّی پھَیڈریشناں نیں پِچھلے سال متے پاس کِیتے سن کِہ پچھّمی مُلکاں دا 2007 دا کبڈّی سِیذن ڈرگّ مُکت ہۄویگا۔ اُہ ڈۄپ ٹَیسّٹ کرنگے۔ اُنہاں نیں اِس پھَیسلے دا اَیلان مِیڈِیئے وِچّ وی کِیتا۔ میرے ورگِیاں نیں اُنہاں دے اِس چںگّے پھَیسلے دی پْرسںسّا کردِیا لیکھ لِکھے۔ لیکھ پںجّاب دے اخباراں وِچّ وی چھپے تے کُمَیںٹیٹراں نیں وی کھیڈ میلِیاں `تے کُمَیںٹری کردِیاں کھِڈارِییاں نُۄں خبردار کِیتا۔ اُہدا نتِیجا اِہ نِکلِیا کِہ کبڈّی کھِڈارِییاں نُۄں ڈر پَے گِیا پئی اَیتکِیں ڈۄپ ٹَیسّٹ ہۄویگا تے ڈرگّ لَیݨ والِیاں نُۄں لَیݨے دے دیݨے پَیݨگے۔ پںجّاب دِییاں کبڈّی اکَیڈمِییاں وِچۄں خبراں مِلِییاں کِہ کئی کھِڈاری سٹِیرائِڈذ لَیݨۄں ہٹ گئے سن۔

پر جدۄں ٹۄراںٹۄ وِچّ 2007 دا کبڈّی سِیذن شُرُۄ ہۄئِیا تاں پہِلے ٹُۄرنامَیںٹ سمیں پرچِییاں پا کے اٹھّ کھِڈاری ڈَۄپ ٹَیسّٹ لئی چُݨے گئے۔ پںجّاں نیں کرُۄرا دے دِتّا تے تِنّ آکھݨ لگّے کِہ اگلے ٹُۄرنامَیںٹ `تے دیواںگے۔ اِہدا متلب اُہناں `چ کۄئی کمی ہۄویگی۔ اگلے ٹُۄرنامَیںٹ `تے ڈۄپ ٹَیسّٹ کرن لگّے تاں اُہ کھِڈاری پھِر لتّ چُکّ گئے تے ٹُۄرنامَیںٹ کرائُݨ والا کلبّ وی کہِݨ لگّا کِہ ساڈا ٹُۄرنامَیںٹ کِئۄں کھراب کردے اۄں؟ آہ ڈۄپ ڈُۄپ والا پںگّا اگلے ٹُۄرنامَیںٹ `تے لَے لِئۄ۔ کبڈّی پھَیڈریشن نیں مِیٹِںگّ رکھّ لئی تے کلبّاں دے نُمائِںدِیاں دِییاں وۄٹاں پُیا لئیِیاں۔

وۄٹاں پتا کاہدے `تے پُیائیِیاں؟ اکھے ڈۄپ ٹَیسّٹ کرنا چاہِیدَے کِہ نہِیں؟ یانی نشے تے ورجِت ڈرگّاں لَیݨ والِیاں نُۄں کھیڈݨ دیݨا جاں نہِیں کھیڈݨ دیݨا؟ سِرپھ دۄ کلبّاں نیں ڈۄپ ٹَیسّٹ کرن دے ہکّ وِچّ وۄٹ پائی تے چھییاں نیں وۄٹ ٹَیسّٹ ناں کرن دے ہکّ وِچّ پا دِتّی! ڈرگّ لَیݨ والے کھِڈاری کچھّاں وجائُݨ لگّے۔ جِہڑے پںجّاب تۄں نِسبتن سستے مِلدے سٹِیرائِڈج٬ کَینیڈا دِییاں کبڈّی پھَیڈریشناں دے پھَیسلے تۄں ڈردے مارے نہِیں سن لَے کے آئے اُنہاں نیں پِچھّۄں آئُݨ والِیاں نُۄں پھۄن کھڑکا دِتّے کِہ ایتھے تاں ہری جھںڈّی اےَ! ساڈے جۄگا مال متّا وی لَے آئِئۄ! !

کبڈّی دا اِکّ کھِڈاری ڈبّ `چ مال متّا لِیائُںدا وَینکُۄور دے ہوائی اڈّے `تے پھڑِیا گِیا تے اُس نُۄں ڈِپۄرٹ ہۄݨا پِیا۔ جے اُہدا `کلّے جۄگا مال ہُںدّا تاں شائِد ڈاکٹر دی دِتّی دوائی کہِ کے نِکل جاںدا پر اُہدے تاں کارتُۄساں دی پیٹی واںگ لکّ دُیالے ٹِیکے تے کَیپسُۄل چاڑھے ہۄئے سن! پںجّاب دا مال ذبت ہۄ جاݨ کارن کَینیڈا `چۄں اُہی مال پھِر دس گُݨاں مہِںگّا مِلِیا جِس دا پْربںدھّ کُجھّ کلبّاں نُۄں آپ کرنا پِیا۔

سُیال پَیدا ہُںدّا ہَے کِہ کِسے کھیڈ پھَیڈریشن نُۄں کھِڈارِییاں لئی ورجِت دوائیِیاں لَیݨ بارے آپݨے کلبّ مَیمبراں تۄں وۄٹاں پُیائُݨ دا کۄئی وِدھان وی ہَے؟ جواب ہَے کِہ نہِیں۔ اِہ تاں اِس ترہاں ہَے جِویں کۄئی گُردوارا پْربںدھّک کمیٹی آپݨے مَیمبراں تۄں وۄٹاں پُیا کے پھَیسلا لوے کِہ کۄئی پاٹھی نشا کر کے رَۄل لا سکدَے کِہ نہِیں؟ نشا کر کے کۄئی کھیڈ کھیڈݨی جاں ورجِت دوائی لَے کے کھیڈݨا کھیڈاں دے وِدھان `چ ہی منہاں ہَے۔ وِشو دی سروۄتم کھیڈ سںسّتھا اںتّرراشٹری اۄلمپِّک کمیٹی نیں آپݨے مَیڈِیکل کمِشن راہِیں اِہ پابںدّی لاگُۄ کِیتی ہۄئی ہَے۔ اِہدے وِچّ کھُلّہ لَیݨ دی کۄئی گُںجّائِش ہی نہِیں۔ جے ہُںدّی تاں ناں بَینّ جانہسن دا تمغا کھُسّدا تے ناں ہُݨ میرِیئن جۄنذ دی دُرگت ہُںدّی۔

کبڈّی کلبّاں٬ اکَیڈمِییاں٬ اَیسۄسِیئیشناں تے پھَیڈریشناں نُۄں چاہِیدَے کِہ اُہ کبڈّی وِچّ پابںدِّیشُدا ڈرگّاں دے سیون نُۄں دْرِڑتا نال رۄکݨ۔ جِہڑے کھِڈاری ورجِت دوائیِیاں لَیݨ تۄں بچے ہۄئے ہن اُہ اُنہاں نُۄں پُۄرا سہِیۄگ دیݨگے۔ ہُݨ تاں کئی ڈرگّی کھِڈاری ہی سہی کھِڈارِییاں دا ہکّ ماری جا رہے ہن۔ پچھّمی مُلکاں دے 2008 دے کبڈّی سِیذن نُۄں جے ڈرگّ مُکت رکھّݨا ہَے تاں ہُݨے تۄں دْرِڑ پھَیسلے لَیݨے چاہِیدے ہن۔

اِک سُجھاء ہَے کِہ پںجّاب تۄں کبڈّی دے اُنہاں کھِڈارِییاں نُۄں ہی وِدیشاں وِچّ کھیڈݨ لئی سپاںسر کِیتا جاوے جِہڑے بھارت وِچّ ڈۄپ ٹَیسّٹ دی مانتا پْراپت لبارٹری تۄں ڈۄپ ٹَیسّٹ کروا کے امبَّیسِییاں تۄں وِیذے لَیݨ جاݨ۔ کپّ جِتّݨ والے کھِڈارِییاں دا وی ڈۄپ ٹَیسّٹ ہۄݨ `تے اُنہاں نُۄں اِنام دِتّا جاوے۔ جیکر ڈۄپ ٹَیسّٹ وِچّ جیتُۄ کھِڈاری ورجِت دوائی لَیںدے سابت ہُںدّے ہن تاں اُنہاں نُۄں اگّۄں لئی بَین کر کے اِنام دُۄجے نمبّر `تے آئُݨ والی ٹِیم دے ہوالے کِیتا جاوے۔ میرِیئن جۄنذ دے کیس وِچّ اِس ترہاں ہی ہۄ رِہَے۔ اجِہا ہۄݨ لگّ پوے تاں کۄئی وجہا نہِیں کِہ کبڈّی ڈرگّ مُکت ناں ہۄوے۔