دِلّی دے ٹِیکری بارڈر 'تے ہال ہی وِچّ کَیلِیپھۄرنِییا پِںڈّ وسِّیا ہَے۔ اِس پِںڈّ دا٬ دِل دے رۄگاں دا ماہر ڈاکٹر سوَیمان سِںگھّ پکھّۄکے٬ آپݨی ماں دا ہستاکھر ہَے۔ ہِیرا ہَے۔ امرِیکا ورگے مُلک دے سُکھّ ارام چھڈّ کے٬ دِلّی دِییاں سڑکاں 'تے بݨے آرذی رَیݨ بسیرِیاں 'چ٬ اںتّاں دی گرمی سردی دا نِگھّ ماݨ رِہا ہَے۔ سیوا بھاو دا شَۄںک اتے ہَۄسلا٬ سوَیمان دی ماں دے پالݨ پۄسݨ دا ہِسّا ہَے۔ سوَیمان دی کامجابی پِچھے جِس اَۄرت دا ہتھّ ہَے٬ اُہ اَۄرت٬ اُس دی ماں ہَے۔ سمجھ نہِیں آ رہی کِہ مَیں سوَیمان دا دھنّواد کراں جاں اُسدی ماں دا۔ سوَیمان بارے لِکھاں جاں ما
راج دربار دے بُۄہے دا٬ گھڑِیال وجّدا ہَے۔ دربان درواذا کھۄلدا ہَے۔ پھرِیادی نُۄں٬ سِر تۄں پَیراں تکّ پھرۄلدا ہَے۔ تِرچھی نذرے گھُۄردا ہَے۔ پھرِیادی٬ پھرِیاد لَے کے٬ راجے تکّ اپّڑدا ہَے۔ راجا٬ دھِیان نال سُݨدا ہَے۔ پھرِیاد دی سچائی نال٬ سہِمت ہُںدّا ہَے۔ مُجرم پیش کرن دے ہُکم دِںدّا ہَے۔ درباری٬ مُجرم نال رابتا کائِم کردا ہَے تے راجے دے ہُکم بارے دسّدا ہَے۔ پر مُجرم٬ راجے تے راجے دے ہُکم دی٬ پْرواہ نہِیں کردا۔
پھرِیادی٬ اگلے دِن پھِر پیش ہُںدّا ہَے۔ راجا٬ خُد مُجرم نال رابتا کائِم کردا ہَے تے پیش ہۄݨ لئی آکھدا ہَے۔ پھرِیادی٬ اُمِیداں
اِہ میری پہِلی ’دیس واپسی‘ سی۔ دۄ سال آسٹْریلِییا رہِݨ پِچھۄں پہِلی وار دِلّی دے اںتّر-راشٹری ہوائی اڈّے `تے اُترے ساں۔ بھاویں کِہ رِشتیداراں نُۄں لَیݨ اتے چھڈّݨ واستے انیکاں وار مَیں ایئرپۄرٹ آئِیا ساں پر دیس واپسی دا انُبھو ہںڈّائُݨ دا اِہ میرا پہِلا مَۄکا سی۔ میرے ماما جی اتے چھۄٹا بھݨوئیِیاں, سانُۄں لَیݨ واستے آئے سن۔ ایئرپۄرٹ دے شِیشیاں وِچدی آپݨِیاں نُۄں ویکھ کے, دۄہاں پاسِیاں تۄں اُپر اُٹھے تے ذۄر ذۄر دی ہِلدے ہتھّاں دِییاں بھاوناواں نُۄں, شبداں وِچّ بِیان نہِیں کِیتا جا سکدا۔
کار وِچّ بَیٹھ کے چلّݨ لگّے تاں میرے بیٹے ن
اِہ میری پہِلی ’دیس واپسی‘ سی۔ دۄ سال آسٹْریلِییا رہِݨ پِچھۄں پہِلی وار دِلّی دے اںتّر-راشٹری ہوائی اڈّے `تے اُترے ساں۔ بھاویں کِہ رِشتیداراں نُۄں لَیݨ اتے چھڈّݨ واستے انیکاں وار مَیں ایئرپۄرٹ آئِیا ساں پر دیس واپسی دا انُبھو ہںڈّائُݨ دا اِہ میرا پہِلا مَۄکا سی۔ میرے ماما جی اتے چھۄٹا بھݨوئیِیاں, سانُۄں لَیݨ واستے آئے سن۔ ایئرپۄرٹ دے شِیشیاں وِچدی آپݨِیاں نُۄں ویکھ کے, دۄہاں پاسِیاں تۄں اُپر اُٹھے تے ذۄر ذۄر دی ہِلدے ہتھّاں دِییاں بھاوناواں نُۄں, شبداں وِچّ بِیان نہِیں کِیتا جا سکدا۔
کار وِچّ بَیٹھ کے چلّݨ لگّے تاں میرے بیٹے ن
اِنکلاب جِںدّاباد دا نائرا دبّے کُچلے لۄکاں نُۄں آتمِک شکتی تے ہَۄسلا دِںدّا ہَے اتے سرمائیدار ہاکم جماتاں نُۄں کمبّݨی۔ بھگت سِںگھّ کِہا کردا سی کِہ اِہ اِکّ پوِتّر نائرا ہَے اتے اِسدی ورتۄں بڑی سۄچ سمجھ کے کرنی چاہِیدی ہَے۔ بھگت سِںگھّ, راجگُرُۄ اتے سُکھدیو ولّۄ, پھاںسی دے تختے `تے کھلۄ کے اِہ نائرا لائُݨ نال, ہِںدّۄستان دی اذادی دے جُۄجھارُۄیاں لئی اِسدا مہتّو ہۄر وی ودھّ گِیا۔
لپھذی ارتھاں وِچّ اِنکلاب دا متلب تبدِیلی ہَے۔ ٹْریڈ تے پبلِک سیپھٹی اَیکٹ دے خِلاف, اسمبّلی وِچّ سُٹّے بمبّ کیس سبںدھّی, 6 جُۄن 1929 نُۄں ادالت دے س
کافی دا مگّ اتے سَیںڈوِچّ
میذ تے رکھّدِیاں
دھی نیں آکھِیا
سویر دی پریڈ ہی ویکھی جا رہے ہۄ پاپا
اجّ کمّ تے نہِیں جاݨا
تھۄڑی دیر لئی بھُل گِیا ساں
کِہ 26 جنوری دی چھُٹّی
اِںڈِییا وِچّ ہُںدّی ہَے۔
مَیں جھٹّ دیݨی ٹی وی بںدّ کردا ہاں
گھڑی ولّ ویکھدا ہاں
تے آذادی دِوس دے
چلّ رہے جشناں بارے سۄچدا ہاں
کِہ 15 اگست 1947 نُۄں تُری آذادی نیں
26 جنوری 1950 تکّ پہُںچّدِیاں
کِئۄں وِسار دِتّے بلِیدان
بھُلا دِتّے سکںلّپ