پال سِںگھّ پںچھّی دا ناں سُݨدِیاں ہی کنّاں وِچ سارںگّی دِییاں چِیکدِییاں سُراں٬ ڈھڈّ دی ٹُنکار٬ گائِکاں دِییاں ہیکاں تے پںچھّی جی دے وِکھِیان گُۄںجݨ لگّدے ہن۔ اِنہاں ساذاں٬ اواذاں تے وِکھِیاناں وِچ بیجۄڑ تے لاسانی سی پال سِںگھّ پںچھّی دا ڈھاڈی جتھّا۔ رںگّ بنّہ دِںدّی سی جتھّے دی گائِکی٬ کِیل کے رکھّ دِںدّے سن پںچھّی جی دے وِکھِیان۔ جِتھّے اِس جتھّے دا دِیوان لگّݨا ہُںدّا٬ لۄکاں وِچ بھاری اُتشاہ ہُںدّا٬ لۄک بیسبری نالھ اُڈِیک کردے٬ سمے تۄں پہِلاں آپݨے کمّکار وِئُںت لَیںدے تے وِہلے ہۄ جاںدے سن۔ اِس ترہاں سُرۄتِیاں دِییاں بھِیڑاں دِییاں بھِیڑاں جُڑدی

سِکھّ اِتِہاس وِچّ دسمبّر 20 تۄں 27 تک دا اِکّ ہپھتا لہُۄ بھِجِّییاں لاسانی کُربانِییاں تے ادُتّی شہادتاں دا ہپھتا منِّیا جاںدا ہَے۔ اِس نُۄں شہِیدی ساتا آکھِیا جاںدا ہَے۔ 20 دسمبّر نُۄں انںدّپُر چھڈّݨا٬ 21 دسمبّر نُۄں سرسا ندی اُتّے بھِیانک جںگّ٬ گُرُۄ جی دے پرِوار دا کھیرُۄں کھیرُۄں ہۄݨا٬ 22 دسمبّر نُۄں چمکَۄر دی گڑھی وِچّ وڈّے ساہِبذادے٬ اجِیت سِںگھّ تے جُجھار سِںگھّ دی شہِیدی٬ 23 تۄں 26 تک چار دِن چھۄٹے سہِبذادے جۄراور سِںگھّ تے پھتیہ سِںگھّ نُۄں سرہںدّ دے ہاکماں ولّۄں ترہاں ترہاں دے تسِیہے٬ ڈراوے تے لالچ٬ اںتّ 27 دسمبّر 1704 نُۄں نِیہاں وِچّ

میرے پۄتے ہرمن دی سدھارن چَیکِںگّ لئی اسِیں 29 جُلائی 2009 نُۄں ہسپتال لَے کے گئے ساں۔ سارا پرِوار ہسپتال وِچّ سی۔ اسِیں اُس دے رُۄم وِچّ بَیٹھے ساں۔ سانُۄں کِسے گلّ دا کۄئی بھیت نہِیں سی۔ دِنے تِنّ وجے ڈاکٹر آئِیا٬ اُسنے دسِّیا٬ “ہارٹ مِل گِیا ہَے”۔ تِیار رہِݨ لئی سانُۄں آکھ دِتّا۔ ڈاکٹر دے اچانک اِہ بۄل سُݨدِیاں ساڈے دِل ہِلّ گئے۔ ساڈے کمرے وِچّ جِویں بمبّ پھٹِیا ہۄوے۔ مناں وِچّ جِویں بِجلی پھِر گئی ہۄوے۔ اِس گھڑی دی بھاویں سانُۄں بیسبری نال اُڈِیک سی پر اِہ پتا نہِیں سی کِہ اجّ ہی دِل مِل جاݨ دی سُۄچنا مِل جاݨی ہَے۔ اسِیں تاں اویسلے ساں

ڈا. سُکھدیو سِںگھّ جھںڈّ وِدوتا دِییاں اُچِّییاں ڈِگرِییاں تے وڈِّییاں پدوِییاں دا مالک ہَے۔ اُہ بائِئۄکَیمِسٹری وِچ اَیمّ.اَیسّ.سی. اتے لائِبْریری اَیںڈ اِنفرمیشن سائِںس وِشے وِچ ماسٹر تے پی.اَیچّ.ڈی. ڈِگری ہۄلڈر ہَے۔ اُہ لۄک-چکِستا وِگِیانی٬ پںجّابی٬ ہِںدّی٬ اںگّریذی٬ اُردُۄ تے فرَیںچ بۄلِییاں دا وِدوان٬ نِپُنّ لیکھک تے سُلجھِیا پتّرکار ہَے۔ ٹۄراںٹۄ دی کۄئی سبھا ہۄوے: دھارمِک٬ سماجِک٬ ساہِتک جاں سِینِیئر کلبّاں دِییاں مِیٹِںگّاں٬ ہر سبھا وِچ ڈا. سُکھدیو سِںگھّ جھںڈّ آپݨی مِکناتِیسی شکھسِیئت٬ لِیاکت تے سداکت دُیارا وِشیش تے مہان ہُںدّا ہَے۔ ہر سبھا دی رِپۄرٹ ت

میرے پۄترے ہرمن سِںگھّ دا جنم 9 مئی 1996 نُۄں کنیڈا دے شہِر برَیمپٹن وِچّ ہۄئِیا۔ اُس دے دِل بدلݨ دی کہاݨی سال 2008 تۄں ارمبھّ ہُںدّی ہَے۔ اُدۄں اُس دی اُمر 12 سال اتے اُہ ستّویں گریڈ وِچّ پڑھدا سی۔ مُڈھّلے اِنہاں سالاں وِچّ اُس دی سِہت چںگّی سی۔ سرِیر آم نالۄں رتا کُ مۄٹا سی پر اُہ بہُت چُست سی تے اُس دے شَۄک بہُت پِیارے سن۔ سرِیر دا وِکاس ہۄ رِہا سی۔ سکُۄلۄں آ کے اکسر اُہ کھیڈاں وِچّ مگن رہِںدّا جاں بھارے-بھارے کمّ کردا۔ ہرمن دا بھار اچانک گھٹݨ لگّ گِیا۔ تھکاوٹ ہۄݨ لگّ گئی٬ ساہ چڑھن لگّ پِیا۔ کھُراک وی گھٹ گئی۔ ویکھدے ویکھدے اِہ گ

جنم تے ماتا پِتا: نَۄںویں پاتشاہ گُرُۄ تیگ بہادر ساہِب دا جنم چھیویں پاتشاہ گُرُۄ ہرِگۄبِںدّ ساہِب تے ماتا نانکی دے گھر اِکّ اپرَیل سنّ 1621 نُۄں٬ گُرُۄ کے مہِل امّْرِتسر وِچّ ہۄئِیا۔ گُرُۄ ہرِگۄبِںدّ ساہِب دے تِنّ مہِل (پتنِییاں) سن: ماتا دمۄدری جی٬ ماتا مہاں دیوی جی اتے ماتا نانکی جی۔ ماتا نانکی جی دے پںجّ پُتّر ’تے اِکّ پُتّری سی: بابا گُردِتّا جی٬ سُۄرج ملّ٬ اݨی رائ٬ اٹلّ رائ٬ گُرُۄ تیغ بہادر ساہِب اتے بِیبی وِیرۄ جی۔ تیغ بہادر ساہِب سبھ تۄں چھۄٹے سن۔

شادی تے سںتّان: گُرُۄ تیگ بہادر جی دی 13 سال دی اُمر وِ ّ

ڈاکٹر ہربںسّ سِںگھّ اِکّ انۄکھا٬ نِیارا تے پِیارا وِئکتی سی۔ جِتھّے بہِںدّا٬ کھڑھدا جاں بۄلدا٬ رَۄݨکاں دِییاں جھڑِییاں لگّ جاںدِییاں۔ اُہ بہُت مِلاپڑا٬ سُچیت تے سہِیۄگی بھاونا دا بھر وگدا درِیا سی۔ تُرے جاںدِیاں نُۄں مۄہ لَیںدا۔ اُہ بہُ-پکھّی وِدِّیا تے کئی ہُنراں دا ماہر٬ اُدّمی٬ اُتشاہی تے مِہنتی رُچِییاں دا مالک سی۔ چۄٹی دے لیکھکاں٬ وِگِیانِییاں تے بُدھِّیجِیوی مہِپھلاں وِچّ آپݨی سُلھجھی تے سْریشٹ وِچّاردھارا نالھ بۄہڑ واںگ چھا جاںدا۔ اِسے کارݨ اُس دی مِتّرتا دی ڈۄری منمۄہک تے وِشال ہُںدّی گئی۔

مۄگا شہِر وِچّ بھاویں بہُت سارے گھراں

دھرتی دے جِئُںدے پْراݨِییاں وِچّۄں کیول منُکھّ کۄلھ بھاشا جاں بۄلی ہَے۔ بۄلی دُیارا ہر منُکھّ آپݨے من دے ہاو بھاو٬ کھُشی گمی تے دُکھّ سُکھ پرگٹ کردا ہَے۔ بۄلی راہِیں اِکّ منُکھّ دے دُۄجے منُکھّ نال سبںدھّ جُڑدے ہن تے وِچار تے وِہار دی ساںجھ بݨدی ہَے۔ اجۄکے جِیون دے ہر کھیتر وِچّ جۄ وی وِکاس تے چانݨ دی لۄء دا پسارا ہَے٬ اِہ سبھ منُکھّ دی بُدھّی دے نال-نال بۄلی دا ہی کْرِشما ہَے۔

بۄلݨ نُۄں جاں گلّبات کرن دے ڈھںگّ-ترِیکے نُۄں اِکّ کلا٬ ہُنر جاں آرٹ دے تَۄر اُتّے دیکھِیا-پرکھِیا جاںدا ہَے۔ کِسے منُکھّ دے جِیون دی سبھ تۄں اُتّم٬ اہِم تے

پںجّاب لئی 19وِیں سدی گھۄر سںکّٹاں تے سںگھّرشاں دی سدی ہَے۔ اِہ اُہ سما سی؛ جدۄں اِکّ پاسے گۄرِیاں دی گُلامی دا جُۄلھا اُتارن لئی کتاربںدّی کرن٬ دُۄجے پاسے بھارتی سماج وِچۄں اگِیانتا٬ انپڑھتا تے اںدھّوِشواساں دا ہنیرا دُۄر کرن٬ اُنّہا وِچ سوَیمان٬ اݨکھ تے چیتنا دی جۄت پْرچںڈّ کرن اتے تِیجے بْراہݨوادی جۄکاں دی جکڑ وِچۄں گُردُیارے مُکت کرن تے شُدھ سِکھّ-سِدھاںت تے پوِتّر گُر-مرِیادا بہال کرن دی پھِکرمںدّی دے کارج سن۔ اِنہاں گھۄر سںکّٹاں٬ اَۄکڑاں تے بھِیانک بِمارِییاں تۄں کڈھّݨ لئی اُدۄں دے سماج سُدھارکاں٬ پْرچارکاں اتے کَۄمی مرجِیوِڑِ

سدا بہار٬ ٹہِکدے٬ مہِکدے٬ سُہِرد اِنسان کِرپال سِںگھّ پنُّۄں نال مُڈھّلے مِلاپ دی رَۄچک کہاݨی ہَے۔ 1996 وِچّ جدۄں مَے پہِلی وار کَینیڈا گِیا تاں اُتھّے مَینُۄں کۄئی نہِیں سی جاݨدا۔ میرے اںدّر اۄپریپݨ دی کسک سمائی ہۄئی سی۔ کِسے نال میل جۄل کرن٬ سبںدھّ جۄڑن تے ساںجھ ستھاپت کرن دی میرے اںدّر بھُکھّ سی۔ اِس وِچار نال مَے آپݨی اِکّ کہاݨی٬ اِتھّۄں دی پْرسِدھّ اکھبار ’اجِیت‘ وِچّ چھپݨی دِتّی۔ کہاݨی چھپ گئی تے نالھ ہی میل جۄل دے بںدّ دُیار کھُلّہ گئے۔ بںدّ دُیار کی کھُلّہے اِکّ نواں تے انۄکھا سںسّار وس گِیا۔ کہاݨی دے سبںدھّ وِچّ اِکّ دِن مَینُۄں پھۄن آئ