مہِںدّر٬ چھِںدّر تے بِںدّر بھَیݨاں وِچّۄں مہِںدّر سبھ تۄں وڈّی سی۔ جِس نُۄں گھر وِچّ سارے مِںدّۄ اتے دُۄجِییاں نُۄں چھِںدّی تے بِںدّی کہِ کے بلائُںدے سی۔ مِںدّۄ سارِییاں بھَیݨاں وِچّۄں اُچّی لمّی پر رںگّ کݨ بھِنّا سی۔ نَیݨ نکش اُس دے سۄہݨے سن۔ ماں ہمیشا مِںدّۄ نُۄں وڈّی ہۄݨ دے ناتے نسِیہتاں دِںدّی رہِںدّی سی۔ بھاویں مِںدّۄ دی اُمر اجے چھۄٹی ہی سی پر پھیر وی ماں دا اِہۄ کہِݨا ہُںدّا٬ کِہ کُڑے مِںدّۄ پُتّ تُۄں وڈّی ہَیں جے تُۄں سِیاݨی بݨ کے رہیںگی تاں اِہ چھۄٹِییاں وی تیرے واںگُۄں سِیاݨِییاں ہۄݨگِییاں۔ پُتّ تَینُۄں دیکھ کے اِنہاں نیں تیری پَیڑ وِچّ پَیر دھرنے ہن۔ مِںدّۄ ماں دِییاں اِہ سارِییاں گلّاں نُۄں دھِیان نالھ سُݨدی وی تے امل وی کردی۔ اُس دی ماں جیکر پاٹھ کرن بَیٹھدی تاں اُہ اُس بارے وی پُچھّدی تے پھیر آپ وی پاٹھ کرن دی کۄشِش کردی۔ اِس ترہاں کرن نالھ اُس دے آپݨے وِچار دھرمک ہۄ گئے۔ اُس نیں آپݨی ماں نالھ آپݨا سارا دُکھّ سُکھّ ساںجھا کرنا شُرُۄ کر دِتّا۔ اُس دی ماں ہر اِکّ گلّ اُس نُۄں پُچھّدی تے کہِںدّی پُتّ تُۄں سِئݨی ہَیں۔ ماں دے سِیاݨی کہِݨ تے اُہ ہۄر وی سۄچدی تے ہۄر سِیاݨی ہُںدّی گئی۔ اُس نیں پڑھائی وِچّ وی چںگّے نمبّر لَے کے پاس ہۄݨا۔ اِس ترہاں چھۄٹِییاں وی پڑھدِییاں گئیِیاں۔ ماں نُۄں وی سکُۄن مِلھدا کِہ میرِییاں بچِّییاں چںگّی پڑھائی کردِییاں تے اِس ترہاں اِنہاں دے رِشتے وی چںگّے گھرِیں ہۄ جاݨگے۔ پر چھِںدّی تے بِںدّی دۄنۄ ہی کُجھّ شرارتی سن۔
اِکّ وار ماں کُجھّ سُۄٹ کھرِید کے لَیکے آئی۔ اُنہاں وِچّۄں کُجھّ وِشیش کر کے مِںدّۄ لئی سن۔ کِہ اُہ ہُݨ کالج جاݨ لگّ پئی ہَے۔ پر چھِںدّی تے بِںدّی نیں رَۄلھا پا لِیا کِہ نہِیں اِہ سُۄٹ تاں اسِیں لَیݨے ہن۔ ماں کہِںدّی کۄئی نہِیں پُتّ اِہ وڈّی ہَے تُسِیں اِس نُۄں دے دیوۄ۔ جدۄں تُسِیں وڈِّییاں ہۄ گئیِیاں اُدۄں تُہانُۄں وی لَے دیواںگی۔ دۄویں ہی بۄلݨ لگِّییاں اسِیں تاں وڈِّییاں ہۄݨا ہی نہِیں وڈّی تاں اِہۄ ہی رہیگی۔ اسی تاں اِس تۄں پِچھّۄں جمِّییاں سانُۄں ماں تُۄں کدۄں کہیںگی کِہ اسِیں وڈِّییاں ہاں۔
سۄ ہار کے ماں کہِںدّی پُتّ مِںدّۄ تُۄں سِیاݨا پُتّ ہَیں اِہ سُۄٹ اِہناں نُۄں سوا لَیݨدے۔ مَیں تَینُۄں ہۄر لِیا دیواںگی۔
اِسے ترہاں دِن بِیت دے گئے۔ مِںدّۄ نیں اَیمّ.اے پاس کر لئی۔ اُس دا وِیاہ وی اِکّ چںگّے گھر وِچّ ہۄ گِیا۔
سماں پا کے چھِںدّی تے بِںدّی وی پڑھ لِکھ کے چںگِّیں گھری وِیاہِییاں گئیِیاں۔ مِںدّۄ چںگّا-چںگّا انُبھو کردی کِہ میرِییاں بھَیݨاں میرِییاں باہاں ہن تے آپݨے گھرِیں سَۄکھِییاں ہن۔ پر اُہ اَینِییاں سَۄکھِییاں ہۄ گئیِیاں کِہ اُنہاں نیں مِںدّۄ بھَیݨ ولّ دھِیان دیݨا ہی چھڈّ دِتّا۔ جے مِںدّۄ نیں چھِںدّی نُۄں کہِݨا کِہ بھَیݨے دۄ دِن آ کے مَینُۄں مِلھ جا۔ دۄویں بھَیݨاں بَیٹھ کے آپݨا دُکھّ سُکھّ کراںگِییاں۔ تاں چھِںدّی نیں کہِݨا کِہ ہاں بھَیݨ آئۄُںگی جدۄں وِہل مِلِیا۔ پر وِہل اجّ مِلھدا ہَے۔ جاں اُس نیں کہِݨا کِہ جدۄں بِںدّی بھَیݨ نُۄں وِہل ہۄئِیا پھیر اسِیں دۄویں گیڑا مار کے جاواںگِییاں۔ اِکّ نُۄں وِہل نہِیں سی مِلھدا دۄہاں نُۄں کٹھِّییاں نُۄں کدۄں وِہل مِلݨا سی۔ گلّ کی ناں نَۄ مݨ تیل ہۄئِیا تے ناں رادھکا نچّی۔
سماں پا کے مِںدّۄ دی ماں وی ربّ نُۄں پِیاری ہۄ گئی۔ ہُݨ مِںدّۄ کۄل کۄئی وی آپݨا سکا نہِیں سی سِوائ اپݨِییاں بھَیݨاں دے۔
بھاویں مِںدّۄ آپݨے گھر سَۄکھی سی پر پھیر وی اۄ سۄچدی کِہ مَیں بھَیݨاں لئی اَیناں کِیتا ہَے اِہ مَینُۄں کدے وی پِٹھّ نہِیں دکھئُݨگِییاں۔ مِںدّۄ نیں چھِںدّی نُۄں کِہا بھَیݨے بچِّیاں نُۄں بڑے دِناں دِییاں چھُٹِّییاں ہن بچّے کہِںدّے ہن کِہ اسِیں ماسی نُۄں مِلھ کے آئُݨا ہَے۔ تاں چھِںدّی نیں پھٹ دیݨے جُیاب دِتّا۔ بھَیݨے اسِیں تاں آپ کِتے باہر جا رہے ہاں تُسِیں کدے پھیر پْرۄگرام بݨا لَیݨا۔ اِہ اُتّر سُݨ کے مِںدّۄ دا دِل بڑا ہی کھراب ہۄئِیا۔ جد کدے چھِںدّی جاں بِںدّی نُۄں کۄئی کمّ پَیںدا تاں مِںدّۄ وڈّی ہۄݨ دے ناتے کدی وی اِنکار ناں کردی بھاویں آپ اَۄکھی ہی کِئۄں ناں ہۄݨا پوے۔ اُہ اُنہاں دے ہر اِکّ کمّ آئُݨ لئی تتّپر رہِںدّی۔ کِئُںکِہ اُس دی ماں نیں اِہۄ ہی سِکھِّیا دِتّی سی کِہ پُتّ اِہ تیرِییاں چھۄٹِییاں بھَیݨاں ہن۔ ماں دی اُساری اِہ بھاونا اُس دی رُۄہ وِچّ رچ گئی سی۔ ہاں جدۄں کدے چھِںدّی تے بِںدّی نیں کہِ دیݨا بھَیݨ تُۄں تاں ساڈی ماواں ورگی بھَیݨ ہَیں سانُۄں پتا ہَے تُۄں ساڈا اِہ کمّ جرُۄر کر دیویںگی۔ اُس سمیں مِںدّۄ نُۄں سبھ کُجھّ بھُلّ جاںدا کِہ اِہ تاں مَینُۄں ٹھاہ کۄرا جواب دے دِںدِّییاں ہن تے اُہ پھیر اَۄکھی سَۄکھی اُنہاں دا بُتّا ساردی۔
تِنّ کُ سال دی گلّ ہَے۔ چھِںدّی نیں آپݨے مُںڈّے دا وِیاہ رکھّ لِیا تے مِںدّۄ نُۄں بڑی کھُشی ہۄئی کِہ میرے بھاݨجے دا وِیاہ ہَے۔ اُہ مہِینا پہِلۄں ہی بھَیݨ کۄلھ چلی گئی تے کِہا کِہ بھَیݨے کۄئی کمّ ہَے تاں دسّ۔ چھِںدّی نیں ہۄر گلّاں کرن تۄں پِچھّۄں کِہا کِہ بھَیݨے آپاں مِٹھائی تاں مُلّ لَے لواںگے۔ مَینُۄں اِہ جھںجھّٹ گھرے کرنا اَۄکھا لگّدا ہَے۔ مِںدّۄ نیں جدۄں ہلوائی نُۄں گھر سدّ کے مِٹھائی چَیکّ کِیتی جِہڑی چھِںدّی نیں مںگّوائُݨی کِیتی سی اُس وِچّۄں تاں گھٹِییا تیل دی سمَیلّ آ رہی سی۔ مِںدّۄ کہِںدّی کُڑے بھَیݨے تُۄں آہ مِٹھائی مہِماناں نُۄں پرۄسیںگی؟ سُکھّ نال تیرا اَینا وڈّا گھر ہَے۔ چںگّی جمِین جائِداد دی تُۄں مالک ہَیں۔ چھِںدّی کہِںدّی چںگّا پھیر تُۄں ہی کرِیں اِہ کمّ۔ جیہڑے ہلوائی نُۄ لائُݨَے ہَے اۄہۄ ہی لا لَے۔ مَیں کِسے نُۄں نہِیں سامبھݨا۔ گلّ کی کِہ اِہ ساری جُمّیواری مِںدّۄ دے سِر آ پئی۔ مِںدّۄ نیں سارا کُجھّ بہُت دھِیرج بھاء نالھ نِبھائِیا۔ اتے ودھِییا ترِیکے نالھ نِبھائِیا۔
مِںدّۄ دا پتی کہِݨ لگّا کِہ تُۄں آپے سِردردی سہیڑ لَیںدی ہَیں٬ پھِر اَۄکھی ہُںدّی ہَیں۔ مِںدّۄ کہِںدّی کی کراں وڈّی جۄ ہۄئی۔ اِہ رِشتے وی دھُپّ تے چھاں واںگ ہُںدّے نیں سدا نالھ-نالھ چلّدے ہن۔ چلۄ کۄئی گلّ نہِیں سۄہݨا وِیاہ ہۄ گِیا ہَے۔
سبھ کھُشِییاں کِیتِییاں پر وِیاہ دے مہِینے بائد جدۄں تِنّے بھَیݨاں اِکٹھِّییاں ہۄئیِیاں تاں چھِںدّی نیں سبھ دے ساہمݨے مِںدّۄ نُۄں مِہݨا مار دِتّا۔ تُسِیں میرے لئی کی کِیتا ہَے۔ تُہاڈے نالۄں تاں میری سہیلی امرۄ ہی چںگّی ہَے جِس نیں میرے بیٹے دے وِیاہ دا سارا کارج آپݨا سمجھ کے کِیتا۔ مَیں تاں امرۄ دا دیݨ نہِیں دے سکدی۔ امرۄ اُنہاں دے پِںڈّ دی ہی لڑکی سی اتے امرۄ تے چھِںدّی سہیلِییاں بݨِییاں ہۄئیِیاں سن۔ امرۄ نیں وِیاہ وِچّ چھِںدّی نُۄں سۄنے دا سَیٹّ تے شائِد اُس دے بیٹے نُۄں وی کۄئی گہِݨا پائِیا سی۔ بسّ اِس گلّ تۄں ہی اُہ امرۄ دے گُݨ گائُںدی نہِیں سی تھکّدی۔
اِکّ دِن مِںدّۄ دے پتی نیں کِہا کِہ مِںدّۄ تَینُۄں تیرِییاں دۄویں بھَیݨاں ورت رہِییاں ہن۔ تیرے نالھ اُہ ڈھِڈّۄں سُتھرِییاں نہِیں ہن۔ تَینُۄں پتا نہِیں کِئۄں نہِیں سمجھ پَے رہی۔ مِںدّۄ اِہ سُݨ کے ڈُۄںگھِییاں سۄچاں وِچّ پَے گئی تے اُہ سۄچدی کِہ گلّ تاں اِنہاں دی ٹھِیک ہَے۔ جدۄں کدے بھَیݨاں دا کۄئی اڑِیا ہۄئِیا کمّ ہُںدّا ہَے تاں مِںدّۄ نُۄں ہی آواذ پَیںدی ہَے کِہ آجا بھَیݨے تُۄں وڈّی وی ہَے اتے سِیاݨی وی۔ اِہ تاں اۄہی گلّ ہۄئی کِہ ’پَیسِیاں سںگّ رِشتیدری٬ ماں٬ باپ ناں بھَیݨ پِیاری۔‘ اُہ سۄچدی اِہ وڈّی بھَیݨ دی رِشتیداری کیول دۄویں بھَیݨاں دے آپݨے متلب لئی ہی ہَے۔
اِنہاں سۄچاں-وِچاراں دے چکّر وِچّ مِںدّۄں نُۄں ماں دی سُݨائی ہۄئی اِکّ کہاݨی یاد آ گئی۔ ’اِکّ راجا سی۔ پر سی اُہ بڑا کںجُّۄس۔ ناں اُہ آپ کِسے نُۄں اِنام-کنام دِںدّا سی اتے ناں ہی آپݨے کِسے اہِلکار نُۄں دیݨ دِںدّا سی۔ اِکّ ویر اُسدے دربار وِچّ اِکّ ناٹ مںڈّلی آئی۔ جِنہاں دا کمّ سی راجِیاں مہاراجِیاں کۄلھ جا کے آپݨے کرتب پیش کرنے اتے اِنام-کِنام لَیݨے۔
رات نُۄں راجے دے دربار وِچّ مہِپھل سجی۔ ناٹ مںڈّلی نیں آپݨی کلا دے کمال دے جَۄہر دِکھائے۔ پر ناں راجے نیں کۄئی اِنام دِتّا اتے ناں ہی٬ چاہُںدّے ہۄئے وی٬ کِسے درباری نیں کۄئی اِنام دِتّا۔ کِئُںکِہ راج دی مرِیادا سی کِہ راجے تۄں پہِلۄں کۄئی درباری کِسے نُۄں اِنام نہِیں دے سکدا سی اتے ناں کۄئی راجے تۄں ودھّ دے سکدا سی۔ جدۄں رات دا چَۄتھا پہِر چلّ پِیا تاں نٹݨی نیں ساج بجا رہے آپݨے پتی نر نُۄں گائِکی وِچّ سَینت کِیتی٬ “بہُتی گئی تھۄڑی رہی٬ تھۄڑی وی ہُݨ جائے۔ نٹݨی کہے سُݨ ناٹ رے٬ تال نُۄں دھِیماں پائے۔” اگّۄں نٹ نیں تال نُۄں ٹَۄپ گیئر وِچّ ہی رکھّدِیاں اُتّر دِتّا٬ “بہُتی گئی تھۄڑی رہی٬ تھۄڑی وی ہُݨ جائے۔ نٹ کہے سُݨ نٹݨی تال ناں دھِیما پائے۔”
اِہ سُݨدے سار ہی راج-کُمار نیں ویگ وِچّ آ کے آپݨا سبھ تۄں کِیمتی مۄتِییاں دا ہار گلھ وِچّۄں لاہ کے نٹݨی اُتّۄں بار دِتّا۔ اُس دے مگر ہی ہَۄسلا کر کے راج-کُماری نیں وی آپݨا کِیمتی ہار نٹݨی تۄں بار دِتّا۔ دیکھدِیاں-دیکھدِیاں دربارِییاں نیں وی تُہپھِیاں دے ڈھیر لا دِتّے۔ پُۄری ناٹ مںڈّلی دے پُشتاں دے دھۄݨے دھۄتے گئے۔ پر راجے نُۄں چڑھ گِیا وٹّ۔
اگلی سویر ہی راجے نیں سارِیاں نُۄں تلب کر لِیا۔ سبھ تۄں پہِلۄں اُس نیں راج-کُمار نُۄں ہی اُسدی گُستاکھی دا سببّ پُچھِّیا۔ راج-کُمار بۄلِیا٬ “ہذُۄر میری جُیانی ڈھلھ چلّی ہَے۔ ناں تُسِیں آپ راج دا سُکھ ماݨ دے ہۄ اتے ناں ہی مَینُۄں مانݨ دِںدّے ہۄ۔ دُکھی ہۄ کے مَیں تُہانُۄں کتل کرن دا من بݨا لِیا سی۔ نٹ دے بچن سُݨکے مَیں پھَیسلا کر لِیا ہَے کِہ پِتا شْری کِتنی کُ دیر بَیٹھے رہِݨگے۔ مَینُۄں سبر کرنا چاہِیدا ہَے اتے اِس پاپ دا کلںکّ آپݨے متھّے اُتّے نہِیں لائُݨا چاہِیدا۔”
راجے نیں راج-کُماری نُۄں پُچھِّیا٬ “راج-کُمار دی دلِیل سہی ہَے۔ پر تُۄں کِئۄں گُستاکھی کِیتی۔” راج-کُماری بۄلی٬ “میر آپݨی سمسِّیا ہَے۔ میری وی جُیانی ڈھلھ چلّی ہَے پر ہذُۄر میرا وِیاہ نہِیں کردے۔ مَیں وی پھَیسلا کِیتا سی کِہ مَۄکا مِلھدِیاں ہی وذِیر دے لڑکے نلھ کِدھرے دَۄڑ جاݨا ہَے۔ مَیں وی نٹ دے بۄل سُݨکے آپݨا اِرادا بدل کے دھِیرج دا پلّا پھڑ لِیا ہَے کِہ آکھر کدے تاں میرا وِیاہ ہۄویگا ہی۔ مَیں کِڈّے وڈّے گُناہ تۄں بچ گئی ہاں۔ اِس لئی مَیں آپݨا کِیمتی ہار اُنہاں نُۄں دے دِتّا۔”
اِس تۄں اگّے پُچھّ پڑتالھ کرن دی راجے دی ہِمّت ہی ناں رہی۔ اتے اُہ آپݨے وِوہار نُۄں نواں رُۄپ دیݨ بارے سۄچݨ لگّا۔
کی مَینُۄں وی چںگِّیائی دا پلّا اڈۄل نہِیں پھڑی رکھّݨا چاہِیدا؟ مِںدّۄ سۄچ رہی سی!